एकदा धर्मज्ञः ब्राह्मणः विवाहादिकानां कर्मणां विधानम् अध्येतुं प्रवृत्तः। तत्र शास्त्रे निर्दिष्टं यत्, सः कदापि तं पुत्रं न उत्पादयेत् यो दरिद्रः स्यात्, न च सर्वथा क्षयरोगेण पीडितः। जातकस्य लक्षणानि पञ्चदोषैः पीडितानि वा, शुभानि वा, उपनयनादिके कर्मणि निर्दिष्टानि। यदा अध्ययननिषिद्धदिनं वा, विष्टिः षष्ठी वा प्रवर्तते, तदा तस्य कर्मणः निषेधः। चतुर्थ्याद्यष्टदिनेभ्यः शुभदिनेभ्यः रक्षासूत्रबन्धनस्य योगः सूचितः। विवाहस्य मासेषु, शुक्लपक्षे अपि, यदा चन्द्रः नास्तमितः, तदा रक्षाबन्धनस्य निर्दिष्टदिने, मंगलवर्जिते दिने, अष्टमी शुद्धायां, लग्ने षष्ठाष्टमान्त्यराशिवर्जिते च, देवपितृपूजनानन्तरं कृपाणबन्धनं कार्यम्। शुभे क्षणे, यथाविधि चिह्नयुक्तं तद् कट्यां बध्नीयात्। यथानियमं छिन्नानि तस्याः कृपाणायाः खण्डानि विजयध्वजाय शत्रुनाशाय च योजनीयानि। वृषराशौ महद्द्रव्यलाभः, मकरराशौ तु महान् दुःखलाभः। कृपाणस्य लघुकृपाणस्य च प्रमाणं स्वाङ्गुलिना मापनीयम्। अवशिष्टाङ्गुलिनां फलानि क्रमशः—धनहानिः, धनलाभः, स्नेहः, सिद्धिः, विजयः, कीर्तिः च। सिंहगजे मध्ये, श्वकाकयोः अन्ते फलम्। उत्तरायणकाले, शुक्रबृहस्पती दृष्टे, चित्रोत्तरादिदिने, सूर्ये हरिमित्रविधात्रराशिषु, विवाहयोगः। प्रतिपदाद्यष्टचतुर्दशी निषिद्धाः, एते त्रयः दिनाः। ब्रह्मणां श्रेष्ठ, सर्वेषां आश्रमाणां मध्ये गार्हस्थ्यं श्रेष्ठतमम्। तस्मै सदाचारिणीं स्त्रीं शुभे मुहूर्ते निश्चित्य वरणीयाम्। शुभलक्षणयुक्ते दिने, सुखोपविष्टः, विशुद्धचित्तः, पाणौ ताम्बूलफलपुष्पादीनि गृहीत्वा समीपं गच्छेत्। अष्टवर्षात् परं दम्पत्योः मृत्युः प्रकाश्यः। ज्ञेयम् यत्, अष्टवर्षे पतिमृत्युः स्यात्। पुत्रे मृते, कन्यायां वा, पतितायां वा, न संशयः। दम्पत्योः सम्बन्धः शुभमुहूर्तात् आरभ्य, आचार्येण दृष्टः। शुभमुहूर्ते दृष्टे, वधूलाभः जिज्ञासूनां भवति। चन्द्रशुक्रयुतशुभमुहूर्ते वधूलाभः। जिज्ञासोः शुभमुहूर्ते पुंसां ग्रहैः सह दृष्टव्यम्। पापग्रहदृष्टे, अथवा अष्टमे भावे, सम्बन्धः न जायते। एवं दम्पत्योः पापदोषेण स्पृष्टयोः, सर्वथा अशुभं भवति। विवाहाग्नौ समुत्थिते, कुलाचारानुसारं कन्या आवरणीयाः। श्वेतवस्त्रैः, गीतवाद्यैः, शुभशब्दैः आशीर्वादैः च सह, तदा पिता स्नेहेन कन्यां दद्यात्। कन्यां सुन्दरीं कनिष्ठां च वराय दद्यात्। त्रैलोक्ये कन्यां दिव्यगन्धवस्त्राभरणभूषिताम्, रत्नमालाविभूषितां सर्वदिक्प्रकाशिनीं। एवं कन्यां पूजनान्ते वाञ्छनीयाम्। तदा “मम विवाहे सौभाग्यं, आरोग्यं, पुत्रलाभं च भवतु” इति प्रार्थयेत्। द्विवर्षयोः पुरुषस्य, तयोः भोजनं पर्यायशः कर्तव्यम्। एवं धर्मज्ञः ब्राह्मणः, शास्त्रविहितानुसारं, विवाहादिकानां कर्मणां विधानं सम्यगवगच्छन्, धर्ममार्गे स्थित्वा, सर्वं कल्याणं प्राप्नोति।