एवं समयमानमानीय सुखस्य भोगः यथेष्टनाड्याः संख्यया गुणितः प्रकट्यते। षष्ट्यंशः कालस्य आरम्भः इति निर्दिष्टम्। राशिचक्रे दक्षिणोत्तरे चोच्चस्थानयोः चिह्ननं अष्टाशीत्यंशैः क्रियते। तत्र जीवज्यायाः द्विगुणनं च भौमज्यायाः त्रिगुणनं च कृत्वा वासस्थानं निश्चितम्। राश्यंशस्य अष्टमभागः आद्यार्धज्या इति कथ्यते। उत्पादानां क्रमशः प्रथमेन विभागः कृत्वा, तदनन्तरं फलान्युपादाय, समग्रफलम् उपजायते। सप्तमुखानि च सोमस्य गुणनं महत्युत्तमविक्रमज्या भवति। ग्रहस्य संशोधनानन्तरं मन्दस्थाने च शीघ्रस्थाने च सम्यक् परिष्करणीयम्। यदि चक्रांशज्या गतिः स्यात्, विषममार्गे पादे मूलं स्थाप्यते। अंशाः यथार्थमानैः विभाग्य, जातं ज्याफलं फलरूपेण लभ्यते। एवं प्राप्तं फलम् गच्छितज्यापिण्डे स्थाप्यते। अंशाः पुनः यथार्थमानैः विभाग्य, प्राप्तं ज्याफलं फलरूपेण लभ्यते। तत् प्राप्तं फलम् ज्यापिण्डे स्थापनीयम् यदि तद्रूपं नष्टं स्यात्। ज्यायाः निष्कासनानन्तरं यथायोग्यं शेषं तद्भेदरूपेण स्वीकरणीम्। सूर्यस्य मन्दविलम्बितार्का 'मानवः' इति, चन्द्रस्य तु 'शीतगोरदाः' इति कथ्यन्ते। द्वयोः अन्त्यभागे 'खाग्नि', 'सुरा', 'सूर्य', 'नवार्णव' इति नामानि। भौमादीनां द्वयोः अन्त्यभागे 'शौघ्न्य', 'युग्मान्त', 'अग्नि', 'दस्रक' इति नामानि। विषमराश्यन्ते द्वितीयतृतीयमतेन 'विविश्वेय' च 'अपर्वता' इति कथ्यते। विषमसमराश्यन्ते गुणाः भुजाज्यात्रिज्याभ्यां लभ्यन्ते। तस्मिन्गुणे भुजा, कोटि, ज्याः स्वस्वांशकालैः विभाग्यन्ते। मकरादिराश्यादौ केन्द्रे कोटिफलं 'धन' इति प्रसिद्धम्। तस्य च भुजाफलस्य वर्गयोगात् मूलं 'चलाभिधा' इति कथ्यते। कर्कटादिराश्यादौ त्रिज्यायां कोटिफलं निष्कासनीयम्। भुजाफलं त्रिज्यावर्गमूलेन विभाग्य ग्राह्यम्। एतत् भौमादीनां प्रारम्भे चतुर्थक्रियायां प्रयोज्यम्। शैर्ध्यं, माध्यं, माण्ड्यं, शैर्घ्यं—एते चत्वारः क्रमशः सन्ति। ग्रहाणां धनं अंशादिभिः तुल्यं तुलारम्भे चक्रार्करूपेण ग्राह्यम्। सूर्यवत् राशिविभागैः ग्रहाणामंशाः गणनीयाः। कर्कटारम्भे तद्धनं, मकरारम्भे तु तदर्च इति कथ्यते। स्वस्य मन्दार्केना विभाग्य लब्धाः कला स्वांशेभ्यः ग्राह्याः। ततोऽवशिष्टं धनुष्कोटीशिरःसन्ध्यन्तरार्केण प्रहृतम्। यदि ऋणं अधिकं स्यात्, निष्कास्य शेषं वक्रमार्गे गच्छति। बाणः, रुद्रः, चन्द्रार्धम्, सूर्यांशः च—एते पृथिव्याः पुत्रादयः। प्रगतार्कः विषुवत्संख्यया गुणितः, क्षित्यर्कः द्वादशभिः विभागः। धनुः ऊर्ध्वं गच्छति चेत्, धनरहिते पृथक् क्षप्यते। दक्षिणं प्रत्यानिते च दिनेऽन्ते द्विगुणं भवति। ग्रहांशाः, सूर्यभागाः, भोगारम्भादयः च—एते सर्वे निर्दिष्टाः। यानि गमितानि तानि षष्ट्या गुणितानि, भोगकालांशः च लभ्यते। गमितानि षष्ट्या गुणितानि, परमभोगकालेन विभाग्यन्ते। शेषः क्रमशः भव, बलव, कौलव, तैतिल, गर इति। शकुनि, नाग, चतुष्पद, किंस्तुघ्न इति चान्ये। एवं ज्योतिषशास्त्रस्य गूढगणनाप्रकाराः, कालमानस्य विभागाः, ग्रहाणां गतिसूत्राणि, चन्द्रसूर्यादीनां विशेषाः च, ऋषिभिः सम्यग् निर्दिष्टा इति।