सः स्नेहपूर्णैः वाक्यैः समुपवर्णितः सन्, तान् अतिथीन् प्रणम्य ससम्मानं विसर्जयेत्। यत्र पात्रे प्रथमं अर्घ्यं तेषां निधाय जातम्, तेन पात्रेणैव तान् प्रदक्षिणं कृत्वा, पितृभ्यो निष्क्रान्तं भोजनं स्वयं भुञ्जीत। एवं प्रदक्षिणेन, वृद्ध्यर्थं विधौ, नान्दीमुखान् पितॄन् सन्मानयेत्। यदि एकः एव पितर् दिव्यः वा स्यात्, तर्हि एकेनैव पवित्रेण तस्मै अर्घ्यं दद्यात्। अनन्ते विधौ, यदा ब्राह्मणः विसर्ज्यते, तदा चतुर्षु पात्रेषु सुगन्धितं तिलयुक्तं जलं सम्यक् स्थापयेत्। समाना यदि स्युः, तदा द्वाभ्यां पात्राभ्यां यथापूर्वं कर्म समाचरेत्। येभ्यः सपिण्डभावः एका वर्षे जायते, तेषां तृप्त्यर्थं दिवसे दिवसे, मासे मासे च तद्वर्षपर्यन्तं कर्तव्यम्। पिण्डदानं गवां, अजायाः, मेषस्य, अग्नौ वा, जलान्ते वा दद्यात्। मासमेकं हविर्भिः, तदनन्तरं वर्षमेकं पायसेन। मृगमांसं, अजमांसं, वराहमांसं, शशमांसं च यथाक्रमं दद्यात्। गण्डमांसं श्रेष्ठतमं, मधु तपस्व्यन्नं च तत्र युक्तम्। यः गायायां ददाति, सः सर्वं अनन्तं प्राप्नोति। धार्मिकपत्नी, कन्याप्रकाशकाः, पशवः, सुताः च शुद्धाः, ब्राह्मतेजस्सम्पन्नाः पुत्राः, सुवर्णरजतयुतं पात्रं च दद्यात्। प्रतिपदादारभ्य, चतुर्दशीं विना, प्रतिदिनं दानं कर्तव्यम्। स्वर्गः, सन्ततिः, बलं, वीर्यम्, भूमिः, ऐश्वर्यं च लभ्यते। श्रीः, राज्यं, वाणिज्यं च, तद्वत् अन्यानि लाभानि। धनं, विद्यां, चिकित्सायाः सिद्धिं, पात्राणि, जीविकां च प्राप्नोति। कृत्तिकात् आरभ्य भरण्यन्तं, सर्वकामान् प्राप्नोति। वसवः, रुद्राः, आदित्याश्च—एते पुत्राः श्राद्धदेवताः उच्यन्ते। आयुः, सन्ततिः, धनं, विद्या, स्वर्गः, मोक्षः, सुखानि च लभ्यन्ते। एवं अत्र काल्पिकेऽध्याये विशेषतः किञ्चिद् भागः प्रतिपादितः। हे मुनिश्रेष्ठ, यः पण्डितः एषं काल्पिकं अध्यायं चिन्तयति, यः श्रद्धया देवपितृकर्मणि शृणोति, सः धनं, विद्यां, कीर्तिं, पुत्रान्, उत्तमां गतिं च प्राप्नोति। इदानीं संक्षेपेण प्रवक्ष्यामि; एकचित्तेन शृणु। अथ वेदस्य आरम्भः सिद्धरूपविन्यासेन प्रतिपाद्यते। तत्र प्रथमं स्वौजसः नाम, यः प्रातिपदिकस्वरूपः। प्रातिपदिकं तु अर्थवत्त्वं, धातुप्रत्ययशून्यं च। द्वितीयं कर्मणि नाम, यदा अवयवेन सह संयुज्यते। यः कर्ता, तेन किञ्चित् क्रियते, सः कर्ता इति स्मृतः। यस्मै दानस्य भावः, सः प्रतिग्राही इति कथ्यते। यतः किञ्चित् निष्क्रान्तं, येन वा गृहीतम्, तस्मात् सप्तम्यन्तं 'ङि' 'सु' च योगेन स्थानवाचकं भवति। यत् इच्छितमिच्छारहितं वा, तत् अपादानं इति ज्ञेयम्। एतेषां योगे द्वितीया कर्मप्रवचनीयैः सह प्रयुज्यते। मध्येभ्यः, सहभावे, न्यूनत्वे च 'उप' इति अपि निर्दिश्यते।