शुद्धः गान्धारः इति नाम्ना प्रसिद्धः, यतः सः सुरभिं वहति। नाभिस्थाने स्थितः स मध्यस्वरः स्वस्य मध्यत्वं प्राप्नोति। पञ्चसु स्थानेषु उत्पद्यते इति तस्य पञ्चमत्वं निश्चितम्। अन्ये अपि पञ्च स्वराः पञ्चसु एव स्थानेषु उत्पत्तिं यान्ति इति ज्ञातव्यम्। अग्नौ षञ्जः गायते, ऋषभः ब्रह्मणः इति श्रूयते। पञ्चमः स्वरः त्वया गायितः, अतः तं तथा विद्धि। आद्यस्वरस्य देवता ब्रह्मा, तथा षञ्जस्य अपि, इति विद्वांसः मन्यन्ते। गाः नीताः तुष्टाः भवन्ति, अतः गान्धारः इति नाम तस्य जातम्। पञ्चमस्वरस्य देवता सोमः स्मृतः, ब्रह्मराद्रैः इति। यतः पूर्वे उत्पन्नान् स्वरान् सः संयुनक्ति। स्वराः तत्र निलीयन्ते इति तस्मात् सः निषादः इति कथ्यते। सर्वान् अतिक्रमति अयं, सूर्यः अस्य देवता इति। दारवी च गात्रवीणा च, एते द्वौ वीणावंशयोः प्रकारौ। गात्रवीणा इति सा या सामगाः गायन्ति। हस्तौ संयोज्य धारयेत्, जानूनाम् उपरि स्थापयेत्। प्रथमतः प्रणवम् उच्चारयेत्, ततः व्याहृतयः शीघ्रं पठेत्। सर्वाङ्गुलीः प्रसार्य स्वरमण्डलम् व्यवस्थितम् कुर्यात्। अङ्गुलीः पृथक् स्थापयेत्, मूलं न स्पृशेयुः। द्वौ वा अधिकमात्रौ वृद्धौ ये, तेषां विभागः विभागवित् कुर्यात्। यत्र त्रयो रेखाः दृश्यन्ते, तत्र सिद्धिं घोषयेत्। प्रपाठकान्ते, सामऋक्श्लोकेषु, तिलपरिमितं विवरं कुर्यात्। अत्र च, बुधः कस्यापि अङ्गस्य न कम्पनं कुर्यात्। यथा विद्युत् मेघमध्ये, मुक्ताफलमालावद् दृश्यते। कूर्मवत् अङ्गानि संहृत्य, चित्तं च दृष्टिं च यत्नेन नियच्छेत्। हस्तं नासिकायाः पुरतः स्थापयेत्, गवाम् कर्णवत् धारयेत्। शब्दान् सम्यक् उच्चारयेत्, हस्तेन च मुखेन च। नात्युत्कटम् नातिमृदु, न गायेत्, न च कम्पयेत्। यथा मत्स्यानां गतिः न दृश्यते। यथा दध्नि घृतम्, दारुषु अग्निः। स्वरसंयोगे, स्वरान्तरे, संचारः स्निग्धः स्यात्। अनुदितः, उपरुद्धः, भग्नः, विकीर्णः वा स्वरः। स्थानात् अपगतः, अथवा स्वस्थानात् अतिक्रान्तः स्वरः। अभ्यासे शीघ्रगति, पाठे मन्दगति। एवं पठितं पाठ्यं, स्वाध्यायिनः पठेयुः। तारे स्थानं शिरसि, आद्यस्य ललाटे। चतुर्थस्य मन्द्रे जिह्वा इति स्थले उक्तम्। अङ्गुष्ठस्योपरि तिष्ठता, आद्यः स्वरः सञ्जायते। षष्ठः स्वरः अनामिकायाम्, सप्तमः धैवतः कनिष्ठिकायाम्। अन्तरालाभावः, मध्यत्वं, नित्यं चापि विचित्रता, एतानि नित्यं। देवाः तारेण जीवन्ति, मनुष्याः आद्येन स्वरः।