एते मुनयः, धर्मज्ञं पुरतः स्थितं, प्रश्नं समारोपयन्ति—“यथा त्वया पूर्वं प्रतिपादितम्, तत्त्वं ब्रूहि, यत् परमं सुखस्य स्थानं। न हि तद् वयं गृह्णीमः, यतः तादृशं स्थानं महर्षिषु न विद्यते।” तत्रोक्तं श्रूयते—तपस्याम् ब्रह्मा त्रैलोक्यकर्त्ता स्वयमेव स्थितः, ब्रह्मचार्येण युक्तः, विषयसुखेषु न रमते। एवं च, श्रीमान् विश्वनाथः शिवः, उमापतिः, कामं स्वयमेव निगृह्य, तं शक्तिहीनं कृतवान्। अतः, पृथिवी महात्मभिः न शोभते; तया यदा स्वीकृता, विशेषगुणः नास्ति। पुनः, मुनयः आहुः—“न तद् वयं गृह्णीमः, यत् त्वया उक्तं स्त्रियः परमं सुखम्। लोकवाक्ये हि द्विविधं फलम्—सुखं पुण्यतः लभ्यते, अन्यथा दुःखम्। तत्रोक्तं—मिथ्यायाः तमः उत्पद्यते; तदनन्तरं तमसा आवृताः, अधर्मं एव अनुवर्तन्ते, धर्मं न; क्रोधलोभमोहहिंसामिथ्यादिभिः आवृताः, इह सुखं न प्राप्नुवन्ति, किं तु विविधरोगैः पीड्यन्ते; हननबन्धनादिदुःखैः विक्षिप्यन्ते; क्षुधातृषाश्रमैः क्लिश्यन्ते; वर्षवातातपशीतादिभिः भयङ्करशरीरदुःखैः पीड्यन्ते; बान्धवधनवियोगजन्यैः मानसिकदुःखैः अभिभूयन्ते; वृद्धिमरणजन्यैः अन्यैः दुःखैः अपि। स्वर्गे तु नित्यं सुखम्; इह सुखदुःखयोर् मिश्रः अनुभवः। पृथिवी सर्वभूतानां माता; स्त्रियः तस्याः तद्रूपाः। अतः सा लोकानां धर्मस्य च सृष्टिकर्त्री। पापं दानेन शम्यते, स्वाध्यायेन परमं शान्तिं प्राप्यते। दानं द्विविधं—पारत्रिकं च लौकिकं च। यथा दानं दीयते, तथा फलम् उपभुज्यते। धर्मः कियत् प्रकारः? तत् त्वं वक्तुम् अर्हसि। ये स्वर्गफलम् प्राप्नुवन्ति, तेषां विपरीतचिन्तनं मोहमूलम्। तेषां तद्-आचारं इह वर्णय। पूर्वं भगवन् ब्रह्मा, लोकहिताय, धर्मरक्षणाय चतुर्वर्ण्यं स्थापयामास। तत्र, आचार्यगृहवासः प्रथमाश्रमः; तत्र शुचिता, नियमः, व्रतं, उपासनं, सूर्याग्निदेवपूजनं सायंप्रातः, आलस्यत्यागः, आचार्यनमस्कारः, वेदाध्ययनश्रवणेन अन्तरात्मशुद्धिः, त्रिः जलस्पर्शः, ब्रह्मचर्यसेवा, अग्निसेवाः, आचार्यसेवा, प्रतिदिनम् भिक्षाटनं, सर्वं आचार्याय समर्पणं, आचार्याज्ञाविरुद्धं न कर्तव्यम्, आचार्यप्रसादं लब्ध्वा अध्ययननिष्ठा भवेत्। गृहस्थाश्रमः द्वितीयः। ये अध्ययनं समाप्तवन्तः, सदाचारयुक्ताः, धर्मानुष्ठानफलकामाः, तेषां गृहस्थाश्रमः विधीयते। धर्मार्थकामसाधनं, निष्कलुषकर्मणा वित्तप्राप्तिः, अध्ययनार्जितं वा, ऋषिगणैः कृतं वा, समुद्रजलप्राप्तं वा, तपस्याः वा, देवप्रसादेन वा, गृहस्थः गृहं धारयेत्। एष एव सर्वाश्रमाणां मूलम्; आचार्यगृहवासिनः, व्रतानुष्ठायिनः, अन्ये च, तेषां मध्ये दानभिक्षादिकं वितरन्ति। वनवासिनां तु अल्पसंपदः, अल्पोपकरणानि; ये पुण्यभोजनपराः, अध्ययननिष्ठाः, तीर्थयात्रायाः, पुण्यस्थलदर्शनाय विचरन्ति। तेषां स्वागतं, समीपगमनं, अनसूयायाः भाषणं, सुखसत्कारः, आसनशयनप्रदानं, उचितसेवा च विधीयते। ये तान् यच्छति, पापं त्यक्त्वा, पुण्यं प्राप्य, गच्छति। इह देवाः यज्ञैः तुष्टाः, पितरः पिण्डैः, ऋषयः अध्ययनश्रवणधारणैः, ब्रह्मा सन्ततिसृष्ट्या प्रसन्नः। अत्र अतिक्रूरतपः, हिंसा, कठोरता निन्द्याः। सर्वाश्रमेषु अहिंसा, सत्यता, क्रोधाभावः तपः। अपि च, माल्याभरणवस्त्रस्नानसुखं, संगीतनर्तनवाद्यश्रवणं, प्रियदर्शनं, विविधान्नपानललितभोजनं अनुमतिः। एतानि सुखानि भुक्त्वा, पुण्यगति प्राप्तिः। इन्द्रियसुखत्यागेन स्वर्गः सुलभः। वनवासिनः धर्मानुष्ठानं कृत्वा, पुण्यतीर्थेषु, नदीस्रोतसि, वनान्तरे, मृगवराहमहिषव्याघ्रगजसन्निधौ तपः कुर्वन्ति। दारुशुष्कतृणपुष्पसंग्रहेण विश्राम्य, शीतोष्णवातसहनं, विविधतपःचिह्नाङ्कितशरीरः, शुष्कमांसरक्तत्वगस्थिसंयुक्तः, दृढनिश्चयः, आत्मबलात् शरीरं धारयन्ति। यथा अग्निः दोषान् दहति, तथा सः दुर्गमं लोकं जयति। मृत्तिकाश्मसुवर्णेषु समदृष्टिः, त्रिवर्गेषु निरासक्तचित्तः। मित्रशत्रुन्यूनसमानदृष्टिः, सर्वेषु जीवेषु—स्थावरजङ्गमेषु, अण्डजरयोजरकणजेषु—वाक्चित्तकर्मणा हिंसा न कर्तव्या; गृहहीनः, पर्वतशिखरनदीतीरवृक्षमूलतीर्थेषु विचरन्, नगरग्रामेषु प्रविश्य, क्रोधमदलोभमोहदुःखमायाछलमूढता-अभिमानहिंसारहितः। तस्मात् तस्मिन् जीवने, कस्यचित् जीवस्य, कदाचित्, भयम् न उत्पद्यते। ब्राह्मणः भिक्षया प्राप्तान् हव्यान्नैः पितृलोकं यज्ञाग्निना गच्छति। यथा निर्भृतदीपः शान्तः, द्विजः ब्रह्मलोकं प्राप्नोति। एवं मुनिः पुनः पृच्छति—“एतत् ज्ञातुम् इच्छामि; त्वं वक्तुम् अर्हसि।