पतनपत्रैः जीवन् तं दृष्ट्वा वेदमाली तस्मै प्रणम्य नम्रभावं प्रकटयति। मुनिः नारायणस्मरणे चित्तं स्थापयित्वा मूलफलादिभिः जीवनं यापयन् तत्र स्थितः। वेदमाली, विनयपूर्वकं प्रणम्य, वाक्यश्रेष्ठं तं मुनिं सम्बोधयति—"भाग्यशाली महापुरुष, विद्वन्, ज्ञानदानेन मां उद्धर।" तदा सः वाग्मि मुनिः, गुणसम्पन्नं वेदमालिं स्मितं कृत्वा सम्बोधयति—"अहं संक्षेपेण तव कथयामि, यद् आत्मसंयमहीनानां दुर्लभं।" तेन उक्तं—"कदापि निन्दा वा दुर्वचनं न कुर्याः। हरिपूजायां भक्तः भूत्वा, मूर्खजनसंगं वर्जय।" "यथा स्वदेहं त्यजसि, तथा संसारं परित्यज्य शान्तिं प्राप्स्यसि।" "कपटं, गर्वं, कठोरता च त्यज।" "यद्यपि पृष्टः, कृतधर्मं न प्रकाशय।" "अतिथिं सदा सत्कुरु, स्वकुटुम्बसंबन्धे विवादं वर्जय।" "विश्वनाथं नारायणं यथा मम मतं, तथा पूजय।" "आग्रहपूर्वकं नियमेन सेवा कुरु।" "स्नानं सम्यक् श्रद्धया कुरु।" "विष्णु-मन्दिरे मार्गं शोभय, दीपं स्थापय।" "प्रदक्षिणं, नमस्कारं, स्तोत्रपाठं च कुरु।" "प्रतिदिनं वेदान्तं यथाशक्ति पठ।" "ज्ञानतः सर्वपापविमुक्तिः निश्चितम्।" "ज्ञाननिष्ठः अल्पमात्रं बुद्धिं प्राप्तः।" "कः अहम्? किम् कर्म? इति स्वयम् चिन्तयति।" "एवं विचारेन निःश्रान्तः दिवानिशं स्थितः।" "पुनः ज्ञानीं समीपं गत्वा प्रणम्य इदं वचनम् उवाच—" "कः अहम्? किम् कर्म? किम् जन्म? कथय।" "अज्ञानवायुनाऽनुद्रुतं चित्तं कथं सतत्त्वं प्राप्तुम् अर्हति?" "अहंकारः चित्तवृत्तयः आत्मनः न सन्ति, विद्वन्।" "जातिवर्णादिहीनः अहम्, कथं कर्म करिष्यामि?" "रूपरहितः, अनन्तः अहम्, कथं कर्म करिष्यामि?" "अविच्छिन्नस्वभावस्य कर्म कथं कथ्यते?" "अनन्तस्य कर्म जन्म च कथं वर्ण्यते?" "पूर्णं परमानन्दं—अत्र अन्यद् नास्ति, द्विज।" "यदा ज्ञानं अक्षतं सिद्धं भवति, सर्वं ब्रह्ममयं भवति।" "अविनाशीश्वरं आत्मानं अन्तः दृष्ट्वा सः हर्षितः।" "'अहं तत्' इति दृढं ज्ञात्वा परां शान्तिं प्राप्तवान्।" "गुरुम् प्रणम्य ज्ञानीः सदा ध्यानमग्नः अभवत्।" "वाराणसीपुरं प्राप्त्वा परं मोक्षं प्राप्तवान्।" "कर्मबन्धविच्छेदेन सुखं लब्ध्वा शुद्धिम् प्राप्तः।" "यज्ञमालीः च सुमालीः—अधुना तयोः कर्माणि वर्ण्यन्ते।" "तस्मिन्काले, सः अनुजस्य भागं धनं द्विधा दत्तवान्।" "द्विज, तं विविधविनाशोपायैः च व्ययेन नष्टवान्।" इति कथा।