ਪਠਤਾਂ ਸ਼ृਣ੍ਵਤਾਂ ਚੈਵ ਗਚ੍ਛ ਵਿਪ੍ਰ ਯਥਾਸੁਖਮ੍
ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਪੜ੍ਹਦੇ ਜਾਂ ਸੁਣਦੇ ਹੋਏ, ਜਿਵੇਂ ਚਾਹੋ ਤਿਵੇਂ ਜਾਓ।
ਵਚਨਂ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੀਕृਤ੍ਯ ਨਤ੍ਵਾ ਚਾਗਾਂ ਯਥਾਗਤਃ
ਉਸ ਨੇ ਵਚਨ ਮੰਨ ਕੇ, ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਆਇਆ ਸੀ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਸੁਖਦਂ ਮੋਕ੍ਸ਼ਦਂ ਸਾਰਂ ਕਿਮਨ੍ਯਚ੍ਛ੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਸਿ
ਜਦ ਇਹ ਸਾਰ ਸੁਖ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਹੋਰ ਕੀ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ?
ਯਤ੍ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਪੁਨਸ੍ਤਚ੍ਚ ਯੁष੍ਮਭ੍ਯਂ ਪ੍ਰਵਦਾਮ੍ਯਹਮ੍
ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਮੁੜ ਪੁੱਛਿਆ, ਉਹ ਮੈਂ ਹੁਣ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।
ਚਰਿਤਂ ਚ ਮਹਤ੍ਪੁਣ੍ਯਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਭੂਯੋ ऽਬ੍ਰਵੀਦ੍ਵਚਃ
ਵੱਡਾ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਚਰਿਤਰ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਹੋਰ ਵਚਨ ਕਹੇ।
ਸ਼੍ਰਾਵਿਤਂ ਚਰਿਤਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਸ਼ਿਵਸ੍ਯ ਚ ਹਨੂਮਤਃ
ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਅਤੇ ਹਨੂਮਾਨ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਤਬ ਸੁਣਾਏ ਗਏ ਹਨ।
ਤਤ੍ਪ੍ਰਬ੍ਰੂਹਿ ਮਹਾਭਾਗ ਕਿਂ ਪृष੍ਟ੍ਵਾਨ੍ਯਦ੍ਵਿਦਾਂਵਰ
ਹੇ ਮਹਾਂਭਾਗ, ਦੱਸੋ — ਹੋਰ ਕੀ ਪੁੱਛਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਗਿਆਨੀਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ?
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦ੍ਯਾ ਯਾਨ੍ਸਮਾਰਾਧ੍ਯ ਸृष੍ਟ੍ਯਾਦਿਕਰਣੇ ਕ੍ਸ਼ਮਾਃ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਦਿ ਪੂਜਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਸਮਰਥ ਹਨ—
ਗੋਪੀਜਨਪਦਂ ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਵਲ੍ਲਭਾਯਾਗ੍ਨਿਸੁਂਦਰੀ
ਫਿਰ ਗੋਪੀਆਂ ਦੀ ਧਰਤੀ, ਵੱਲਭਾ ਅਤੇ ਅਗਨਿਸੁੰਦਰੀ।
ਨਾਰਦੋ ऽਸ੍ਯ ਮੁਨਿਸ਼੍ਛਨ੍ਦੋ ਗਾਯਤ੍ਰੀ ਦੇਵਤਾ ਪੁਨਃ
ਇਸ ਦੇ ਰਿਸ਼ੀ ਨਾਰਦ ਹਨ, ਛੰਦ ਚੰਦੋ ਹੈ, ਅਤੇ ਦੇਵੀ ਗਾਯਤਰੀ ਹੈ।
ਸ੍ਵਾਹਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਰ੍ਨਿਯੋਗਸ੍ਤੁ ਚਤੁਰ੍ਵਰ੍ਗਪ੍ਰਸਿਦ੍ਧਯੇ
ਸਵਾਹਾ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਆਦੇਸ਼ ਚਾਰ ਜੀਵਨ ਦੇ ਲਕੜਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਹੈ।
ਗੁਹ੍ਯੇ ਬੀਜਂ ਪਦੋਃ ਸ਼ਕ੍ਤਿਂ ਨ੍ਯਸੇਤ੍ਸਾਧਕਸਤ੍ਤਮਃ
ਗੁਪਤ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਾਧਕ ਬੀਜ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ ਰਖੇ।
ਪਞ੍ਚਾਙ੍ਗਾਨਿ ਪ੍ਰਵਿਨ੍ਯਸ੍ਯ ਤਤ੍ਤ੍ਵਨ੍ਯਾਸਂ ਸਮਾਚਰੇਤ੍
ਪੰਜ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਰਖ ਕੇ, ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਮਤ੍ਯਨ੍ਤਾਨਿ ਚ ਤਤ੍ਵਾਨਿ ਜੀਵਾਦ੍ਯਾਨਿ ਨ੍ਯਸੇਤ੍ਕ੍ਰਮਾਤ੍
ਜੀਵ ਆਦਿ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ, ਸਭ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਰਖੇ।
ਸ਼ਬ੍ਦਂ ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਂ ਰੂਪਰਸੌ ਗਨ੍ਧਂ ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਂ ਤ੍ਵਚਂ ਤਥਾ
ਧੁਨੀ, ਛੂਹ, ਰੂਪ, ਸਵਾਦ, ਸੁਗੰਧ; ਸੁਣਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਵੀ,
ਪਾਯੁਂ ਸ਼ਿਸ਼੍ਨਮਥਾਕਾਸ਼ਂ ਵਾਯੁਂ ਵਹ੍ਨਿਂ ਜਲਂ ਮਹੀਮ੍
ਪਿਛਵਾੜਾ, ਲਿੰਗ ਅਤੇ ਫਿਰ ਆਕਾਸ਼, ਹਵਾ, ਅੱਗ, ਪਾਣੀ, ਧਰਤੀ,
ਮੂਰ੍ਦ੍ਧਾਸ੍ਯਹृਦ੍ਗੁਹ੍ਯ ਪਾਦੇष੍ਵਥ ਸ਼ਬ੍ਦਾਦਿਕਾਨ੍ਨ੍ਯਸੇਤ੍
ਸਿਰ, ਮੂੰਹ, ਦਿਲ, ਗੁਪਤ ਸਥਾਨ ਅਤੇ ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ, ਉਹ ਧੁਨੀ ਆਦਿ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਰਖੇ।
ਤਥਾ ਵਾਗਾਦੀਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣਿ ਸ੍ਵਸ੍ਵਸ੍ਥਾਨषੁ ਵਿਨ੍ਯਸੇਤ੍
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਾਕ ਆਦਿ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਨੂੰ ਉਹ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਸਥਾਨਾਂ 'ਤੇ ਰਖੇ।
ਹृਤ੍ਪੁਣ੍ਡਰੀਕਮਰ੍ਕੇਨ੍ਦੁਹ੍ਨਿਬਿਂਬਾਨ੍ਯਨੁਕ੍ਰਮਾਤ੍
ਦਿਲ ਦਾ ਕਮਲ, ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਚੰਦ ਦੀਆਂ ਚੱਕੀਆਂ, ਕ੍ਰਮਵਾਰ,
ਭੂਤਾष੍ਟਾਂ ਗਾਕ੍ਸ਼ਿਪਦਗੈਰ੍ਵਰ੍ਣੈਃ ਪ੍ਰਗ੍ਵਿਨ੍ਨ੍ਯਸੇਦ੍ਧृਦਿ
ਉਹ ਅੱਠ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਅੱਖ, ਪੈਰ ਆਦਿ ਅੱਖਰਾਂ ਨਾਲ ਰਖੇ।
ਵਾਸੁਦੇਵਃ ਸਂਕਰ੍षਣਃ ਪ੍ਰਦ੍ਯੁਮ੍ਨਸ਼੍ਚਾਨਿਰੁਦ੍ਧਕਃ
ਵਾਸੁਦੇਵ, ਸੰਕਰਸ਼ਣ, ਪ੍ਰਦਯੁਮਨ ਅਤੇ ਅਨਿਰੁੱਧ,
ਪਰਮੇष੍ਠਿਪੁਮਾਞ੍ਚ੍ਛੌ ਚਵਿਸ਼੍ਵਨਿਵृਤ੍ਤਿਸਰ੍ਵਕਾਃ
ਪਰਮੇਸ਼ਠੀ, ਪੁਮਾਨ, ਸ਼ੌਚ, ਵਿਸ਼ਵਨਿਵ੍ਰਿੱਤੀ ਅਤੇ ਸਰਵਕਾ,
ਸ੍ਵਬੀਜਾਦ੍ਯਂ ਕੋਪਤਤ੍ਵਂ ਨृਸਿਂਹਂ ਵ੍ਯਾਪਕੇਨ ਚ
ਆਪਣੇ ਬੀਜ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਕ੍ਰੋਧ ਦਾ ਤੱਤ, ਅਤੇ ਨਰਸਿੰਹ, ਸਭ ਵਿਚ ਵਿਆਪਕ,
ਮਕਾਰਾਦ੍ਯਾ ਆਦ੍ਯਵਰ੍ਣਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਸ੍ਯੁਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰਭੂषਿਤਾਃ
‘ਮ’ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਮੁੱਖ ਅੱਖਰ ਚੰਦ ਨਾਲ ਸਜਾਏ ਜਾਣ।
ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮਂ ਤਤਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਪੂਰਕੁਮ੍ਭਕਰੇਚਕੈਃ
ਫਿਰ, ਪੂਰਕ, ਕੁੰਭਕ ਅਤੇ ਰੇਚਕ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਕਰਕੇ,
ਕੇਚਿਦਾਹੁਰਿਹਾਚਾਰ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮੋਤ੍ਤਰਂ ਪੁਨਃ
ਇਥੇ ਕੁਝ ਅਚਾਰਿਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਮੁੜ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਦਸ਼ਤਤ੍ਤ੍ਵਾਦਿ ਵਿਨ੍ਯਸ੍ਯ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਮਾਣਵਿਧਾਨਤਃ
ਦਸ ਤੱਤਾਂ ਆਦਿ ਨੂੰ, ਜਿਵੇਂ ਅੱਗੇ ਦੱਸਿਆ ਜਾਵੇਗਾ, ਉਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਰਖੇ।
ਸਰ੍ਵਾਙ੍ਗੇ ਵ੍ਯਾਪਕਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਕਿਰੀਟਮਨੁਨਾ ਸੁਧੀਃ
ਸਿਆਣਾ ਮਨੁੱਖ ਕਿਰੀਟ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਦੇ ਹਰ ਅੰਗ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਤੱਤ ਕਰੇ।
ਪਞ੍ਚਾਙ੍ਗੁਲੀषੁ ਕਰਯੋਃ ਪਞ੍ਚਾਙ੍ਗਂ ਵਿਨ੍ਯਸੇਤ੍ਤਤਃ
ਹੱਥਾਂ ਦੀਆਂ ਪੰਜ ਉਂਗਲੀਆਂ 'ਤੇ ਪੰਜ ਭਾਗ ਸਰੀਰ ਦੇ ਰੱਖਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਸਕृਦ੍ਵ੍ਯਾਪਯ੍ਯ ਤਾਰੇਣ ਮਨ੍ਤ੍ਰਨ੍ਯਾਸਂ ਤਤਸ਼੍ਚਰੇਤ੍
ਇਕ ਵਾਰੀ 'ਤਾਰਾ' ਅੱਖਰ ਨਾਲ ਉਂਗਲੀਆਂ ਫੈਲਾਕੇ, ਫਿਰ ਮੰਤਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।