ਸਰ੍ਵਦਾ ਤਂ ਗੁਰੁਰ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਕਰਮਾਲਂਬ੍ਯ ਮਨ੍ਦਿਰਮ੍
ਗੁਰੂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਸ ਦਾ ਹੱਥ ਫੜ ਕੇ ਮੰਦਰ ਵਿਚ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਸ੍ਵਯਂ ਤਦਸ੍ਯ ਪਾਤ੍ਰੇਣ ਬੁਭੁਜੇਗੌਤਮੋ ਮੁਨਿਃ
ਗੌਤਮ ਮੁਨੀ ਨੇ ਆਪ ਉਸ ਦੇ ਪਾਤਰ ਨਾਲ ਖਾਣਾ ਖਾਇਆ।
ਨਿਰ੍ਦਿष੍ਟੋ ਗੁਰੁਪਤ੍ਨ੍ਯਾ ਤੁ ਬੁਭੁਜੇ ਸੋ ऽਵਿਸ਼ੇषਤਃ
ਗੁਰੂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਆਖਣ ਤੇ, ਉਹ ਕੋਈ ਵੱਖਰਾ ਭਾਵ ਨਾ ਰੱਖ ਕੇ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦਾ ਸੀ।
ਕਣ੍ਟਕਾਨਨ੍ਨਵਦ੍ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਯਥਾਪੂਰ੍ਵਮਤਿष੍ਠਤ
ਕੰਟਿਆਂ ਵਾਲਾ ਭੋਜਨ ਖਾ ਕੇ, ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ।
ਦਿਨੇਦਿਨੇ ਤਤ੍ਪ੍ਰਦਤ੍ਤਂ ਲੋष੍ਟਮਂਬੁ ਚ ਗੋਮਯਮ੍
ਹਰ ਰੋਜ਼ ਉਹਨਾਂ ਵਲੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਮਿੱਟੀ ਦਾ ਡਲਾ, ਪਾਣੀ ਤੇ ਗੋਮੂਤਰ ਹੀ ਮਿਲਦਾ ਸੀ।
ਏਤਾਦृਸ਼ੋ ਮੁਨਿਰਸੌ ਚਣ੍ਡਾਲਸਦृਸ਼ਾਕृਤਿਃ
ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਚੰਡਾਲ ਵਰਗੀ ਹੀ ਲੱਗਦੀ ਸੀ।
ਅਨ੍ਤ੍ਯਜੋਚਿਤਵੇषਸ਼੍ਚ ਵृषਪਰ੍ਵਾਣਮਭ੍ਯਗਾਤ੍
ਉਹ ਅੰਤਜਨ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ ਵਾਲੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਾ ਕੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਪਰਵਾਨ ਦੇ ਕੋਲ ਗਿਆ।
ਵृषਪਰ੍ਵਾ ਤਮਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਪੀਡਯਿਤ੍ਵਾ ਸ਼ਿਰੋ ऽਚ੍ਛਿਨਤ੍
ਵ੍ਰਿਸ਼ਪਰਵਾਨ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਾ ਪਛਾਣ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਤਕਲੀਫ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਸਿਰ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ।
ਅਤੀਵ ਕਲੁषਂ ਹ੍ਯਾਸੀਤ੍ਤਤ੍ਰਸ੍ਥਾ ਮੁਨਯਸ੍ਤਥਾ
ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਮਨ ਬਹੁਤ ਗੰਦੇ ਹੋ ਗਏ।
ਨਿਰ੍ਯਯੌ ਚਕ੍ਸ਼ੁषੋ ਵਾਰਿ ਸ਼ੋਕਂ ਸਂਦਰ੍ਸ਼ਯਨ੍ਨਿਵ
ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਹੰਝੂ ਵਗਣ ਲੱਗੇ, ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਆਪਣਾ ਦੁੱਖ ਦੱਸ ਰਹੇ ਹੋਣ।
ਕਿਮਨੇਨ ਕृਤੇ ਪਾਪਂ ਯੇਨ ਚ੍ਛਿਨ੍ਨਮਿਦਂ ਸ਼ਿਰਃ
ਉਸ ਨੇ ਕਿਹੜਾ ਪਾਪ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦਾ ਸਿਰ ਕੱਟਿਆ ਗਿਆ?
ਮਮਾਪਿ ਮਰਣਂ ਸਤ੍ਯਂ ਸ਼ਿष੍ਯਚ੍ਛਦ੍ਮਾ ਯਤੋ ਗੁਰੁਃ
ਮੇਰੀ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਵੀ ਪੱਕੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਗੁਰੂ ਨੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ ਸੀ।
ਮਰਣਂ ਯਤ੍ਰ ਦृष੍ਟਂ ਸ੍ਯਾਤ੍ਤਤ੍ਰ ਨੋ ਮਰਣਂ ਧ੍ਰੁਵਮ੍
ਜਿੱਥੇ ਮੌਤ ਵੇਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਥੇ ਸਾਡੀ ਮੌਤ ਵੀ ਨਿਸਚਿਤ ਹੈ।
ਏਨਂ ਸਂਜੀਵਯਿष੍ਯਾਮਿ ਭਾਰ੍ਗਵਂ ਸ਼ਙ੍ਕਰਪ੍ਰਿਯਮ੍
ਮੈਂ ਇਸ ਭਾਰਗਵ ਨੂੰ, ਜੋ ਸ਼ੰਕਰ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਮੁੜ ਜੀਵਤ ਕਰਾਂਗਾ।
ਇਤਿ ਵਾਦਿਨਿ ਵਿਪ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰੇ ਗੌਤਮੋ ऽਪਿ ਮਮਾਰ ਹ
ਜਦੋਂ ਵਿਦਵਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਐਸਾ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਗੌਤਮ ਵੀ ਮਰ ਗਿਆ।
ਤਸ੍ਯੈਵਂ ਹਤਿਮਾਜ੍ਞਾਯ ਪ੍ਰਹ੍ਲਾਦਾਦ੍ਯਾ ਦਿਤੀਸ਼੍ਵਰਾਃ
ਉਸ ਦੀ ਹਤਿਆ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਣ 'ਤੇ, ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਤੇ ਹੋਰ ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਮੁਖੀ—
ਮृਤਮਾਸੀਦਥ ਬਲਂ ਤਸ੍ਯ ਬਾਣਸ੍ਯ ਧੀਮਤਃ
ਫਿਰ ਉਸ ਬਾਣਾ ਦੀ ਬੁਧੀ ਤੇ ਤਾਕਤ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ।
ਗੌਤਮੇਨ ਮਹੇਸ਼ਸ੍ਯ ਪੂਜਯਾ ਪੂਜਿਤੋ ਵਿਭੁਃ
ਗੌਤਮ ਨੇ ਮਹੇਸ਼ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ ਉਸ ਮਹਾਨ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨ ਦਿੱਤਾ।
ਅਹੋ ਕष੍ਟਮਹੋਕष੍ਟਂ ਮਹੇਸ਼ਾ ਬਹਵੋ ਹਤਾਃ
ਹਾਏ, ਕਿੰਨਾ ਵੱਡਾ ਦੁਖ! ਮਹੇਸ਼ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਭਗਤ ਮਾਰੇ ਗਏ ਹਨ।
ਇਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤ੍ਯ ਗਤਵਾਨ੍ਮਨ੍ਦਰਾਚਲਮਵ੍ਯਯਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਸਚਾ ਕਰਕੇ ਉਹ ਅਟੱਲ ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ ਵੱਲ ਚਲ ਪਿਆ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਚ ਹਰਿਂ ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਥਿਤੌ ਪ੍ਰਾਹ ਸ਼ਿਵੋ ਵਚਃ
ਉਥੇ, ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਹਰੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਸਨ, ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ।
ਗਤ੍ਵਾ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਹੇ ਵਿष੍ਣੋ ਸਰ੍ਵਂ ਤਤ੍ਕृਤਸਾਹਸਮ੍
ਮੈਂ ਜਾ ਕੇ, ਹੇ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਉਸ ਦੀ ਕੀਤੀ ਸਾਰੀ ਹਿਮਤ ਵੇਖਾਂਗਾ।
ਨਨ੍ਦਿਕੇਨ ਸੁਵੇषੇਣ ਧृਤੇ ਛਤ੍ਰੇ ऽਤਿਸ਼ੋਭਨੇ
ਨੰਦੀ ਨੇ ਸੋਹਣੇ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ, ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਬੜਾ ਸੁੰਦਰ ਛਤਰ ਫੜਿਆ ਸੀ।
ਮਹੇਸ਼ਾਨੁਮਤਿਂ ਲਬ੍ਧ੍ਵਾ ਹਰਿਰ੍ਨਾਗਾਨ੍ਤਕੇ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਮਹੇਸ਼ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਹਰਿ ਸੱਪ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸ਼ਿਵਾਨੁਮਤ੍ਯਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਪਿ ਹਂਸਾਰੂਢੋ ऽਭਵਤ੍ਤਦਾ
ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਵੀ ਹੰਸ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ।
ਇਨ੍ਦ੍ਰਾਦਿਸਰ੍ਵਦੇਵਾਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਸ੍ਵਵਾਹਨਸਂਯੁਤਾਃ
ਇੰਦਰ ਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ, ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਵਾਹਨ ਸਮੇਤ,
ਕੋਟਿਕੋਟਿਗਣਾਕੀਰ੍ਣਾ ਗੌਤਮਸ੍ਯਾਸ਼੍ਰਮਂ ਗਤਾਃ
ਅਣਗਿਣਤ ਟੋਲੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਗੌਤਮ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ।
ਸ੍ਵਭਕ੍ਤਂ ਜੀਵਯਾਮਾਸ ਵਾਮਕੋਣਨਿਰੀਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਗਤ ਨੂੰ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਤੱਕ ਕੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।
ਤਦਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਵਚਸ੍ਤਸ੍ਯ ਗੌਤਮਃ ਪ੍ਰਾਹ ਸਾਦਰਮ੍
ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਗੌਤਮ ਨੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਕਿਹਾ।
ਤ੍ਵਲ੍ਲਿਙ੍ਗਾਰ੍ਚਨਸਾਮਰ੍ਥ੍ਯਂ ਨਿਤ੍ਯਮਸ੍ਤੁ ਮਮੇਸ਼੍ਵਰ
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਨੂੰ ਤੇਰੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰਥਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਿਲੀ ਰਹੇ।