ਵਨ੍ਧ੍ਯੇਵ ਯੌਵਨਵਤੀ ਨ ਤਸ੍ਯ ਸਾਫਲ੍ਯਵਤਿ ਭਵਤਿ
ਜਿਵੇਂ ਜਵਾਨੀ ਵਾਲੀ ਬਾਂਝ ਔਰਤ ਫਲ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦੀ, ਉਸ ਲਈ ਵੀ ਫਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਵੇਦਾਙ੍ਗਮਾਦ੍ਯਂ ਤੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਭੂਯਾਯ ਕਲ੍ਪਤੇ
ਵੇਦ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅੰਗ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਬ੍ਰਹਮ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯਸ੍ਯ ਵਿਜ੍ਞਾਨਮਾਤ੍ਰੇਣ ਸ੍ਯਾਤ੍ਕਰ੍ਮਕੁਸ਼ਲੋ ਨਰਃ
ਸਿਰਫ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਕਰਮ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਚਤੁਰ੍ਥਃ ਸ੍ਯਾਦਾਙ੍ਗਿਰਸਃ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਕਲ੍ਪਸ਼੍ਚ ਪਞ੍ਚਮਃ
ਚੌਥਾ ਆੰਗਿਰਸ ਹੈ, ਤੇ ਪੰਜਵਾਂ ਸ਼ਾਂਤਿਕਲਪ ਹੈ।
ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਕਲ੍ਪੇ ਨਿਰ੍ਦਿष੍ਟਂ ਜ੍ਞਾਤਵ੍ਯਂ ਤਦਿਹਾਪਿ ਚ
ਨਕਸ਼ਤਰਕਲਪ ਵਿੱਚ ਜੋ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਵੀ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਕਾਮਮੋਕ੍ਸ਼ਾਣਾਂ ਸਿਦ੍ਧ੍ਯੈ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਸਵਿਸ੍ਤਰਮ੍
ਧਰਮ, ਅਰਥ, ਕਾਮ ਤੇ ਮੋਖ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਇਹ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਨਿਰ੍ਦਿष੍ਟਾਃ ਸਂਹਿਤਾਕਲ੍ਪੇ ਮੁਨਿਭਿਸ੍ਤਤ੍ਤ੍ਵਦਰ੍ਸ਼ਿਭਿਃ
ਸੰਹਿਤਾਕਲਪ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਤ੍ਯ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਵਾਲੇ ਮੁਨੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ।
ਅਭਿਚਾਰਵਿਧਾਨੇਨ ਨਿਰ੍ਦਿष੍ਟਾਨਿ ਸ੍ਵਯਂਭੁਵਾ
ਅਭਿਚਾਰ ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸੁਯੰਭੂ ਵੱਲੋਂ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ।
ਤਥਾਨ੍ਤਰਿਕ੍ਸ਼ੋਤ੍ਪਾਤਾਨਾਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਯੋ ਹ੍ਯੁਦਿਤਾਃ ਪृਥਕ੍
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਉਲਟ-ਪੁਲਟ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਿਖਾਈ ਗਈ ਹੈ।
ਵਿਸ਼ੇषਃ ਪृਥਗੇਤੇषਾਂ ਸ੍ਥਿਤਃ ਸ਼ਙ੍ਖਾਨ੍ਤਰੇषੁ ਚ
ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਸ਼ੰਖਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵੀ ਵੱਖਰੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਤੇ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਸਾਵਧਾਨਤਯਾ ਸ਼ृਣੁ
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸਮਝਾਵਾਂਗਾ, ਦੋਹਾਂ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ।
ਕਣ੍ਠਂ ਭਿਤ੍ਤ੍ਵਾ ਵਿਨਿਰ੍ਯਾਤੌ ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਮਾਙ੍ਗਲ੍ਯਕਾਵਿਮੌ
ਗਲ੍ਹ ਨੂੰ ਚੀਰ ਕੇ, ਇਹ ਦੋ ਚੀਜ਼ਾਂ ਸੁਭਾਗ ਲਿਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸੋ ऽਥ ਸ਼ਬ੍ਦਂ ਪ੍ਰਂਯੁਜੀਤ ਤਦਾਨਨ੍ਤ੍ਯਾਰ੍ਥਮਿष੍ਯਤੇ
ਫਿਰ, ਇੱਕ ਆਵਾਜ਼ ਕੱਢੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਇਹ ਅਨੰਤਤਾ ਲਈ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਨ੍ਯੂਨਾਧਿਕਾ ਨਿष੍ਫਲਾਯ ਕਰ੍ਮਣੋ ऽਭਿਮਤਸ੍ਯ ਚ
ਜੋ ਕੰਮ ਘੱਟ ਜਾਂ ਵੱਧ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਇੱਛਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਫਲ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ।
ਤੇषਾਂ ਸਂਰਕ੍ਸ਼ਣਾਰ੍ਥਾਯ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਪਰਿਸਮੂਹਨਮ੍
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਫ ਕਰਨ ਦੀ ਵਿਧੀ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ।
ਨ੍ਯੂਨਾਧਿਕਾ ਨ ਕਰ੍ਤ੍ਤਵ੍ਯਾ ਇਤ੍ਯੇਵ ਪਰਿਭਾषਿਤਮ੍
ਘੱਟ ਜਾਂ ਵੱਧ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ; ਇਹੀ ਨਿਯਮ ਹੈ।
ਗੋਮਯੇਨੋਪਲੇਪ੍ਯੇਯਂ ਤਦਰ੍ਥਮਿਤਿ ਨਾਰਦ
ਇਸ ਨੂੰ ਗੋ-ਮੈ ਨਾਲ ਲਪੇਟਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ, ਨਾਰਦ।
ਯਜ੍ਞਾਰ੍ਥਂ ਗੋਮਯਂ ਤਸ੍ਯਾ ਨਾਹਰੇਦਿਤਿ ਭਾषਿਤਮ੍
ਯਜਨ ਲਈ, ਇਸ ਲਈ ਗੋ-ਮੈ ਨਹੀਂ ਲਿਆਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ, ਇਹ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਤषਾਂ ਪ੍ਰਹਰਣਾਰ੍ਥਾਯ ਮਤਂ ਪ੍ਰੋਦ੍ਧਰਣਂ ਦ੍ਵਿਜ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਲਈ, ਕੱਢਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਦੋਹਾਂ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ।
ਅਸ੍ਥਿਕਣ੍ਟਕਸਿਦ੍ਧ੍ਯਰ੍ਥਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਪਰਿਭਾषਿਤਮ੍
ਹੱਡੀਆਂ ਤੇ ਕੰਟੇ ਹਟਾਉਣ ਲਈ, ਇਹ ਨਿਯਮ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ।
ਤੇਨਾਦ੍ਭਿਰੁਕ੍ਸ਼ਣਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਮੁਨਿਭਿਰ੍ਵਿਧਿ ਕੋਵਿਦੈਃ
ਇਸ ਲਈ, ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਛਿੜਕਣ ਦੀ ਵਿਧੀ ਰਿਤੀ-ਰਿਵਾਜ ਜਾਣਣ ਵਾਲੇ ਮੁਨੀਆਂ ਨੇ ਦੱਸੀ ਹੈ।
ਸ਼ੁਭਦੇ ਮृਣ੍ਮਯੇ ਪਾਤ੍ਰੇ ਪ੍ਰੋਕ੍ਸ਼੍ਯਾਦ੍ਭਿਸ੍ਤਂ ਨਿਧਾਯਪਯੇਤ੍
ਸੁਭਾਗ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲੇ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਬਰਤਨ ਵਿੱਚ, ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਛਿੜਕ ਕੇ, ਫਿਰ ਉਸ ਨੂੰ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਵੇਦ੍ਯਾਂ ਨਿਧਾਪਿਤਸ੍ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸਮਿਦ੍ਗਰ੍ਭੋ ਹੁਤਾਸ਼ਨਃ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਵੇਦੀ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਮਿੱਧ ਵਾਲੀ ਅੱਗ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤੇਭ੍ਯਃ ਸਂਰਕ੍ਸ਼ਣਾਰ੍ਥਾਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਤਦ੍ਦਿਸ਼ਿ ਨ੍ਯਸੇਤ੍
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਉਸ ਪਾਸੇ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਯਜਮਾਨਃ ਪੂਰ੍ਵਤਃ ਸ੍ਯੁਰ੍ਦ੍ਵਿਜਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ऽਪਿ ਨਾਰਦ
ਯਜਮਾਨ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵੀ, ਨਾਰਦ।
ਕਰ੍ਤੋਦਾਸੀਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਤਤ੍ਕਰ੍ਮ ਨਸ਼੍ਯੇਦਿਤਿ ਸ੍ਥਿਤਿਃ
ਜੇ ਕਰਤਾ ਦਾ ਮਨ ਉਦਾਸ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਕੰਮ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਨਿਯਮ ਹੈ।
ऋਤ੍ਵਿਜਾਂ ਨਿਯਮੋ ਨਾਸ੍ਤਿ ਯਥਾਲਾਭਂ ਸਮਰ੍ਚਯੇਤ੍
ਰਿਤਵਿਕਾਂ ਲਈ ਕੋਈ ਪਾਬੰਦੀ ਨਹੀਂ; ਜਿੰਨਾ ਮਿਲੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੂਜਾ ਕਰ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਆਜ੍ਯਸ੍ਥਾਲੀ ਤ੍ਰ੍ਯਙ੍ਗੁਲਾਥ ਚਰੁਸ੍ਥਾਲੀ षਡਙ੍ਗੁਲਾ
ਘੀ ਵਾਲਾ ਬਰਤਨ ਤਿੰਨ ਉਂਗਲਾਂ ਚੌੜਾ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਚਰੂ ਵਾਲਾ ਬਰਤਨ ਛੇ ਉਂਗਲਾਂ ਚੌੜਾ ਹੋਵੇ।
ਸ੍ਰੁਵਂ षਡਙ੍ਗੁਲ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਸ੍ਰੁਚਂ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਤ੍ਰਯਾਙ੍ਗੁਲਮ੍
ਸ੍ਰੁਵਾ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਛੇ ਅੰਗੁਠਾ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਸ੍ਰੁਚ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਤਿੰਨ ਤੇ ਅੱਧ ਅੰਗੁਠਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰੋਕ੍ਸ਼ਿਣ੍ਯਾ ਉਤ੍ਤਰੇ ਭਾਗੇ ਪ੍ਰਣੀਤਾਪਾਤ੍ਰਮष੍ਟਭਿਃ
ਪ੍ਰੋਕਸ਼ਣੀ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪਾਸੇ ਪ੍ਰਣੀਤਾ ਪਾਤਰ ਅੱਠ ਇਕਾਈਆਂ ਨਾਲ ਰੱਖੋ।