ਵੇਸ਼੍ਯਾਵਿਭ੍ਰਮਲੁਬ੍ਧੋ ऽਸੌ ਪਰਦਾਰਤੋ ऽਭਵਤ੍
ਉਹ ਵਿਸ਼ਿਆਵਾਂ ਦੇ ਮੋਹ ਵਿਚ ਫਸ ਗਿਆ ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਨਾਲ ਲਗਾਵ ਰੱਖਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਅਪਹृਤ੍ਯ ਪਰਂ ਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਵਾਰਸ੍ਤ੍ਰੀਨਿਰਤੋ ऽਭਵਤ੍
ਉਹ ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਦੌਲਤ ਚੁਰਾ ਕੇ, ਵਾਰ-ਵਾਰਤਨੀਆਂ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿਚ ਪੈ ਗਿਆ।
ਬਭੂਵ ਦੁਃਖਿਤੋ ऽਤ੍ਯਰ੍ਥਂ ਭ੍ਰਾਤਰਂ ਚੇਦਮਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਉਹ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ।
ਤ੍ਵਮੇਕ ਏਵ ਦੁष੍ਟਾਤ੍ਮਾ ਮਹਾਪਾਪਰਤੋ ऽਭਵਃ
ਸਿਰਫ ਤੂੰ ਹੀ ਮਾੜੀ ਨੀਅਤ ਵਾਲਾ ਹੈਂ, ਤੇ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਹਨਿष੍ਯਾਮੀਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤ੍ਯ ਖਡ੍ਗਹਸ੍ਤਃ ਕਚੇ ऽਗ੍ਰਹੀਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਮਾਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰਕੇ, ਹੱਥ ਵਿਚ ਤਲਵਾਰ ਫੜ ਲਈ।
ਬਬਨ੍ਧੁਰ੍ਨਾਗਰਾਸ਼੍ਚੈਨਂ ਕੁਪਿਤਾਸ੍ਤੇ ਸੁਮਾਲਿਨਮ੍
ਨਗਰ ਦੇ ਲੋਕ ਗੁੱਸੇ ਹੋ ਕੇ ਸੁਮਾਲੀ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹ ਲਿਆ।
ਬਨ੍ਧਨਾਨ੍ਮੋਚਯਾਮਾਸ ਭ੍ਰਾਤृਸ੍ਨੇਹਵਿਮੋਹਿਤਃ
ਭਰਾ ਦੇ ਪਿਆਰ ਵਿਚ ਭਟਕ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕੈਦ ਤੋਂ ਛੁਡਾ ਦਿੱਤਾ।
ਆਦਦੇ ਸ੍ਵਯਮਰ੍ਦ੍ਧਂ ਚ ਦਦਾਵਰ੍ਦ੍ਧਂ ਯਵੀਯਸੇ
ਉਸ ਨੇ ਅੱਧਾ ਹਿੱਸਾ ਆਪਣੇ ਲਈ ਲਿਆ ਤੇ ਅੱਧਾ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।
ਮੂਰ੍ਖੈਃ ਪਾਰਂਵਡਚਣ੍ਡਾਲੈਰ੍ਬੁਭੁਜੇ ਚ ਸਹੋਦ੍ਧਤਃ
ਉਹ ਅਹੰਕਾਰ ਵਿਚ ਮੂਰਖਾਂ, ਚੰਡਾਲਾਂ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਖਾਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਪਿਚੁਮਨ੍ਦਃ ਫਲਾਢ੍ਯੋ ऽਪਿ ਕਾਕੈਰੇਵੋਪਭੁਜ੍ਯਤੇ
ਪਿਚੁਮੰਦਾ ਰੁੱਖ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਫਲ ਸਿਰਫ ਕਾਂਆਂ ਨੂੰ ਹੀ ਪਸੰਦ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਮਦ੍ਯਪਾਨਪ੍ਰਮਤ੍ਤਸ਼੍ਚ ਗੋਮਾਂਸਾ ਦੀਨ੍ਯਭਕ੍ਸ਼ਯਤ੍
ਸ਼ਰਾਬ ਪੀ ਕੇ ਨਸ਼ੇ ਵਿਚ, ਉਹ ਗਾਂ ਦਾ ਮਾਸ ਤੇ ਹੋਰ ਮਾੜੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਖਾਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਰਾਜ੍ਞਾਪਿ ਬਾਧਿਤੋ ਵਿਪ੍ਰਪ੍ਰਪੇਦੇ ਨਿਰ੍ਜਨਂ ਵਨਮ੍
ਰਾਜਾ ਵਲੋਂ ਵੀ ਤੰਗ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੁੰਨੇ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਅਵਾਰਿਤਂ ਦਦਾਵਨ੍ਨਂ ਸਤ੍ਸਙ੍ਗਗਤਕਲ੍ਮषਃ
ਚੰਗਿਆਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਨਾਲ ਪਾਪੀ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਬਿਨਾ ਰੋਕ-ਟੋਕ ਖਾਣਾ ਦੇਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਅਪਾਲਯਤ੍ਪ੍ਰਯਤ੍ਨੇਨ ਸਦਾ ਧਰ੍ਮਪਰਾਯਣਃ
ਹਮੇਸ਼ਾ ਧਰਮ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਵੱਡੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਸਤ੍ਪਾਤ੍ਰਦਾਨਨਿष੍ਟਸ੍ਯ ਧਰ੍ਮਮਾਰ੍ਗਪ੍ਰਵਰ੍ਤਿਨਃ
ਜੋ ਸੱਚੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਨਿਸ਼ਠ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਚਲਦਾ ਹੈ,
ਕਲ੍ਪਵृਕ੍ਸ਼ਫਲਂ ਸਰ੍ਵਮਮਰੈਰੇਵ ਭੁਜ੍ਯਤੇ
ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਰੁੱਖ ਦੇ ਸਾਰੇ ਫਲ ਸਿਰਫ਼ ਦੇਵਤੇ ਹੀ ਖਾਂਦੇ ਹਨ।
ਨਿਤ੍ਯਂ ਵਿष੍ਣੁਗृਹੇ ਸਮ੍ਯਕ੍ਪਰਿਚਰ੍ਯ੍ਯਾਪਰੋ ऽਭਵਤ੍
ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ।
ਯਜ੍ਞਮਾਲੀ ਸੁਮਾਲੀ ਚ ਹ੍ਯੇਕਕਾਲੇ ਮृਤਾਵੁਭੌ
ਯਜ੍ਯਮਾਲੀ ਅਤੇ ਸੁਮਾਲੀ ਦੋਵੇਂ ਇੱਕ ਹੀ ਸਮੇਂ ਮਰ ਗਏ।
ਹਰਿਃ ਸਂਪ੍ਰੇषਯਾਮਾਸ ਵਿਮਾਨਂ ਪਾਰ੍षਦਾ ਵृਤਮ੍
ਹਰੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੇਵਕਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਅਸਮਾਨੀ ਰਥ ਭੇਜਿਆ।
ਪੂਜ੍ਯਮਾਨਃ ਸੁਰਗਣੈਃ ਸ੍ਤੂਯਮਾਨੋ ਮੁਨੀਸ਼੍ਵਰੈਃ
ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਲੋਂ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪਾਈ।
ਕਾਮਧੇਨ੍ਵਾ ਪੁष੍ਯਮਾਣਸ਼੍ਚਿਤ੍ਰਾਭਰਣਭੂषਿਤਃ
ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਵਲੋਂ ਪਾਲਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੋਹਣੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਗਿਆ।
ਗਚ੍ਛਨ੍ਵਿष੍ਣੁਪਦਂ ਦਿਵ੍ਯਂਮਨੁਜਂ ਪਥਿ ਦृष੍ਟਵਾਨ੍
ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਵੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਨੇ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਇਤਸ੍ਤਤਃ ਪ੍ਰਾਧਾਵਨ੍ਤਂ ਵਿਲਪਨ੍ਤਮਨਾਥਵਤ੍
ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਦੌੜ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਬੇਸਹਾਰਿਆਂ ਵਾਂਗ ਰੋ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਕ੍ਰੋਸ਼ਨ੍ਤਂ ਚ ਸੁਦਨ੍ਤਂ ਚ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮਨਸਿ ਵਿਵ੍ਯਥੇ
ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਦੇ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਰੋਕਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਉਦਾਸ ਹੋ ਗਿਆ।
ਕੋ ऽਯਂ ਭਟੈਰ੍ਬਾਧ੍ਯਮਾਨਂ ਇਤ੍ਯਪृਚ੍ਛਤ੍ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਃ
ਉਸ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਇਹ ਕੌਣ ਹੈ ਜੋ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਵਲੋਂ ਤੰਗ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ?'
ਅਸੌ ਸੁਮਾਲੀ ਭ੍ਰਾਤਾ ਤੇ ਪਾਪਾਤ੍ਮੇਤਿ ਸਮਬ੍ਰੁਵਨ੍
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਇਹ ਸੁਮਾਲੀ ਹੈ, ਤੇਰਾ ਭਰਾ, ਜੋ ਪਾਪੀ ਹੈ।'
ਮਨਸਾ ਦੁਃਖਮਾਪਨ੍ਨਃ ਪੁਨਃ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਨਾਰਦ
ਮਨ ਵਿੱਚ ਦੁੱਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਫਿਰ ਪੁੱਛਿਆ, ਹੇ ਨਾਰਦ,
ਤਦੁਪਾਯਂਬਦਧ੍ਵਂ ਮੇ ਯੂਯਂ ਹਿ ਮਮਬਾਨ੍ਧਵਾਃ
'ਇਸ ਲਈ ਕੋਈ ਉਪਾਅ ਦੱਸੋ, ਤੁਸੀਂ ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਆਪਣੇ ਹੋ।'
ਸਤਾਂ ਸਾਪ੍ਤਪਦੀ ਮੈਤ੍ਰੀ ਸਤ੍ਸਤਾਂ ਤ੍ਰਿਪਦੀ ਤਥਾ
ਸੱਚੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਸੱਤ ਕਦਮਾਂ ਨਾਲ ਦੋਸਤੀ ਬਣਦੀ ਹੈ; ਚੰਗਿਆਂ ਵਿਚ ਤਿੰਨ ਕਦਮਾਂ ਨਾਲ ਵੀ।
ਸਤ੍ਸਤਾਮਪਿ ਯੇ ਸਂਤਸ੍ਤੇषਾਂ ਮੈਤ੍ਰਘੀ ਪਦੇ ਪਦੇ
ਚੰਗਿਆਂ ਵਿਚ ਵੀ, ਜੋ ਇਕੱਠੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਹਰ ਕਦਮ ਤੇ ਦੋਸਤੀ ਤੇ ਵੈਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।