ਸ਼ੀਰ੍ਣਪਰ੍ਣਾਸ਼ਨਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਵੇਦਮਾਲਿਰ੍ਨਨਾਮ ਤਮ੍
ਉਹਨੂੰ ਸੁੱਕੇ ਪੱਤਿਆਂ 'ਤੇ ਜੀਵਨ ਕਰਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਵੇਦਮਾਲੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਕਨ੍ਦਮੂਲਫਲਾਦ੍ਯੈਸ੍ਤੁ ਨਾਰਾਯਣਧਿਯਾ ਮੁਨੇ
ਹੇ ਮুনি, ਉਹ ਜੜਾਂ, ਗਠਿਆਂ, ਫਲਾਂ ਆਦਿ ਨਾਲ, ਮਨ ਨਾਰਾਇਣ 'ਚ ਲਗਾ ਕੇ ਜੀਵਨ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਵਿਨਯਾਵਨਤੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਵਦਤਾਂ ਵਰਮ੍
ਵਿਨਮ੍ਰ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਬੋਲੇ।
ਮਾਮੁਦ੍ਧਰ ਮਹਾਭਾਗ ਜ੍ਞਾਨਦਾਨੇਨ ਪਣ੍ਡਿਤ
ਹੇ ਮਹਾਨ ਭਾਗ ਵਾਲੇ, ਹੇ ਗਿਆਨਵਾਨ, ਮੈਨੂੰ ਗਿਆਨ ਦੇ ਕੇ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕ ਲੋ।
ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਪ੍ਰਹਸਨ੍ਵਾਗ੍ਮੀ ਵੇਦਮਾਲਿਂ ਗੁਣਾਨ੍ਵਿਤਮ੍
ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ, ਵਾਚਾਲ ਨੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਵੇਦਮਾਲੀ ਨੂੰ ਬੋਲੇ।
ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸਮਾਸੇਨ ਦੁਰ੍ਲਭਂ ਤ੍ਵਕृਤਾਤ੍ਮਨਾਮ੍
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਉਹ ਦੱਸਾਂਗਾ ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਨਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਔਖਾ ਹੈ।
ਪਰਾਪਵਾਦਂ ਪੈਸ਼ੁਨ੍ਯਂ ਕਦਾਚਿਦਪਿ ਮਾ ਕृਥਾਃ
ਕਦੇ ਵੀ ਪਰਾਈ ਬੁਰਾਈ ਜਾਂ ਚੁਗਲੀ ਨਾ ਕਰ।
ਹਰਿਪੂਜਾਪਰਸ਼੍ਚੈਵ ਤ੍ਯਜ ਮੂਰ੍ਖਸਮਾਗਮਮ੍
ਹਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ 'ਚ ਲੱਗਾ ਰਹੋ ਅਤੇ ਮੂਰਖਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹੋ।
ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯਾਤ੍ਮਵਲ੍ਲੋਕਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਂ ਗਮਿष੍ਯਸਿ
ਜਿਵੇਂ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਛੱਡਦੇ ਹੋ, ਤਿਵੇਂ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਛੱਡ ਕੇ, ਤੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨੂੰ ਪਾ ਲਵੇਂਗਾ।
ਦ੍ਰਂਭਾਚਾਰਮਹॄਙ੍ਕਾਰਂ ਨੈष੍ਠੁਰ੍ਯਂ ਚ ਪਰਿਤ੍ਯਜ
ਪਖੰਡ, ਅਹੰਕਾਰ ਅਤੇ ਰੁਖੇਪਣ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇ।
ਤ੍ਵਯਾ ਕृਤਾਂਸ਼੍ਚ ਧਰ੍ਮਾਨ੍ਵੈ ਮਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਯ ਪੁਚ੍ਛਤਾਮ੍
ਤੂੰ ਜੋ ਧਰਮਕਰਮ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਉਹ ਪੁੱਛਣ 'ਤੇ ਵੀ ਨਾ ਦੱਸ।
ਪੂਜਯਸ੍ਵਾਤਿਯਿਂ ਨਿਤ੍ਯਂ ਸ੍ਵਕੁਟੁਂਬਾਵਿਰੋਧਤਃ
ਸਦਾ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਦੀ ਇਜ਼ਤ ਕਰ, ਪਰ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਵਿਵਾਦ ਨਾ ਹੋਣ ਦੇ।
ਪੂਜਯਸ੍ਵ ਜਗਨ੍ਨਾਥਂ ਨਾਰਾਯਣਮਕਾਂ ਮਤਃ
ਜਗਤ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨਾਰਾਇਣ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ।
ਅਗ੍ਰੇਸ਼੍ਚ ਵਿਧਿਵਦ੍ਵਪ੍ਰ ਪਰਿਚਰ੍ਯਾਪਰੋ ਭਵ
ਅੱਗੇ, ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੇਵਾ 'ਚ ਲੱਗਾ ਰਹੋ।
ਤਥੋਪਲੇਪਨਂ ਚੈਵ ਕੁਰੁष੍ਵ ਸੁਸਮਾਹਿਤਃ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਬੜੀ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਲੇਪਨ ਕਰ।
ਮਾਰ੍ਗਸ਼ੋਭਾਂ ਚ ਦੀਪਂ ਚ ਵਿष੍ਣੋਰਾਯਤਨੇ ਕੁਰੁ
ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਿਚ ਰਸਤਾ ਸੋਹਣਾ ਕਰ ਅਤੇ ਦੀਵਾ ਜਗਾ।
ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਨਮਸ੍ਕਾਰੈਃ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਾਣਾਂ ਪਠਨੈਸ੍ਤਥਾ
ਪ੍ਰਦੱਖਣਾ, ਨਮਸਕਾਰ ਅਤੇ ਸਤੁਤੀਆਂ ਦੇ ਪਾਠ ਨਾਲ—
ਵੇਦਾਨ੍ਤਪਠਨਂ ਚੈਵ ਪ੍ਰਤ੍ਯਹਂ ਕੁਰੁ ਸ਼ਕ੍ਤਿਤਃ
ਵੇਦਾਂਤ ਦਾ ਪਾਠ ਹਰ ਰੋਜ਼, ਜਿੰਨੀ ਤੂੰ ਕਰ ਸਕੇ, ਕਰ।
ਜ੍ਞਾਨਾਤ੍ਸਮਸ੍ਤਪਾਪਾਨਾਂ ਮੋਕ੍ਸ਼ੋ ਭਵਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤਮ੍
ਜਾਣਣ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਨਿਸਚਿਤ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤਥਾ ਜ੍ਞਾਨਰਤੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਜ੍ਞਾਨਲੇਸ਼ਮਵਾਪ੍ਤਵਾਨ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੋ ਸਦਾ ਗਿਆਨ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਥੋੜ੍ਹਾ ਗਿਆਨ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਕੋ ऽਹਂ ਮਮ ਕ੍ਰਿਯਾ ਕੇਤਿ ਸ੍ਵਯਮੇਵ ਵ੍ਯਕ੍ਤਿਨ੍ਤਯਤ੍
ਮੈਂ ਕੌਣ ਹਾਂ? ਮੇਰੇ ਕੰਮ ਕੀ ਹਨ? ਉਹ ਆਪ ਹੀ ਇਹ ਸੋਚਦਾ ਰਿਹਾ।
ਏਵਂ ਵਿਚਾਰਣਪਰੋਃ ਦਿਵਾਨਿਸ਼ਮਤਨ੍ਦ੍ਰਿਤਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਚਾਰ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਉਹ ਦਿਨ ਰਾਤ ਬਿਨਾ ਥੱਕੇ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ।
ਪੁਨਰ੍ਜਾਨਨ੍ਤਿਮਾਗਮ੍ਯ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯੇਦਮੁਵਾਚ ਹ
ਫਿਰ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਕੋਲ ਆ ਕੇ, ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਕੋ ऽਹਂ ਮਮ ਕ੍ਰਿਯਾ ਕਾ ਚ ਮਮ ਜਨ੍ਮ ਕਥਂ ਵਦ
ਮੈਂ ਕੌਣ ਹਾਂ? ਮੇਰੇ ਕੰਮ ਕੀ ਹਨ? ਮੇਰਾ ਜਨਮ ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ? ਦੱਸੋ।
ਅਵਿਦ੍ਯਾਨਿਲਰ੍ਯ ਚਿਤ੍ਤਂ ਕਥਂ ਸਦ੍ਭਾਵਗਗਮੇष੍ਯਤਿ
ਅਗਿਆਨ ਦੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਚਲਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸੱਚਾ ਅਸਤित्व ਕਿਵੇਂ ਮਿਲੇਗਾ?
ਅਹॄਙ੍ਕਾਰੋ ਮਨੋਧਰ੍ਮ ਆਤ੍ਮਨੋ ਨਹਿ ਪਣ੍ਡਿਤ
ਅਹੰਕਾਰ ਤੇ ਮਨ ਦੇ ਕੰਮ ਆਤਮਾ ਦੇ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਹੇ ਗਿਆਨਵਾਨ।
ਮਮ ਜਾਤ੍ਯਾਦਿ ਸ਼ੂਨ੍ਯਸ੍ਯ ਕਥਂ ਨਾਮ ਕਰੋਮ੍ਯਹਮ੍
ਜਦ ਮੈਂ ਜਾਤਿ ਆਦਿ ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?
ਨੀਰੂਪਸ੍ਯਾਪ੍ਰਮੇਯਸ੍ਯ ਕਥਂ ਨਾਮ ਕਰੋਮ੍ਯਹਮ੍
ਜਦ ਮੈਂ ਰੂਪ ਰਹਿਤ ਤੇ ਅਣਮਾਪਣ ਵਾਲਾ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?
ਅਵਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਸ੍ਵਭਾਵਸ੍ਯ ਕਥ੍ਯਤੇ ਚ ਕਥਂ ਕ੍ਰਿਯਾ
ਜਿਸ ਦੀ ਸਵਭਾਵ ਅਟੁੱਟ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਕੰਮ ਦੀ ਗੱਲ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ?
ਅਨਨ੍ਤਸ੍ਯ ਕ੍ਰਿਯਾ ਚੈਵ ਕਥਂ ਜਨ੍ਮ ਚ ਕਥ੍ਯਤੇ
ਅਨੰਤ ਲਈ ਕੰਮ ਤੇ ਜਨਮ ਦੀ ਗੱਲ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?