ਅਨ੍ਵਾਧਾਨਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸਂਤਃ ਸਂਪੂਰ੍ਣਵਰ੍ਵਣਿ
ਮੈਂ ਹੁਣ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੂਰੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਅਨਵਾਧਾਨ ਦੀ ਰੀਤ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਪਵਿੱਤਰ ਦਿਨਾਂ ਬਾਰੇ, ਹੇ ਸੰਤ ਜਨੋ।
ਪਰ੍ਵਣੋ ਯਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਥਾਂਸ਼ ਆਦ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਤਿਪਦਸ੍ਤ੍ਰਯਃ
ਪਵਿੱਤਰ ਦਿਨਾਂ 'ਤੇ ਪਹਿਲੀਆਂ ਤਿੰਨ ਤਿਥੀਆਂ ਚੌਥਾ ਹਿੱਸਾ ਵਜੋਂ ਲੈਣੀਆਂ ਹਨ।
ਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨਦ੍ਵਿਤਯੇ ਸ੍ਯਾਤਾਮਮਾਵਾਸ੍ਯਾ ਚ ਪੂਰ੍ਣਿਮਾ
ਦੋ ਮੱਧ-ਦਿਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਅਮਾਵੱਸ ਅਤੇ ਪੂਰਨਿਮਾ ਦੇ ਦਿਨ ਵੀ ਹਨ।
ਪਰੇਦ੍ਯੁਰੇਵ ਵਿਪ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰ ਸਦ੍ਯਃ ਕਾਲੋ ਵਿਧੀਯਤੇ
ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਨਿਯਤ ਸਮਾਂ ਜਾਂ ਤਾਂ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਜਾਂ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਦ੍ਯਃ ਕਾਲਃ ਪਰੇਦ੍ਯੁਃ ਸ੍ਯਾਜ੍ਜ੍ਞੇਯਮੇਵਂ ਤਿਥਿਕ੍ਸ਼ਯੇ
ਜਦੋਂ ਤਿਥੀ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਜਾਂ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹੀ ਸਮਝੋ।
ਦਸ਼ਮੀਸਂਯੁਤਾ ਹॄਨ੍ਤਿਪੁਣ੍ਯਂ ਜਨ੍ਮਤ੍ਰਯਾਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਜਦੋਂ ਦਸਵੀਂ ਤਿਥੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਤਿੰਨ ਜਨਮਾਂ ਦਾ ਪੁੰਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀ ਚ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼੍ਯਾਮਸ੍ਤਿ ਚੇਤ੍ਸਾ ਪਰਾ ਸ੍ਮृਤਾ
ਜੇ ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਤਿਥੀ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੀ 'ਤੇ ਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤ੍ਰਘਯੋਦਸ਼ੀ ਚ ਰਾਤ੍ਰ੍ਯਨ੍ਤੇ ਤਤ੍ਰ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਨਿਰ੍ਣਯਮ੍
ਜੇ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੀ ਤਿਥੀ ਰਾਤ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਆਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਬਾਰੇ ਫੈਸਲਾ ਮੈਂ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਗृਹਸ੍ਥਾਃ ਸਿਦ੍ਧਿਮਿਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਯਤੋ ਮੋਕ੍ਸ਼ਂ ਯਤੀਸ਼੍ਵਰਾਃ
ਘਰਵਾਲੇ ਸਫਲਤਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਸੰਨਿਆਸੀ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਤਦਾਨੀਂ ਦਸ਼ਮੀਵਿਦ੍ਧਾਪ੍ਯੁਪੋष੍ਯੈਕਾਦਸ਼ੀ ਤਿਥਿਃ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਭਾਵੇਂ ਦਸਵੀਂ ਤਿਥੀ ਮਿਲੀ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾ ਨੂੰ ਇਕਾਦਸ਼ੀ 'ਤੇ ਉਪਵਾਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਗृਹਸ੍ਥਾਨਾਂ ਤੁ ਪੂਰ੍ਵੋਕ੍ਤਾ ਯਤੀਨਾਮੁਤ੍ਤਰਾ ਸ੍ਮृਤਾ
ਘਰਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸਿਆ ਨਿਯਮ ਹੀ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਸੰਨਿਆਸੀਆਂ ਲਈ ਬਾਅਦ ਵਾਲਾ ਯਾਦ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦਿਨਕ੍ਸ਼ਯੇ ਦ੍ਵਿਤੀਯੈਵ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਾਂ
ਜਦੋਂ ਦਿਨ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਲਈ ਦੂਜੀ ਤਿਥੀ ਹੀ ਨਿਯਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਅਵਿਦ੍ਧਾਪਿ ਨਿषਿਦ੍ਧੈਵ ਪਰਤੋ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀ ਯਦਿ
ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਜੇ ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਬਾਅਦ ਆਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀਪੁਣ੍ਯਂ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼੍ਯਾਂ ਤੁ ਪਾਰਣੇ
ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਦਾ ਪੁੰਨ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੀ 'ਤੇ ਉਪਵਾਸ ਖੋਲਣ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀ ਚ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼੍ਯਾਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਵਾ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ऽਥਵਾ
ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਤਿਥੀ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੀ 'ਤੇ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ ਵੀ।
ਯਦਿਭਿਸ਼੍ਚੋਤ੍ਤਰਾ ਗ੍ਰਾਹ੍ਯਾ ਹ੍ਯਵੀਰਾਭਿਸ੍ਤਥੈਵ ਚ
ਜੇ ਬਾਅਦ ਵਾਲੀ ਤਿਥੀ ਲੈਣੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਤਬ ਹੀ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਕਮਜ਼ੋਰ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀ ਚ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ਯਾਮਸ੍ਤਿ ਤਤ੍ਰ ਕਥਂ ਭਵੇਤ੍
ਜੇ ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਤਿਥੀ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੀ 'ਤੇ ਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਮਨਾਇਆ ਜਾਵੇ?
ਉਪੋष੍ਯੈਵ ਦ੍ਵਿਤੀਯੇਤਿ ਕੇਚਿਦਾਹੁਸ਼੍ਚ ਭਕ੍ਤਿਤਃ
ਕੁਝ ਲੋਕ ਭਗਤੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਦੂਜੀ ਤਿਥੀ 'ਤੇ ਹੀ ਉਪਵਾਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀ ਚ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼੍ਯਾਮਸ੍ਤਿ ਤਤ੍ਰੈਵ ਚਾਪਰੇ
ਉਹੋ ਜਿਹੇ ਹੋਰ ਲੋਕ ਵੀ ਹਨ ਜੋ ਬਾਰ੍ਹਵੀਂ ਤੇ ਤੇਰਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਵੀ ਉਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਕੇਚਿਦਾਹੁਸ਼੍ਚ ਪੂਰ੍ਵਾਂ ਤੁ ਤਨ੍ਮਤਂ ਨ ਸਮਞ੍ਜਸਮ੍
ਕੁਝ ਲੋਕ ਪਹਿਲੀ ਤਾਰੀਖ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਹ ਰਾਏ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ।
ਪਾਰਣਂ ਚੋਪਵਾਸਂ ਚ ਨ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਪੁਤ੍ਰਵਾਨ੍ਗृਹੀ
ਜਿਸ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹੋਣ, ਉਹ ਨਾਂ ਉਪਵਾਸ ਕਰੇ ਤੇ ਨਾਂ ਉਪਵਾਸ ਖੋਲ੍ਹੇ।
ਏਕਾਦਸ਼੍ਯਾਮਹੋਰਾਤ੍ਰਂ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਚਾਨ੍ਦ੍ਰਾਯਣਂ ਚਰੇਤ੍
ਗਿਆਰਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਇਕ ਦਿਨ ਤੇ ਇਕ ਰਾਤ ਖਾਣ ਪੀਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚੰਦ੍ਰਾਯਣ ਵਰਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਨਾਦ੍ਯਾਦ੍ਵੈ ਯਦਿ ਭੁਞ੍ਜੀਤ ਸੁਰਾਪੇਨ ਸਮੋ ਭਵੇਤ੍
ਜੇ ਕੋਈ ਨਾਂ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੋਣ ਤੇ ਫਿਰ ਵੀ ਖਾਏ, ਤਾਂ ਉਹ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਯਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਂ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਕਰ੍ਤ੍ਤਵ੍ਯਂ ਤਤ੍ਰ ਯਾਜ੍ਞਿਕੈਃ
ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਯਜਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਆਪ੍ਯਾਯਸ੍ਵ ऋਚਾ ਚੈਵ ਸੋਮਪਾਸ੍ਤ ਇਤਿ ਦ੍ਵਿਜ
‘ਆਪਿਆਯਸਵ’ ਰਿਕ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਤੇ ‘ਸੋਮਾ ਪੀ ਚੁੱਕਾ’ ਕਹਿ ਕੇ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਵਾਲੇ, ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਆਸਤ੍ਯੇਂਨੋਦ੍ਵਯਂ ਚੈਵ ਤ੍ਰਯੋਮਨ੍ਤ੍ਰਾ ਉਦਾਹृਤਾਃ
ਅਸਤਯੇਨੋਦਵਯਾ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਯਃ ਕਰੋਤਿ ਵ੍ਰਤਾਦੀਨਿ ਤਸ੍ਯ ਸ੍ਯਾਦਕ੍ਸ਼ਯਂ ਫਲਮ੍
ਜੋ ਵੀ ਵਰਤ ਤੇ ਹੋਰ ਧਾਰਮਿਕ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਅਖੂਤ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਧਰ੍ਮਪਰਾ ਯਾਨ੍ਤਿ ਤਦ੍ਵਿष੍ਣੋਃ ਪਰਮਂ ਪਦਮ੍
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਜੋ ਧਰਮ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦਾ ਸਰਵੋਚ ਪਦ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤਾਂਸ੍ਤੁ ਭਵਵ੍ਯਾਧਿਃ ਕਦਾਚਿਨ੍ਨੈਵ ਬਾਧਤੇ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੀਆਂ ਪੀੜਾਵਾਂ ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਤੰਗ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ।
ਪ੍ਰਾਯਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਾ ਸਰ੍ਵਕਰ੍ਮਫਲਂ ਲਭੇਤ੍
ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿਤ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਫਲ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।