ਆਦਿਤ੍ਯਸ਼ੀਤਕਿਰਣੌ ਗ੍ਰਾਹ੍ਯਾਵਸ੍ਤਙ੍ਗਤੌ ਯਦਿ
ਸੂਰਜ ਤੇ ਚੰਦ ਨੂੰ ਉਹ ਵੇਲੇ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਡੁੱਬ ਰਹੇ ਹੋਣ।
ਦृष੍ਟਚਨ੍ਦ੍ਰਾ ਸਿਨੀਵਾਲੀ ਨष੍ਟਚਨ੍ਦ੍ਰਾ ਕੁਹੂਃ ਸ੍ਮृਤਾ
ਜਦੋਂ ਚੰਦ ਦਿਸਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਿਨੀਵਾਲੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਚੰਦ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਕੁਹੂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਿਨੀਵਾਲੀਂ ਦ੍ਵਿਜੈਰ੍ਗ੍ਰਾਹ੍ਯਾ ਸਾਗ੍ਨਿਕੈਃ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਕਰ੍ਮਣਿ
ਸਿਨੀਵਾਲੀ ਨੂੰ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਚੁਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਪਰਾਹ੍ਨਦ੍ਵਯਵ੍ਯਾਪਿਨ੍ਯਮਾਵਾਸ੍ਯਾਤਿਥਿਰ੍ਯਦਿ
ਜੇ ਅਮਾਵੱਸ ਦੀ ਤਾਰੀਖ ਦੋ ਦੁਪਹਿਰਾਂ ਤੱਕ ਵਧੀ ਹੋਈ ਹੋਵੇ,
ਅਮਾਵਾਸ੍ਯਾ ਪ੍ਰਤੀਤਾ ਚੇਨ੍ਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨਾਤ੍ਪਰਤੋ ਯਦਿ
ਜੇ ਅਮਾਵੱਸ ਦੁਪਹਿਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਿਸਦੀ ਹੋਵੇ,
ਅਤ੍ਯਨ੍ਤਕ੍ਸ਼ਯਪਕ੍ਸ਼ੇ ਤੁ ਪਰੇਦ੍ਯੁਰ੍ਨਾਪਰਾਹ੍ਨਗਾ
ਜਦੋਂ ਪੱਖ ਬਹੁਤ ਘਟ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਨੂੰ ਨਾ ਲਿਆ ਜਾਵੇ ਜੇ ਉਹ ਦੁਪਹਿਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਵੇ।
ਅਰ੍ਵਾਚੀਨਕ੍ਸ਼ਯੇ ਚਚੈਵ ਸਾਯਾਹ੍ਨਵ੍ਯਾਪਿਨੀ ਤਥਾ
ਅਤੇ ਜੇ ਪੱਖ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਘਟਿਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਸ਼ਾਮ ਤੱਕ ਵਧੀ ਹੋਈ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਅਤ੍ਯਨ੍ਤਤਿਥਿਵृਦ੍ਧੌ ਤੁ ਭੂਤਵਿਦ੍ਧਾਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜੇਤ੍
ਜਦੋਂ ਤਾਰੀਖ ਬਹੁਤ ਵਧੀ ਹੋਈ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਪਿਛਲੇ ਦਿਨ ਨਾਲ ਮਿਲੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਤਾਰੀਖਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਯਥਾਰ੍ਵਾਚੀਨਵृਦ੍ਧੌ ਤੁ ਸਂਤ੍ਯਾਜ੍ਯਾ ਭੂਤਸਂਯੁਤਾਃ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਵਾਧਾ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਪਿਛਲੇ ਦਿਨ ਨਾਲ ਮਿਲੀਆਂ ਤਾਰੀਖਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨਦ੍ਵਿਤਯੇ ਵ੍ਯਾਤ੍ਪਾ ਹ੍ਯਮਾਵਾਸ੍ਯਾ ਤਿਥਿਰ੍ਯਦਿ
ਜੇ ਅਮਾਵੱਸ ਦੀ ਤਾਰੀਖ ਦੋ ਦੁਪਹਿਰਾਂ ਤੱਕ ਵਧੀ ਹੋਈ ਹੋਵੇ,
ਅਨ੍ਵਾਧਾਨਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸਂਤਃ ਸਂਪੂਰ੍ਣਵਰ੍ਵਣਿ
ਮੈਂ ਹੁਣ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੂਰੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਅਨਵਾਧਾਨ ਦੀ ਰੀਤ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਪਵਿੱਤਰ ਦਿਨਾਂ ਬਾਰੇ, ਹੇ ਸੰਤ ਜਨੋ।
ਪਰ੍ਵਣੋ ਯਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਥਾਂਸ਼ ਆਦ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਤਿਪਦਸ੍ਤ੍ਰਯਃ
ਪਵਿੱਤਰ ਦਿਨਾਂ 'ਤੇ ਪਹਿਲੀਆਂ ਤਿੰਨ ਤਿਥੀਆਂ ਚੌਥਾ ਹਿੱਸਾ ਵਜੋਂ ਲੈਣੀਆਂ ਹਨ।
ਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨਦ੍ਵਿਤਯੇ ਸ੍ਯਾਤਾਮਮਾਵਾਸ੍ਯਾ ਚ ਪੂਰ੍ਣਿਮਾ
ਦੋ ਮੱਧ-ਦਿਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਅਮਾਵੱਸ ਅਤੇ ਪੂਰਨਿਮਾ ਦੇ ਦਿਨ ਵੀ ਹਨ।
ਪਰੇਦ੍ਯੁਰੇਵ ਵਿਪ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰ ਸਦ੍ਯਃ ਕਾਲੋ ਵਿਧੀਯਤੇ
ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਨਿਯਤ ਸਮਾਂ ਜਾਂ ਤਾਂ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਜਾਂ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਦ੍ਯਃ ਕਾਲਃ ਪਰੇਦ੍ਯੁਃ ਸ੍ਯਾਜ੍ਜ੍ਞੇਯਮੇਵਂ ਤਿਥਿਕ੍ਸ਼ਯੇ
ਜਦੋਂ ਤਿਥੀ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਜਾਂ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹੀ ਸਮਝੋ।
ਦਸ਼ਮੀਸਂਯੁਤਾ ਹॄਨ੍ਤਿਪੁਣ੍ਯਂ ਜਨ੍ਮਤ੍ਰਯਾਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਜਦੋਂ ਦਸਵੀਂ ਤਿਥੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਤਿੰਨ ਜਨਮਾਂ ਦਾ ਪੁੰਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀ ਚ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼੍ਯਾਮਸ੍ਤਿ ਚੇਤ੍ਸਾ ਪਰਾ ਸ੍ਮृਤਾ
ਜੇ ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਤਿਥੀ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੀ 'ਤੇ ਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤ੍ਰਘਯੋਦਸ਼ੀ ਚ ਰਾਤ੍ਰ੍ਯਨ੍ਤੇ ਤਤ੍ਰ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਨਿਰ੍ਣਯਮ੍
ਜੇ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੀ ਤਿਥੀ ਰਾਤ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਆਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਬਾਰੇ ਫੈਸਲਾ ਮੈਂ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਗृਹਸ੍ਥਾਃ ਸਿਦ੍ਧਿਮਿਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਯਤੋ ਮੋਕ੍ਸ਼ਂ ਯਤੀਸ਼੍ਵਰਾਃ
ਘਰਵਾਲੇ ਸਫਲਤਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਸੰਨਿਆਸੀ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਤਦਾਨੀਂ ਦਸ਼ਮੀਵਿਦ੍ਧਾਪ੍ਯੁਪੋष੍ਯੈਕਾਦਸ਼ੀ ਤਿਥਿਃ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਭਾਵੇਂ ਦਸਵੀਂ ਤਿਥੀ ਮਿਲੀ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾ ਨੂੰ ਇਕਾਦਸ਼ੀ 'ਤੇ ਉਪਵਾਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਗृਹਸ੍ਥਾਨਾਂ ਤੁ ਪੂਰ੍ਵੋਕ੍ਤਾ ਯਤੀਨਾਮੁਤ੍ਤਰਾ ਸ੍ਮृਤਾ
ਘਰਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸਿਆ ਨਿਯਮ ਹੀ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਸੰਨਿਆਸੀਆਂ ਲਈ ਬਾਅਦ ਵਾਲਾ ਯਾਦ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦਿਨਕ੍ਸ਼ਯੇ ਦ੍ਵਿਤੀਯੈਵ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਾਂ
ਜਦੋਂ ਦਿਨ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਲਈ ਦੂਜੀ ਤਿਥੀ ਹੀ ਨਿਯਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਅਵਿਦ੍ਧਾਪਿ ਨਿषਿਦ੍ਧੈਵ ਪਰਤੋ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀ ਯਦਿ
ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਜੇ ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਬਾਅਦ ਆਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀਪੁਣ੍ਯਂ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼੍ਯਾਂ ਤੁ ਪਾਰਣੇ
ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਦਾ ਪੁੰਨ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੀ 'ਤੇ ਉਪਵਾਸ ਖੋਲਣ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀ ਚ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼੍ਯਾਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਵਾ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ऽਥਵਾ
ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਤਿਥੀ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੀ 'ਤੇ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ ਵੀ।
ਯਦਿਭਿਸ਼੍ਚੋਤ੍ਤਰਾ ਗ੍ਰਾਹ੍ਯਾ ਹ੍ਯਵੀਰਾਭਿਸ੍ਤਥੈਵ ਚ
ਜੇ ਬਾਅਦ ਵਾਲੀ ਤਿਥੀ ਲੈਣੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਤਬ ਹੀ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਕਮਜ਼ੋਰ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀ ਚ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ਯਾਮਸ੍ਤਿ ਤਤ੍ਰ ਕਥਂ ਭਵੇਤ੍
ਜੇ ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਤਿਥੀ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੀ 'ਤੇ ਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਮਨਾਇਆ ਜਾਵੇ?
ਉਪੋष੍ਯੈਵ ਦ੍ਵਿਤੀਯੇਤਿ ਕੇਚਿਦਾਹੁਸ਼੍ਚ ਭਕ੍ਤਿਤਃ
ਕੁਝ ਲੋਕ ਭਗਤੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਦੂਜੀ ਤਿਥੀ 'ਤੇ ਹੀ ਉਪਵਾਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀ ਚ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼੍ਯਾਮਸ੍ਤਿ ਤਤ੍ਰੈਵ ਚਾਪਰੇ
ਉਹੋ ਜਿਹੇ ਹੋਰ ਲੋਕ ਵੀ ਹਨ ਜੋ ਬਾਰ੍ਹਵੀਂ ਤੇ ਤੇਰਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਵੀ ਉਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਕੇਚਿਦਾਹੁਸ਼੍ਚ ਪੂਰ੍ਵਾਂ ਤੁ ਤਨ੍ਮਤਂ ਨ ਸਮਞ੍ਜਸਮ੍
ਕੁਝ ਲੋਕ ਪਹਿਲੀ ਤਾਰੀਖ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਹ ਰਾਏ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ।