ਜ੍ਯੇष੍ਠਾਸਂਮਿਸ਼੍ਰਿਤਂ ਮੂਲਂ ਰੋਹਿਣੀ ਵਹ੍ਨਿਂਸਂਯੁਤਾ
ਮੂਲ ਨਕਸ਼ਤਰ ਜੇਸ਼ਠਾ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਰੋਹਣੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਮਿਲੀ ਹੋਵੇ—
ਤਤਃ ਸ੍ਯੁਸ੍ਤਿਥਯਃ ਪੁਣ੍ਯਾਃ ਕਰ੍ਮਾਨੁष੍ਟਾਨਤੋ ਦਿਵਾ
ਫਿਰ, ਕਰਮ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਉਹ ਤਿਥੀਆਂ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਤਿਥਿਰ੍ਨਕ੍ਸ਼ਘਤ੍ਰਯੋਗੇਨ ਯਾ ਪੁਣ੍ਯਾ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਾ
ਜਦੋਂ ਚੰਦ ਦੀ ਤਾਰੀਖ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਤਾਰੇ ਅਤੇ ਜੋੜ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਉਦਯਵ੍ਯਾਪਿਨੀ ਗ੍ਰਾਹ੍ਯਾ ਸ਼੍ਰਵਣਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀ ਵ੍ਰਤੇ
ਸ਼੍ਰਵਣ ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਦਾ ਵਰਤ ਉਹ ਵੇਲੇ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਚੰਦ ਦੀ ਤਾਰੀਖ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਦੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਵਧੀ ਹੋਈ ਹੋਵੇ।
ਸਂਕ੍ਰਾਨ੍ਤਿषੁ ਤੁ ਸਰ੍ਵਾਸੁ ਪੁਣ੍ਯਕਾਲੋਨਿਗਦ੍ਯਤੇ
ਸਾਰੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਰਾਸੀਆਂ ਦੇ ਬਦਲਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਪਵਿੱਤਰ ਸਮੇਂ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਤਤ੍ਰ ਕਰ੍ਕਟਕੋ ਜ੍ਞੇਯੋ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਯਨਸਂਕ੍ਰਮਃ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ, ਕਰਕ ਰਾਸੀ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਦੱਖਣੀ ਦਿਸ਼ਾ ਦੇ ਆਰੰਭ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵृषਭੇ ਵृਸ਼੍ਚਿਕੇ ਚੈਵ ਸਿਂਹੇ ਕੁਮ੍ਭੇ ਤਥੈਵ ਚ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਚਿਕ, ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਕੁੰਭ ਰਾਸੀ ਵਿੱਚ ਵੀ,
ਤੁਲਾਯਾਂ ਚੈਵ ਮੇषੇ ਚ ਪੂਰ੍ਵਤਃ ਪਰਤਸ੍ਤਥਾ
ਤੁਲਾ ਅਤੇ ਮੇਸ਼ ਰਾਸੀ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਦੋਵੇਂ ਪਾਸਿਆਂ ਤੇ, ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ,
ਕਨ੍ਯਾਯਾਂ ਮਿਥੁਨੇ ਚੈਵ ਮੀਨੇ ਧਨੁषਿ ਚ ਦ੍ਵਿਜ
ਕਨਿਆ, ਮਿਥੁਨ, ਮੀਨ ਅਤੇ ਧਨੁ ਰਾਸੀ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ,
ਮਾਕਰਂ ਸਂਕ੍ਰਮਂ ਪ੍ਰਾਹੁਰੁਤ੍ਤਰਾਯਣਸਂਜ੍ਞਕਮ੍
ਮਕਰ ਰਾਸੀ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿਸ਼ਾ ਦੇ ਆਰੰਭ ਵਜੋਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਆਦਿਤ੍ਯਸ਼ੀਤਕਿਰਣੌ ਗ੍ਰਾਹ੍ਯਾਵਸ੍ਤਙ੍ਗਤੌ ਯਦਿ
ਸੂਰਜ ਤੇ ਚੰਦ ਨੂੰ ਉਹ ਵੇਲੇ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਡੁੱਬ ਰਹੇ ਹੋਣ।
ਦृष੍ਟਚਨ੍ਦ੍ਰਾ ਸਿਨੀਵਾਲੀ ਨष੍ਟਚਨ੍ਦ੍ਰਾ ਕੁਹੂਃ ਸ੍ਮृਤਾ
ਜਦੋਂ ਚੰਦ ਦਿਸਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਿਨੀਵਾਲੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਚੰਦ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਕੁਹੂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਿਨੀਵਾਲੀਂ ਦ੍ਵਿਜੈਰ੍ਗ੍ਰਾਹ੍ਯਾ ਸਾਗ੍ਨਿਕੈਃ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਕਰ੍ਮਣਿ
ਸਿਨੀਵਾਲੀ ਨੂੰ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਚੁਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਪਰਾਹ੍ਨਦ੍ਵਯਵ੍ਯਾਪਿਨ੍ਯਮਾਵਾਸ੍ਯਾਤਿਥਿਰ੍ਯਦਿ
ਜੇ ਅਮਾਵੱਸ ਦੀ ਤਾਰੀਖ ਦੋ ਦੁਪਹਿਰਾਂ ਤੱਕ ਵਧੀ ਹੋਈ ਹੋਵੇ,
ਅਮਾਵਾਸ੍ਯਾ ਪ੍ਰਤੀਤਾ ਚੇਨ੍ਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨਾਤ੍ਪਰਤੋ ਯਦਿ
ਜੇ ਅਮਾਵੱਸ ਦੁਪਹਿਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਿਸਦੀ ਹੋਵੇ,
ਅਤ੍ਯਨ੍ਤਕ੍ਸ਼ਯਪਕ੍ਸ਼ੇ ਤੁ ਪਰੇਦ੍ਯੁਰ੍ਨਾਪਰਾਹ੍ਨਗਾ
ਜਦੋਂ ਪੱਖ ਬਹੁਤ ਘਟ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਨੂੰ ਨਾ ਲਿਆ ਜਾਵੇ ਜੇ ਉਹ ਦੁਪਹਿਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਵੇ।
ਅਰ੍ਵਾਚੀਨਕ੍ਸ਼ਯੇ ਚਚੈਵ ਸਾਯਾਹ੍ਨਵ੍ਯਾਪਿਨੀ ਤਥਾ
ਅਤੇ ਜੇ ਪੱਖ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਘਟਿਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਸ਼ਾਮ ਤੱਕ ਵਧੀ ਹੋਈ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਅਤ੍ਯਨ੍ਤਤਿਥਿਵृਦ੍ਧੌ ਤੁ ਭੂਤਵਿਦ੍ਧਾਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜੇਤ੍
ਜਦੋਂ ਤਾਰੀਖ ਬਹੁਤ ਵਧੀ ਹੋਈ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਪਿਛਲੇ ਦਿਨ ਨਾਲ ਮਿਲੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਤਾਰੀਖਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਯਥਾਰ੍ਵਾਚੀਨਵृਦ੍ਧੌ ਤੁ ਸਂਤ੍ਯਾਜ੍ਯਾ ਭੂਤਸਂਯੁਤਾਃ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਵਾਧਾ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਪਿਛਲੇ ਦਿਨ ਨਾਲ ਮਿਲੀਆਂ ਤਾਰੀਖਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨਦ੍ਵਿਤਯੇ ਵ੍ਯਾਤ੍ਪਾ ਹ੍ਯਮਾਵਾਸ੍ਯਾ ਤਿਥਿਰ੍ਯਦਿ
ਜੇ ਅਮਾਵੱਸ ਦੀ ਤਾਰੀਖ ਦੋ ਦੁਪਹਿਰਾਂ ਤੱਕ ਵਧੀ ਹੋਈ ਹੋਵੇ,
ਅਨ੍ਵਾਧਾਨਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸਂਤਃ ਸਂਪੂਰ੍ਣਵਰ੍ਵਣਿ
ਮੈਂ ਹੁਣ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੂਰੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਅਨਵਾਧਾਨ ਦੀ ਰੀਤ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਪਵਿੱਤਰ ਦਿਨਾਂ ਬਾਰੇ, ਹੇ ਸੰਤ ਜਨੋ।
ਪਰ੍ਵਣੋ ਯਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਥਾਂਸ਼ ਆਦ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਤਿਪਦਸ੍ਤ੍ਰਯਃ
ਪਵਿੱਤਰ ਦਿਨਾਂ 'ਤੇ ਪਹਿਲੀਆਂ ਤਿੰਨ ਤਿਥੀਆਂ ਚੌਥਾ ਹਿੱਸਾ ਵਜੋਂ ਲੈਣੀਆਂ ਹਨ।
ਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨਦ੍ਵਿਤਯੇ ਸ੍ਯਾਤਾਮਮਾਵਾਸ੍ਯਾ ਚ ਪੂਰ੍ਣਿਮਾ
ਦੋ ਮੱਧ-ਦਿਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਅਮਾਵੱਸ ਅਤੇ ਪੂਰਨਿਮਾ ਦੇ ਦਿਨ ਵੀ ਹਨ।
ਪਰੇਦ੍ਯੁਰੇਵ ਵਿਪ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰ ਸਦ੍ਯਃ ਕਾਲੋ ਵਿਧੀਯਤੇ
ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਨਿਯਤ ਸਮਾਂ ਜਾਂ ਤਾਂ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਜਾਂ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਦ੍ਯਃ ਕਾਲਃ ਪਰੇਦ੍ਯੁਃ ਸ੍ਯਾਜ੍ਜ੍ਞੇਯਮੇਵਂ ਤਿਥਿਕ੍ਸ਼ਯੇ
ਜਦੋਂ ਤਿਥੀ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਜਾਂ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹੀ ਸਮਝੋ।
ਦਸ਼ਮੀਸਂਯੁਤਾ ਹॄਨ੍ਤਿਪੁਣ੍ਯਂ ਜਨ੍ਮਤ੍ਰਯਾਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਜਦੋਂ ਦਸਵੀਂ ਤਿਥੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਤਿੰਨ ਜਨਮਾਂ ਦਾ ਪੁੰਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀ ਚ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼੍ਯਾਮਸ੍ਤਿ ਚੇਤ੍ਸਾ ਪਰਾ ਸ੍ਮृਤਾ
ਜੇ ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਤਿਥੀ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੀ 'ਤੇ ਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤ੍ਰਘਯੋਦਸ਼ੀ ਚ ਰਾਤ੍ਰ੍ਯਨ੍ਤੇ ਤਤ੍ਰ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਨਿਰ੍ਣਯਮ੍
ਜੇ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੀ ਤਿਥੀ ਰਾਤ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਆਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਬਾਰੇ ਫੈਸਲਾ ਮੈਂ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਗृਹਸ੍ਥਾਃ ਸਿਦ੍ਧਿਮਿਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਯਤੋ ਮੋਕ੍ਸ਼ਂ ਯਤੀਸ਼੍ਵਰਾਃ
ਘਰਵਾਲੇ ਸਫਲਤਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਸੰਨਿਆਸੀ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਤਦਾਨੀਂ ਦਸ਼ਮੀਵਿਦ੍ਧਾਪ੍ਯੁਪੋष੍ਯੈਕਾਦਸ਼ੀ ਤਿਥਿਃ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਭਾਵੇਂ ਦਸਵੀਂ ਤਿਥੀ ਮਿਲੀ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾ ਨੂੰ ਇਕਾਦਸ਼ੀ 'ਤੇ ਉਪਵਾਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।