ਅਕ੍ਸ਼ਯੁਕ੍ਛੁਕ੍ਲਨਵਮੀ ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀ ਸਿਤਾ
ਕਾਰਤਿਕ ਦੀ ਚੰਗੀ ਪੱਖ ਦੀ ਨੌਵੀਂ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਪੱਖ ਦੀ ਬਾਰਹਵੀਂ।
ਆषਾਢਸ਼ੁਕ੍ਲਦਸ਼ਮੀ ਸਿਤਾ ਮਾਘਸ੍ਯ ਸਤ੍ਪਮੀ
ਆਸ਼ਾਢ ਦੀ ਚੰਗੀ ਪੱਖ ਦੀ ਦਸਵੀਂ ਅਤੇ ਮਾਘ ਦੀ ਚੰਗੀ ਪੱਖ ਦੀ ਸਤਵੀਂ।
ਫਆਲ੍ਗੁਨਸ੍ਯ ਤ੍ਵਮਾਵਾਸ੍ਯਾ ਪੌषਸ੍ਯੈਕਾਦਸ਼ੀ ਸਿਤਾ
ਫਾਲਗੁਨ ਦੀ ਅਮਾਵਸ ਅਤੇ ਪੌਸ਼ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸੂਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਨੂੰ—
ਮਨ੍ਵਾਦਯਃ ਸਮਾਖ੍ਯਾਤਾ ਦਤ੍ਤਸ੍ਯਾਕ੍ਸ਼ਯਕਾਰਿਕਾਃ
ਇਹ ਦਿਨ ਮਾਨਿਆਂ ਨੇ ਦੱਸੇ ਹਨ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੌਕਿਆਂ 'ਤੇ ਦਿੱਤਾ ਦਾਨ ਕਦੇ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧੇ ਨਿਮਨ੍ਤ੍ਰਿਤੇ ਚੈਵਗ੍ਰਹਣੇ ਚਨ੍ਦ੍ਰਸੂਰ੍ਯਯੋਃ
ਸ਼੍ਰਾਦਧ, ਨਿਮੰਤਰਨ ਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਜਾਂ ਸੂਰਜ ਦੀ ਗ੍ਰਹਣ ਵੇਲੇ—
ਗਲਗ੍ਰਹੇ ਦੁਰ੍ਦ੍ਦਿਨੇ ਚ ਨਾਧੀਯੀਤ ਕਦਾਚਨਾ
ਗ੍ਰਹਣ ਜਾਂ ਮੰਦੇ ਦਿਨ 'ਤੇ ਕਦੇ ਵੀ ਪਾਠ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਅਧੀਯਤਾਂ ਸੁਮੂਢਾਨਾਂਪ੍ਰਜਾਂਪ੍ਰਜ੍ਞਾਂਯਸ਼ਃ ਸ਼੍ਰਿਯਮ੍
ਪਾਠ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਜੋ ਮੂਰਖ ਹਨ, ਜਾਂ ਪੁੱਤਰ, ਗਿਆਨ, ਇਜ਼ਤ ਤੇ ਧਨ ਦੀ ਖਾਤਰ।
ਅਨਧ੍ਯਾਯੇ ਤੁ ਯੋ ऽਧੀਤੇ ਤਂ ਵਿਦ੍ਯਾਦ੍ਵ੍ਰਹ੍ਮਘਾਤਕਮ੍
ਪਰ ਜੋ ਮਨਾਹੀ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ 'ਚ ਪਾਠ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸਮਝੋ।
ਕੁਣ੍ਡਗੋਲਕਯੋਃ ਕੇਚਿਜ੍ਜਡਾਦੀਨਾਂ ਚ ਨਾਰਦ
ਕੁੰਡ ਤੇ ਗੋਲਕ ਦੇ ਮਿਲਣ ਸਮੇਂ, ਜਾਂ ਮੂਰਖ ਆਦਿ ਲੋਕਾਂ ਲਈ, ਕੁਝ ਲੋਕ ਪਾਠ ਮਨਾਹੀ ਸਮਝਦੇ ਹਨ, ਨਾਰਦ ਜੀ।
ਅਨਧੀਤ੍ਯ ਤੁ ਯੋ ਵੇਦਮਨ੍ਯਤ੍ਰ ਕੁਰੁਤੇ ਸ਼੍ਰਮਮ੍
ਪਰ ਜੋ ਵਿਦਿਆ ਦਾ ਪਾਠ ਨਾ ਕਰਕੇ ਹੋਰ ਕੰਮਾਂ 'ਚ ਮਿਹਨਤ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਅਨਧੀਤਸ਼੍ਰੁਤਿਰ੍ਵਿਪ੍ਰ ਆਚਾਰ ਪ੍ਰਤਿਪਦ੍ਯਤੇ
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵਿਦਿਆ ਦਾ ਪਾਠ ਨਾ ਕਰਕੇ ਚੰਗਾ ਆਚਰਨ ਅਪਣਾਉਂਦਾ ਹੈ—
ਨਿਤ੍ਯਂ ਨੈਮਿਤ੍ਤਿਕਂ ਕਾਮ੍ਯਂ ਯਚ੍ਚਾਨ੍ਯਤ੍ਕਰ੍ਮ ਵੈਦਿਕਮ੍
ਜੋ ਰੋਜ਼ਾਨਾ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼, ਇੱਛਾ ਵਾਲੇ ਤੇ ਹੋਰ ਵੈਦਿਕ ਕਰਮ ਹਨ—
ਸ਼ਬ੍ਦਬ੍ਰਹ੍ਮਮਯੋ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਵੇਦਃ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ਧਾਰਿ ਸ੍ਮृਕਤਃ
ਵੈਦ ਅਤੇ ਸ਼ਬਦ-ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਰੂਪ ਵਿਸ਼ਨੁ ਹੈ, ਜੋ ਸਿੱਧਾ ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵੇਦਾਧ੍ਯਾਯੀ ਤਤੋ ਵਿਪ੍ਰਃ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਕਾਮਾਨਵਾਨ੍ਪੁਯਾਤ੍
ਇਸ ਲਈ, ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵੈਦ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਨੁਜ੍ਞਾਤਸ੍ਤਤਸ੍ਤੇਨ ਕੁਰ੍ਯਾਦਗ੍ਨਿਪਰਿਗ੍ਰਹਮ੍
ਫਿਰ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਆਗਿਆ ਮਿਲ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਅੱਗ ਦੀ ਸਵੀਕ੍ਰਿਤੀ ਕਰੇ।
ਅਧੀਤ੍ਯ ਗੁਰਵੇ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਂ ਸਂਵਿਸ਼ੇਦ੍ਵृਹਮ੍
ਪਾਠ ਕਰਕੇ ਤੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਦੱਖਣਾ ਦੇ ਕੇ, ਉਹ ਘਰ-ਗ੍ਰਹਸਤੀ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰੇ।
ਦ੍ਵਿਜਃ ਸਮੁਦ੍ਵਹੇਤ੍ਕਨ੍ਯਾਂ ਸੁਸ਼ੀਲਾਂ ਧਰ੍ਮ ਚਾਰਿਣੀਮ੍
ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਵਾਲਾ ਚੰਗੀ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਵਾਲੀ ਤੇ ਧਰਮ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕੁੜੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰੇ।
ਦ੍ਵਿਜਃ ਸਮੁਦ੍ਵਹੇਤ੍ਕਨ੍ਯਥਾ ਗੁਰੁਤਲ੍ਪਰਾਃ
ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਵਾਲਾ ਗੁਰੂ ਜਾਂ ਵੱਡਿਆਂ ਨਾਲ ਰਹੀ ਕੁੜੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਨਾ ਕਰੇ।
ਅਤਿਕੇਸ਼ਾਮਕੇਸ਼ਾਮਕੇਸ਼ਾਂ ਚ ਵਾਚਾਲਾਂ ਨੋਦ੍ਵਹੇਦ੍ਵੁਧਃ
ਸਿਆਣਾ ਆਦਮੀ ਬਹੁਤ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲੀ, ਗੰਜੀ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀ ਔਰਤ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਨਾ ਕਰੇ।
ਨ੍ਯਾਨਾਧਿਕਾਙ੍ਗੀਮੁਨ੍ਮਤ੍ਤਾਂ ਪਿਸ਼ੁਨਾਂ ਨੋਦ੍ਵਹੇਦ੍ ਬੁਧਃ
ਸਿਆਣਾ ਆਦਮੀ ਵਿਅੰਗ, ਪਾਗਲ ਜਾਂ ਚੁਗਲਖੋਰ ਔਰਤ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਨਾ ਕਰੇ।
ਸ਼੍ਮਸ਼੍ਰੁਵ੍ਯਞ੍ਜਨਸਂਯੁਕ੍ਤਾਂ ਕੁਬ੍ਜਾਂ ਚੈਵਾਦ੍ਵਹੇਨ੍ਨ ਚ
ਉਸ ਔਰਤ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਜਿਸਦੇ ਮੂੰਹ ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਵਾਲ ਹੋਣ ਜਾਂ ਜੋ ਕੁਬੜੀ ਹੋਵੇ।
ਵਿਵਾਦਸ਼ੀਲਾਂ ਭ੍ਰਮਿਤਾਂ ਨਿष੍ਠੁਰਾਂ ਨੋਦ੍ਵਹੇਦ੍ਰੁਧਃ
ਜੋ ਮਰਦ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਵਿਆਹਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਔਰਤ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਨਾ ਕਰੇ ਜੋ ਝਗੜਾਲੂ, ਬੇਵਕੂਫ ਜਾਂ ਕਠੋਰ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀ ਹੋਵੇ।
ਅਤਿਕृष੍ਣਾਂ ਰਕ੍ਤਵਰ੍ਣਾਂ ਧੂਰ੍ਤਾਂ ਨੈਵੋਦ੍ਵਹੇ ਦ੍ਵੁਧਃ
ਜਿਸ ਮਰਦ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਔਰਤ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਨਾ ਕਰੇ ਜੋ ਬਹੁਤ ਕਾਲੀ, ਲਾਲ ਰੰਗ ਵਾਲੀ ਜਾਂ ਚਲਾਕ ਹੋਵੇ।
ਤਾਸਸ਼੍ਵਾਸਾਦਿਸਂਯੁਕ੍ਤਾਂ ਨਿਦ੍ਰਾਸ਼ੀਲਾਂ ਚ ਨੋਦ੍ਵਹੇਤ੍
ਉਹ ਔਰਤ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਨਾ ਕਰੇ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਤਕਲੀਫ ਜਾਂ ਹੋਰ ਐਸੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਹੋਣ, ਜਾਂ ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੁੱਤੀ ਰਹੇ।
ਪਰਾਪਵਾਦਨਿਰਤਾਂ ਤਸ੍ਕਾਰਾਂ ਨੋਦ੍ਵਹੇਦ੍ਵੁਧਃ
ਉਹ ਔਰਤ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਨਾ ਕਰੇ ਜੋ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀ ਰਹੇ ਜਾਂ ਚੋਰ ਹੋਵੇ।
ਗਰ੍ਵਿਤਾਂ ਬਕਵृਤ੍ਤਿਂ ਚ ਸਰ੍ਵਥਾ ਨੋਦ੍ਵਹੇਦ੍ਵੁਧਃ
ਉਹ ਔਰਤ ਨਾਲ ਕਦੇ ਵੀ ਵਿਆਹ ਨਾ ਕਰੇ ਜੋ ਘਮੰਡੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਦਿਖਾਵਾ ਕਰਦੀ ਹੋਵੇ।
ਪ੍ਰਗਲ੍ਭਾਂ ਵਾਗੁਣਾਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਸਰ੍ਵਥਾ ਤਾਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜੇਤ੍
ਜੋ ਔਰਤ ਬਹੁਤ ਬੇਧੜਕ ਬੋਲਦੀ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਕੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਛੱਡ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਪਰਾਨੁਕੂਲਿਨੀ ਯਾ ਚ ਸਰ੍ਵਥਾ ਤਾਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜੇਤ੍
ਜੋ ਔਰਤ ਹੋਰਾਂ ਵੱਲ ਵਧੇਰੇ ਝੁਕੀ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਛੱਡ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਪੂਰ੍ਵਃ ਪੂਰ੍ਵੋ ਵਰੋ ਜ੍ਞੇਯਃ ਪੂਰ੍ਵਾਭਾਵੇ ਪਰਃ ਪਰਃ
ਪਹਿਲਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਹੀ ਪਹਿਲਾਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਜੇ ਉਹ ਨਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਅਗਲਾ ਰਿਸ਼ਤਾ।
ਗਾਨ੍ਧਰ੍ਵੋ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਸ਼੍ਚੈਵ ਪੈਸ਼ਾਚਸ਼੍ਚਾष੍ਟਮੋ ਮਤਃ
ਗਾਂਧਰਵ, ਰਾਖਸ ਅਤੇ ਪੈਸ਼ਾਚ ਵਿਆਹ ਅਠਵਾਂ ਕਿਸਮ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।