ਵਿਨਾਪਿ ਮਹਤਾਂ ਸੇਵਾਂ ਹਰਿਭਕ੍ਤਿਰ੍ਹਿ ਦੁਰ੍ਲਭਾ
ਵੱਡੇ ਸੰਤਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾ ਵੀ, ਹਰੀ ਦੀ ਭਕਤੀ ਪਾਉਣਾ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਵਰ੍ਤ੍ਤਤੇ ਮਤਿਰ੍ਵਤ੍ਸ ਕਥਂ ਤੇ ऽਲੌਕਿਕੀ ਕृਤਿਃ
ਪੁੱਤਰ, ਤੇਰੇ ਅਲੌਕਿਕ ਇਰਾਦੇ ਕਿਵੇਂ ਜਾਗੇ?
ਜਾਯਤੇ ਭਗਵਦ੍ਭਕ੍ਤਿਸ੍ਤਦਹਂ ਵਿਸ੍ਮਯਂ ਗਤਃ
ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਭਕਤੀ ਜਨਮ ਲੈ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ।
ਭਦ੍ਰਸ਼ੀਲੋ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠਃ ਪਿਤ੍ਰੈਵਂ ਸੁਵਿਕਲ੍ਪਿਤੈਃ
ਭਦਰਸ਼ੀਲ, ਜੋ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਵਧਾਨ ਸਵਾਲਾਂ ਨਾਲ ਪੁੱਛਿਆ।
ਸ੍ਵਾਨਭ੍ਰੁਤਂ ਯਥਾਵ੍ਰਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਪਿਤ੍ਰੇ ਨ੍ਯਵੇਦਯਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਜੋ ਕੁਝ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਹ ਸਾਰਾ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਹੋਇਆ, ਵਿਆਖਿਆ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਜਾਤਿਸ੍ਮਰਤ੍ਵਾਜ੍ਜਾਨਾਮਿ ਯਮੇਨ ਪਰਿਭਾषਿਤਮ੍
ਮੈਂ ਆਪਣੀਆਂ ਪਿਛਲੀਆਂ ਜਨਮਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਰੱਖਦਾ ਹਾਂ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਯਮ ਦੇ ਕਹੇ ਹੋਏ ਬਚਨ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ।
ਉਵਾਚ ਪ੍ਰੀਤਿਮਾਪਨ੍ਨੋ ਭਦ੍ਰਸ਼ੀਲਂ ਮਹਾਮਤਿਮ੍
ਉਹ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲੇ ਭਦਰਸ਼ੀਲ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ।
ਕਸ੍ਯ ਵਾ ਕੇਨ ਵਾ ਹੇਤੋਸ੍ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਵਕ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਇਹ ਸਭ ਕਿਸ ਲਈ ਜਾਂ ਕਿਸ ਦੇ ਲਈ ਹੋਇਆ — ਤੂੰ ਇਹ ਸਾਰਾ ਦੱਸਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਧਰ੍ਮਕੀਰ੍ਤਿਰਿਤਿ ਖ੍ਯਾਤੋ ਦਤ੍ਤਾਤ੍ਰਘੇਯੇਣ ਸ਼ਾਸਿਤਃ
ਧਰਮਕੀਰਤੀ ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਦੱਤਾਤ੍ਰੇਯ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਸਿੱਖਿਆ ਲੈ ਚੁੱਕਾ।
ਅਧਰ੍ਮਾਸ਼੍ਚ ਤਥਾ ਧਰ੍ਮਾ ਮਯਾ ਤੁ ਬਹਵਃ ਕृਤਾਃ
ਮੈਂ ਧਰਮ ਅਤੇ ਅਧਰਮ — ਦੋਹਾਂ ਕਿਸਮ ਦੇ ਕਈ ਕੰਮ ਕੀਤੇ ਹਨ।
ਪਾਪਣ੍ਡਜਨਸਂਸਰ੍ਗਾਤ੍ਪਾਪਣ੍ਡਚਰਿਤੋ ऽਭਵਮ੍
ਮੰਦ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਾਹ ਤੇ ਚਲ ਪਿਆ।
ਪਾਪਣ੍ਡੈਰ੍ਬਾਧਿਤੋ ऽਹਂ ਤੁ ਵੇਦਮਾਰ੍ਗਂ ਸਮਤ੍ਯਜਮ੍
ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੰਦ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਮੈਂ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਰਸਤੇ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਅਧਰ੍ਮਨਿਰਤਂ ਮਾਂ ਤੁ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮਹੇਸ਼ਜਾਃ
ਮੈਂ ਅਧਰਮ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਦੇਖ ਕੇ, ਮਹੇਸ਼ਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ—
ਏਵਂ ਪਾਪਸਮਾਚਾਰੋ ਵ੍ਯਸਨਾਭਿਰਤਃ ਸਦਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਾਪੀ ਕੰਮਾਂ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ ਤੇ ਨਸ਼ਿਆਂ ਵਿਚ ਡੁੱਬਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ।
ਸਸੈਨ੍ਯੋ ऽਹਂ ਵਨੇ ਤਤ੍ਰ ਹਤ੍ਵਾ ਬਹੁਵਿਧਾਨ੍ਮृਗਾਨ੍
ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਨਾਲ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਗਿਆ ਤੇ ਬਹੁਤ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ।
ਰਵਿਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਾਤਪਲ੍ਕਾਨ੍ਤੋ ਰੇਵਾਯਾਂ ਸ੍ਨਾਨਮਾਚਰਮ੍
ਸੂਰਜ ਦੀ ਤੇਜ਼ ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਥੱਕ ਕੇ, ਮੈਂ ਰੇਵਾ ਦਰਿਆ ਵਿਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕੀਤਾ।
ਅਹष੍ਟਸੈਨ੍ਯ ਏਕਾਕੀ ਪੀਡ੍ਯਮਾਨਃ ਕ੍ਸ਼ੁਧਾ ਭृਸ਼ਮ੍
ਮੈਂ ਇਕੱਲਾ, ਬਿਨਾ ਫੌਜ ਦੇ, ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਪੀੜਤ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।
ਏਕਾਦਸ਼ੀਵ੍ਰਤਪਰਾ ਮਯਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਨਿਸ਼ਾਮੁਖੇ
ਰਾਤ ਦੇ ਆਖਰੀ ਪਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਮੈਂ ਇੱਕ ਔਰਤ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਜੋ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਦੇ ਵਰਤ ਨੂੰ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਸੀ।
ਜਾਗਰਂ ਕृਤਵਾਂਸ਼੍ਵਾਪਿ ਸੇਨਯਾ ਰਹਿਤੋ ਨਿਸ਼ਿ
ਫੌਜ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਕੇ ਵੀ, ਮੈਂ ਰਾਤ ਭਰ ਜਾਗਦਾ ਰਿਹਾ।
ਤਤ੍ਰੈਵ ਜਾਗਰਾਨ੍ਤੇ ऽਹਂ ਤਾਤਪਞ੍ਚਤ੍ਵਮਾਗਤਃ
ਉਥੇ ਹੀ, ਜਾਗਣ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਪਿਆਰੇ, ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਦਂष੍ਟ੍ਰਾਕਰਾਲਵਦਨਮਪਸ਼੍ਯਂ ਸਮਵਰ੍ਤਿਨਮ੍
ਮੈਂ ਇੱਕ ਡਰਾਉਣੇ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲਾ, ਵੱਡੀਆਂ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲਾ ਜੀਵ ਆਉਂਦਾ ਦੇਖਿਆ।
ਅਸ੍ਯ ਸ਼ਿਕ੍ਸ਼ਾਵਿਧਾਨਂ ਚ ਯਥਾਵਦ੍ਵਦ ਪਣ੍ਡਿਤਂ
ਪੰਡਿਤ ਜੀ, ਉਸ ਲਈ ਜੋ ਸਿਖਿਆ ਠੀਕ ਹੈ, ਮੈਨੂੰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਦੱਸੋ।
ਚਿਰਂ ਵਿਚਾਰਯਾਮਾਸ ਪੁਨਸ਼੍ਚੇਦਮਭਾਪਤ
ਉਹ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਸੋਚਦਾ ਰਿਹਾ, ਫਿਰ ਉਸ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਮੁੜ ਆਇਆ।
ਏਕਾਦਸ਼੍ਯਾਂ ਨਿਰਾਹਾਰਃ ਸਰ੍ਵਪਾਪੈਃ ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਨੂੰ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜਾਗਰਂ ਚੋਪਵਾਸਂ ਚ ਕृਤ੍ਵਾ ਨਿषਅਪਾਪਤਾਂ ਗਤਃ
ਜਾਗਣ ਅਤੇ ਉਪਵਾਸ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਪਾਪ ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਾਨਿ ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਨष੍ਟਾਨਿ ਹ੍ਯੁਪਵਾਸਪ੍ਰਭਾਵਤਃ
ਉਪਵਾਸ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਏ।
ਨਾਨਾਮ ਦਣ੍ਡਵਦ੍ਭੂਮੌ ਮਮਾਗ੍ਰੇ ਸੋ ऽਨੁਕਂਪਿਤਃ
ਉਹ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਦਇਆ ਨਾਲ, ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਆਇਆ।
ਤਤਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਭਟਾਨ੍ਸਰ੍ਵਾਨਾਹੂਯੇਦਮੁਵਾਚ ਹ
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਸਹਾਇਕਾਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਅਤੇ ਇਹ ਗੱਲ ਕਹੀ।
ਧਰ੍ਮਮਾਰ੍ਗਰਤਾ ਨ੍ਮਰ੍ਤ੍ਯਾਨ੍ਮਾਨਯਧ੍ਵਂ ਮਮਾਨ੍ਤਿਕਮ੍
ਜੋ ਮਰਦ ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਚੱਲਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਲਿਆਓ।
ਨਾਰਾਯਣਾਚ੍ਯੁਤਹਰੇ ਸ਼ਰਣਂ ਭਵੇਤਿ ਸ਼ਾਨ੍ਤਾ ਵਦਨ੍ਤਿ ਸਤਤਂ ਤਰਸਾਤ੍ਯਜਧ੍ਵਮ੍
ਜੋ ਸਦਾ 'ਨਾਰਾਇਣ, ਅਚ੍ਯੁਤ, ਹਰੀ, ਸਾਡੀ ਰਾਖੀ ਕਰ' ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਛੱਡ ਦਿਓ, ਕਿਉਂਕਿ ਸ਼ਾਂਤ ਮਨ ਵਾਲੇ ਇਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।