ਤੁਭ੍ਯਂ ਮੋਕ੍ਸ਼ਂ ਪਰਸ਼੍ਚੇਤਿ ਤਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾਨ੍ਤਰ੍ਦਧੇ ਸ਼ਿਵਃ
'ਤੈਨੂੰ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲ ਗਈ ਹੈ,' ਕਹਿ ਕੇ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਏ।
ਪਾਵਯਨ੍ਤੀ ਜਗਤ੍ਸਰ੍ਵਮਨ੍ਵਗਚ੍ਛਦ੍ਭਗੀਰਥਮ੍
ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦੀ ਹੋਈ, ਗੰਗਾ ਭਾਗੀਰਥ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲੀ।
ਭਾਗੀਰਥੀਤਿ ਵਿਖ੍ਯਾਤਾ ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇष੍ਵਭੂਨ੍ਮੁਨੇ
ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਗੀਰਥੀ ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਈ, ਹੇ ਮੁਨੀ।
ਤਂ ਦੇਸ਼ਂ ਪ੍ਲਾਵਯਾਮਾਸ ਗਙ੍ਗਾ ਸਰ੍ਵਸਰਿਦ੍ਵਰਾ
ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਦਰਿਆ, ਗੰਗਾ, ਉਸ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਹਾ ਗਈ।
ਤਦੈਵ ਨਰਕੇ ਮਗ੍ਨਾ ਉਦ੍ਧृਤਾਸ਼੍ਚ ਗਤੈਨਸਃ
ਉਸ ਸਮੇਂ, ਜੋ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਉਹ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਉੱਠ ਗਏ।
ਤ ਏਵ ਪੂਚਿਤਾਸ੍ਤੇਨ ਗਙ੍ਗਾਜਲਪਰਿਪ੍ਲੁਤਾਃ
ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਉਹ ਉਸ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਿਤ ਹੋਏ।
ਪ੍ਰਣਮ੍ਯਾਭ੍ਯਰ੍ਚ੍ਯ ਵਿਧਿਵਤ੍ਪ੍ਰਾਹ ਤਾਨ੍ਪ੍ਰੀਤਮਾਨਸਃ
ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਨਮਸਕਾਰ ਤੇ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਖੁਸ਼ ਮਨ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਮੁਕ੍ਤਾ ਵਿਮਾਨਮਾਰੁਹ੍ਯ ਗਚ੍ਛਧ੍ਵਂ ਵਿष੍ਣੁਮਨ੍ਦਿਰਮ੍
'ਤੁਸੀਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਏ ਹੋ, ਹੁਣ ਅਕਾਸੀ ਰਥ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਮੰਦਰ ਨੂੰ ਜਾਓ।'
ਦਿਵ੍ਯਦੇਹਧਰਾ ਭੂਤ੍ਵਾ ਵਿष੍ਣੁਲੋਕਂ ਪ੍ਰਪੇਦਿਰੇ
ਦਿਵਯ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਏ।
ਸਰ੍ਵਲੋਕੇषੁ ਵਿਖ੍ਯਾਤਾ ਮਹਾਪਾਤਕਨਾਸ਼ਿਨੀ
ਉਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਈ।
ਪਠੇਚ੍ਚ ਸ਼ृਣੁਯਾਦ੍ਵਾਪਿ ਗਙ੍ਗਾਸ੍ਨਾਨਫਲਂ ਲਭੇਤ੍
ਜੋ ਕੋਈ ਇਸ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਫਲ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਸ ਯਾਤਿ ਵਿष੍ਣੁਭਵਨਂ ਪੁਨਰਾਵृਤ੍ਤਿਵਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਘਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੋਂ ਮੁੜ ਕੇ ਆਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ।
ਸ਼੍ਰਾਵਿਤਂ ਸਰ੍ਵਪਾਪਨ੍ਘਂ ਗਙ੍ਗਾਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯ ਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਗੰਗਾ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮਹਿਮਾ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਸੁਣਾਈ ਗਈ ਹੈ।
ਕਿਂ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਪੁਨਃ ਸੂਤ ਸਨਕਂ ਮੁਨਿਸਤ੍ਤਮਮ੍
ਫਿਰ, ਸੂਤ ਜੀ, ਤੁਸੀਂ ਮਹਾਨ ਸੰਨਕ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਹੋਰ ਕੀ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ?
ਪृष੍ਟਂ ਪੁਨਰ੍ਯਥਾ ਪ੍ਰਾਹ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਤਥੈਵ ਤਤ੍
ਜੋ ਮੁੜ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ, ਮੈਂ ਹੁਣ ਉਹੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੱਸਾਂਗਾ ਜਿਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ।
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਸੁਤੋ ਭੂਯਃ ਪृष੍ਟਵਾਨਿਦਮਾਦਰਾਤ੍
ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਫਿਰ ਆਦਰ ਨਾਲ ਇਹ ਪੁੱਛਿਆ।
ਗਾਙ੍ਗੇਯਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਮਘਪ੍ਰਣਾਸ਼ਿ ਤ੍ਵਤ੍ਤੋ ਮੁਨੇ ਕਾਰੁਣਿਕਾਦਭੀष੍ਟਮ੍
ਕਰੁਣਾਵਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਜੀ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਗੰਗਾ ਦੀ ਉਹ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਨਾਨੋਪਦੇਸ਼ੈਃ ਸੁਵਿਮੁਗ੍ਧਚਿਤ੍ਤਂ ਪ੍ਰਬੋਧਯਨ੍ਤਿ ਪ੍ਰਸਭਂ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਮ੍
ਕਈ ਤਰੀਕੇ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਸੱਚਮੁੱਚ ਸਾਫ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਨੂੰ ਜਬਰਦਸਤੀ ਜਾਗਰੂਕ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ।
ਦਦਾਤਿ ਭਕ੍ਤਿਂ ਭਜਤਾਂ ਦਯਾਲੁਰ੍ਮੁਕ੍ਤਿਸ੍ਤੁ ਤਸ੍ਯਾ ਵਿਦਿਤਾ ਹਿ ਦਾਸੀ
ਦਇਆਵਾਨ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਭਕਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਉਸ ਲਈ ਮੁਕਤੀ ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਦਾਸੀ ਹੀ ਹੈ।
ਭਕ੍ਤਾਨੁਸੇਵਾਸੁ ਮਹਾਪ੍ਰਯਾਸਂ ਵਿਮृਸ਼੍ਯ ਕਸ੍ਯਾਪਿ ਨ ਭਕ੍ਤਿਯੋਗਮ੍
ਭਕਤਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਯਤਨ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਭਕਤੀ ਦਾ ਯੋਗ ਮਿਲਣਾ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਹੈ।
ਤਦਾ ਖ੍ਯਾਹਿ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਵਿष੍ਣੁਭਕ੍ਤੋ ऽਸਿ ਮਾਨਦ
ਇਸ ਲਈ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਤੁਸੀਂ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਭਗਤ ਹੋ, ਆਦਰ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਹੁਣ ਇਹ ਦੱਸੋ।
ਭੂਯੋ ਭੂਯੋ ਯਤਃ ਪੁਚ੍ਛੇਸ਼੍ਚਰਿਤ੍ਰਂ ਸ਼ਾਰ੍ਙ੍ਗਧਨ੍ਵਨਃ
ਮੈਂ ਵਾਰ ਵਾਰ ਸ਼ਾਰੰਗ ਧਨੁਸ਼ ਵਾਲੇ ਦੇ ਕਰਤਬਾਂ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ।
ਪ੍ਰਸੀਦਤਿ ਹਰਿਰ੍ਯੈਸ੍ਤੁ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਤ੍ਯਭਯਂ ਤਥਾ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਹਰੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਨਿਰਭੈਤਾ ਵੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਇਹਾਮੁਤ੍ਰ ਸੁਖਂ ਤਸ੍ਯ ਤਪੋਵृਦ੍ਧਿਸ਼੍ਚ ਜਾਯਤੇ
ਉਸ ਲਈ ਇੱਥੇ ਤੇ ਅੱਗੇ ਸੁਖ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਤਪस्या ਵਧਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਯਾਨ੍ਤਿ ਪਰਮਂ ਸ੍ਥਾਨਮਿਤਿ ਪ੍ਰਾਹੁਰ੍ਮਹਰ੍षਯਃ
ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਪਰਮ ਥਾਂ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਉਪੋषਿਤੋ ऽਡਰ੍ਚਯੇਤ੍ਸਮ੍ਯਙ੍ ਨਰਃ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਸਮਨ੍ਵਿਤਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ, ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੇ।
ਗਨ੍ਧਪੁष੍ਪਾਕ੍ਸ਼ਤੈਰ੍ਧੂਪੈਰ੍ ਦੀਪੈਰ੍ਨੈਵੇਦ੍ਯਪੂਰ੍ਵਕੈਃ
ਉਹ ਸੁਗੰਧ, ਫੁੱਲ, ਅਖੰਡ ਚਾਵਲ, ਧੂਪ, ਦੀਵੇ ਅਤੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਭੋਗ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ।
ਕੇਸ਼ਵਾਯ ਨਮਸ੍ਤੁਭ੍ਯਮਿਤਿ ਵਿष੍ਣੁਂ ਚ ਪੂਜਯੇਤ੍
ਉਹ 'ਕੇਸ਼ਵ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ' ਕਹਿ ਕੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ।
ਰਾਤ੍ਰੌ ਜਾਗਰਣਂ ਕੁਰ੍ਯਾਚ੍ਛਾਲਗ੍ਰਾਮਸਮੀਪਤਃ
ਰਾਤ ਨੂੰ, ਮੰਦਰ ਵਾਲੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਨੇੜੇ ਜਾਗਦੇ ਰਹੋ।
ਗੀਤੈਰ੍ਵਾਦ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਨੈਵੇਦ੍ਯੈਰ੍ਭਕ੍ਸ਼੍ਯੈਰ੍ਭੋਜ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਕੇਸ਼ਵਮ੍
ਗੀਤਾਂ, ਵਾਜਿਆਂ, ਭੋਗ, ਮਿੱਠਿਆਂ ਤੇ ਖਾਣਿਆਂ ਨਾਲ ਕੇਸ਼ਵ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰੋ।