ਪਤਿਰ੍ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ ਵਿਤ੍ਤਂ ਜੀਵਿਤਂ ਚ ਗੁਰੁਰ੍ਗਤਿਃ
ਪਤੀ ਮਾਂ, ਪਿਤਾ, ਧਨ, ਜਿੰਦ, ਅਧਿਆਪਕ ਤੇ ਆਸਰਾ ਹੈ।
ਵਿष੍ਣੋਃ ਪਦਂ ਵਿਤ੍ਤਸ਼ਰੀਰਲੁਬ੍ਧਾ ਪ੍ਰਯਾਤਿ ਯਾਮੀਂ ਚ ਕੁਯੋਨਿਪੀਡਾਮ੍
ਜੋ ਧਨ ਤੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਲਾਲਚ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦਾ, ਉਹ ਯਮ ਦੇ ਲੋਕ ਤੇ ਮਾੜੀਆਂ ਜਾਤੀਆਂ ਦੇ ਦੁਖਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਵਲੀ ਨਾਮ ਭृਸ਼ਂ ਤਾਮੁਵਾਚ ਹ ਸਾਦਰਮ੍
ਫਿਰ ਸੰਧਿਆਵਲੀ ਨੇ ਵੱਡੀ ਇੱਜ਼ਤ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਆਖਿਆ—
ਕਥਂ ਦृष੍ਟਾ ਮਯਾ ਤ੍ਵਂ ਚ ਯਾਸ੍ਯਨ੍ਤੀ ਕੁਤ੍ਸਿਤਾਂ ਗਤਿਮ੍
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਵੇਖ ਲਿਆ, ਜਦ ਤੂੰ ਮਾੜੀ ਹਾਲਤ ਵੱਲ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈਂ?
ਤਨ੍ਮੇ ਵਦ ਵਿਸ਼ਾਲਾਙ੍ਗੇ ਤ੍ਵਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਦੁਃਖਿਤਾ ਹ੍ਯਹਮ੍
ਹੇ ਚੌੜੀ ਕਮਰ ਵਾਲੀ, ਇਹ ਦੱਸ, ਤੈਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਈ ਹਾਂ।
ਸ਼ਰੀਰਂ ਤਵ ਸਂਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਤਯਾ ਮੇ ਜਾਯਤੇ ਹृਦਿ
ਤੇਰੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਭਾਵ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਤਥਾਪਿ ਨੈਵ ਮੁਚ੍ਯੇਯਂ ਸਦ੍ਯਃ ਕੁਤ੍ਸਿਤਯੋਨਿਤਃ
ਫਿਰ ਵੀ, ਮੈਂ ਇਸ ਮਾੜੀ ਜਾਤ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਆਜ਼ਾਦ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ।
ਤਨ੍ਨਿਰ੍ਦਿਸ਼ਾਮਿ ਸੁਮਹਦ੍ਗਤਿਦਂ ਤ੍ਵਂ ਨਿਸ਼ਾਮਯ
ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵਧੀਆ ਹਾਲਤ ਪਾਉਣ ਦਾ ਰਸਤਾ ਦੱਸਦੀ ਹਾਂ, ਸੁਣ।
ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਕ੍ਰੋਸ਼ਨ੍ਤਿ ਪਾਪਾਨਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਦਿਕਾਨਿ ਚ
ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਪਾਪ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਆਦਿ ਵੀ, ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਦੁਰ੍ਲ੍ਲਭਂ ਚੋषਸਿ ਸ੍ਨਾਨਂ ਦੁਰ੍ਲਭਂ ਕृष੍ਣਸੇਵਨਮ੍
ਜਿੱਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਹੈ, ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵੀ ਵਿਰਲ ਹੈ।
ਦੇਵੈਸ੍ਤੇਜਃ ਪਰਿਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤਂ ਮਾਘਮਾਸੇ ਸ੍ਵਕਂ ਜਲੇ
ਮਾਘ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਚਮਕ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਨੇਦृਸ਼ੀ ਸਂਗਰੇ ਸ਼ੂਰੈਰ੍ਗਤਿਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯੇਤ ਸੌਖ੍ਯਦਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੁਖਦਾਇਕ ਰਾਹ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਸਕਦੀ।
ਸਰਿਤ੍ਤਡਾਗਵਾਪੀषੁ ਸ੍ਨਾਨੇ ਸਤ੍ਤਮਮੀਰਿਤਮ੍
ਨਦੀਆਂ, ਝੀਲਾਂ ਅਤੇ ਤਲਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪੂਣ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਨ ਸੌਖ੍ਯੈਰ੍ਲਭ੍ਯਤੇ ਪੁਣ੍ਯਂ ਦੁਃਖੈਰੇਵਾਪ੍ਯਤੇ ਤੁ ਤਤ੍
ਸੁਖਾਂ ਨਾਲ ਪੂਣ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ; ਇਹ ਤਾਂ ਸਿਰਫ ਦੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹੋਮਾਰ੍ਥਂ ਸੇਵਨਂ ਵਹ੍ਨੇਰ੍ਨ ਚ ਸ਼ੀਤਾਦਿਹਾਨਯੇ
ਯਜਨ ਲਈ ਅੱਗ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਠੰਡ ਆਦਿ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ।
ਆਚ੍ਛਾਦਿਤੇ ਘਨੈਰ੍ਵ੍ਯੋਮ੍ਨਿ ਹ੍ਯੁਦ੍ਗਮਿष੍ਯਨ੍ਤਮਰ੍ਥਯੇਤ੍
ਜਦੋਂ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਬੱਦਲ ਛਾਏ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਦੇ ਸਮੇਂ ਇਸ਼ਨਾਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਵਾਯੁਨਾ ਤਾਡਿਤਂ ਰਾਤ੍ਰੌ ਸ੍ਨਾਨੇ ਗਙ੍ਗਾਸਮਂ ਵਿਦੁਃ
ਰਾਤ ਨੂੰ ਹਵਾ ਨਾਲ ਝਟਕਾ ਲੱਗਣ 'ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨਾ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਨ੍ਨਾਸ੍ਤਿ ਪਾਤਕਂ ਯਤ੍ਤੁ ਮਾਘਸ੍ਨਾਨਂ ਨ ਸ਼ੋਧਯੇਤ੍
ਮਾਘ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਨਾ ਕਰਨਾ, ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪਾਪ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ।
ਜੀਵਤਾ ਭੁਜ੍ਯਤੇ ਦੁਃਖਂ ਮृਤੇਨ ਬਹੁਲਂ ਸੁਖਮ੍
ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਦੁੱਖ ਭੋਗਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਹੁਤ ਸੁਖ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਅਹਨ੍ਯਹਨਿ ਦਾਤਵ੍ਯਾਸ੍ਤਿਲਾਃ ਸ਼ਰ੍ਕਰਯਾਨ੍ਵਿਤਾਃ
ਹਰ ਰੋਜ਼ ਤਿਲਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੱਕਰ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਯਾਵਕੈਸ਼੍ਚੈਵ ਹੋਤਵ੍ਯਾ ਗਵ੍ਯਸਰ੍ਪਿਃ ਸਮਨ੍ਵਿਤੈਃ
ਜੌ ਅਤੇ ਗਾਂ ਦੇ ਘੀ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਹੋਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸੂਰ੍ਯੋ ਮੇ ਪ੍ਰੀਯਤਾਂ ਦੇਵੋ ਵਿष੍ਣੁਮੂਰ੍ਤਿਰ੍ਨਿਰਞ੍ਜਨਃ
ਸੂਰਜ, ਜੋ ਵਿਸ਼ਨੂ ਰੂਪ ਅਤੇ ਨਿਰਮਲ ਹੈ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਵੇ।
ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਚ੍ਚ ਮੋਦਕਾ ਦੇਯਾਸ੍ਤਿਲਾਨ੍ਨਾਃ ਸ਼ਰ੍ਕਰਾਮਯਾਃ
ਤੀਹ ਤਿਲ ਅਤੇ ਸ਼ੱਕਰ ਦੇ ਮੋਦਕ ਦਾਨ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਤਾਂਬੂਲਾਦੀਨਿ ਭੋਗ੍ਯਾਨਿ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾਦਕਦ੍ਯਾਦ੍ਵਿਧਾਨਵਿਤ੍
ਤਾਂਬੂਲ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੁਆਦਲੇ ਪਦਾਰਥ ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਵਿਧੀ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਚੜ੍ਹਾਏ।
ਸ੍ਨਾਯਾਦਾਵਾਹ੍ਯ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਗਙ੍ਗਾਦੀਨ੍ਯ ਕਰ੍ਮਣ੍ਡਲਾਤ੍
ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਕਰਮੰਡਲ ਤੋਂ ਗੰਗਾ ਆਦਿ ਤੀਰਥਾਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਆਹਵਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤ੍ਵਤ੍ਤੇਜਸਾ ਹਤਂ ਚਾਸ੍ਤੁ ਤਤ੍ਤੁ ਪਾਪਂ ਸਹਸ੍ਰਧਾ
ਤੇਰੇ ਤੇਜ ਨਾਲ ਉਹ ਪਾਪ ਹਜ਼ਾਰ ਗੁਣਾ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਵੇ।
ਪਰਿਪੂਰ੍ਣਂ ਕੁਰੁष੍ਵੇਦਂ ਮਾਘਸ੍ਨਾਨਂ ਮਮਾਚ੍ਯੁਤ
ਹੇ ਅਚ੍ਯੁਤ, ਮੇਰਾ ਮਾਘ ਇਸ਼ਨਾਨ ਪੂਰਾ ਕਰ ਦੇ।
ਤੀਰ੍ਥਸ੍ਨਾਨਾਦਿਯਾਤ੍ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਮਾਘਸ੍ਨਾਨਾਤ੍ਪਰਂ ਪਦਮ੍
ਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਸਵਰਗ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਮਾਘ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਰਵਿਵਾਰੇਣ ਸਂਯੁਕ੍ਤਾ ਮਹਾਪਾਤਕਨਾਸ਼ਿਨੀ
ਐਤਵਾਰ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਇਹ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਵਿਨਿਰ੍ਦਹਤਿ ਪਾਪਾਨਿ ਕੁਨृਪੋ ਵਿषਯਂ ਯਥਾ
ਇਹ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਮਾੜਾ ਰਾਜਾ ਆਪਣੀ ਰਿਆਸਤ ਨੂੰ ਉਜਾੜ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।