ਸਾਪਤ੍ਨਭਾਵਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤੁ ਸੁਤਾਂ ਮੇ ਪਰਿਪਾਲਯ
ਵਿਰੋਧ ਛੱਡ ਕੇ, ਮੇਰੀ ਧੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ।
ਪੁਰਸ੍ਯ ਵਿषਯਸ੍ਯਾਪਿ ਸ੍ਵਾਮਿਨੀ ਤ੍ਵਂ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਤੂੰ ਸ਼ਹਿਰ ਤੇ ਇਲਾਕੇ ਦੀ ਮਾਲਕਣ ਹੈਂ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਏਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਤ੍ਵਾ ਤੁ ਵਚਨਂ ਸੁਦ੍ਯੁਮ੍ਨਸ੍ਯ ਨਿਸ਼ਾਚਰੀ
ਸੁਦਯੁਮਨ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਤ ਨੂੰ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲੀ ਔਰਤ
ਉਵਾਚ ਚ ਧਰਾਪਾਲਂ ਪ੍ਰਦਾਨਾਯ ਕृਤੋਦ੍ਯਮਮ੍
ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਨੂੰ, ਧੀ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰਨ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾਕੇ, ਕਿਹਾ।
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਦ੍ਵਿਤੀਯਾ ਭਾਰ੍ਯੇਯਂ ਭਵਤ੍ਵਸ੍ਯ ਦ੍ਵਿਜਨ੍ਮਨਃ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਔਰਤ ਉਸ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਦੂਜੀ ਪਤਨੀ ਬਣ ਜਾਵੇ।
ਸਰ੍ਵੈਸ਼੍ਚ ਨਾਗਰੈਃ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਂ ਫਾਲ੍ਗੁਨੇ ਧਵਲੇ ਦਲੇ
ਸਾਰੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਸਮੇਤ, ਫਾਲਗੁਨ ਦੇ ਚਿੱਟੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ,
ਨਟਨਰ੍ਤਕਯੁਕ੍ਤੇਨ ਗੀਤਵਾਦ੍ਯੇਨ ਭੂਰਿਣਾ
ਅਭਿਨੇਤਾਵਾਂ ਤੇ ਨਾਚਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਗੀਤ-ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਭਰਪੂਰ ਰੌਣਕ ਨਾਲ,
ਏਵਂ ਪ੍ਰਕੁਰ੍ਵਤੇ ਤੁਭ੍ਯਂ ਸਦਾ ਕ੍ਸ਼ੇਮਕਰੀ ਹ੍ਯਹਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੇਰੇ ਚੰਗੇ ਲਈ ਕਰਦੀ ਹਾਂ, ਮੈਂ ਸਦਾ ਤੇਰੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ।
ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚਨਂ ਤਸ੍ਯਾਃ ਸੁਦ੍ਯੁਮ੍ਨੋ ਨृਪਤਿਸ੍ਤਦਾ
ਉਸ ਦੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਰਾਜਾ ਸੁਦਯੁਮਨ
ਰਾਜਕਨ੍ਯਾਂ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਗृਹ੍ਯੋਕ੍ਤਵਿਧਿਨਾ ਸ਼ੁਭਾਮ੍
ਦੁਜਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਉਸ ਨੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਨੂੰ ਘਰ ਦੇ ਰੀਤ-ਰਿਵਾਜ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਆਹ ਲਿਆ।
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯਾ ਵਚਨੇਨੇਹ ਪਰਿਣੀਯ ਨृਪਾਤ੍ਮਜਾਮ੍
ਰਾਕਸ਼ਸੀ ਦੇ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਇੱਥੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਧੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰ ਲਿਆ।
ਆਰੁਹ੍ਯ ਕਰਿਣੀਰੂਪਾਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੀਂ ਕ੍ਸ਼ਣਮਾਤ੍ਰਤਃ
ਹਾਥੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਰਾਕਸ਼ਸੀ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਥੋੜੀ ਹੀ ਦੇਰ ਵਿਚ,
ਧਨਰਤ੍ਨਸਮਾਯੁਕ੍ਤੋ ਭਾਰ੍ਯਾਦ੍ਵਯਸਮਨ੍ਵਿਤਃ
ਧਨ ਤੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਆਪਣੀ ਦੋ ਪਤਨੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ,
ਬਹੁਸ਼ੋ ਭਰ੍ਤ੍ਸਿਤਾ ਰੂਕ੍ਸ਼ੈਰ੍ਵਚਨੈਰ੍ਮਰ੍ਮਭੇਦਿਭਿਃ
ਉਸ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਕਰੜੇ ਤੇ ਦਿਲ ਚੀਰ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਡਾਂਟਿਆ ਗਿਆ।
ਯਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਨਿਰ੍ਦ੍ਧਨਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਪਰਿਤ੍ਯਕ੍ਤਃ ਸੁਦੀਨਵਤ੍
ਜਿਸ ਨੂੰ ਤੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਬੇਸਹਾਰਾ ਤੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਖੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਸੀ,
ਕਾਨ੍ਤਾਰ੍ਜਿਤਾਨਿ ਸੁਭਗੇ ਸ੍ਥਿਰਾਣੀਤਿ ਨਿਗਦ੍ਯਤੇ
ਸੁਭਾਗੇ, ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ ਹੋਇਆ ਚੀਜ਼ ਸਦਾ ਟਿਕੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ੋ ऽਪਿ ਦੁष੍ਕਰਸ੍ਤਸ੍ਯ ਵੇਸ਼੍ਮਨਿ
ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਆਉਣਾ ਵੀ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਉਸ ਲਈ ਔਖਾ ਹੋਵੇਗਾ।
ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਦੁਰਾਚਾਰੇ ਸੁਖਦਂ ਨ ਕਦਾਚਨ
ਜੋ ਮਾੜਾ ਚਲਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਸੁਖ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇਗਾ।
ਤ੍ਵਾਂ ਸ੍ਨੇਹਹੀਨਚਿਤ੍ਤਸ੍ਤੁ ਨ ਕਦਾਚਿਨ੍ਮਿਲਿष੍ਯਤਿ
ਜਿਸ ਦਾ ਦਿਲ ਤੇਰੇ ਲਈ ਸਨੇਹ ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਹੈ, ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇਗਾ।
ਦਂਪਕਤ੍ਯੋਰ੍ਮਿਲਨਂ ਲੋਕੇ ਵੈਕਲ੍ਯਕਰਣਂ ਮਹਤ੍
ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪਤੀ-ਪਤਨੀ ਦਾ ਵਿਛੋੜਾ ਵੱਡਾ ਦੁਖ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਅਧੋਮੁਖ੍ਯਸ੍ਰੁਪੂਰ੍ਣਾਕ੍ਸ਼ੀ ਬਭੂਵਾਹਂ ਸੁਦੁਃਖਿਤਾ
ਮੂੰਹ ਥੱਲੇ ਕਰਕੇ, ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਹੰਜੂ ਭਰ ਕੇ, ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਈ।
ਨ ਦਤ੍ਤਂ ਕਙ੍ਕਣਂ ਪਾਣੇਰ੍ਨ ਦਤ੍ਤਂ ਕਟਿਸੂਤ੍ਰਕਮ੍
ਮੇਰੇ ਹੱਥ 'ਤੇ ਕੜਾ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ ਗਿਆ, ਨਾ ਹੀ ਕਮਰ 'ਤੇ ਕਮਰਬੰਦ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਗਿਆ।
ਧਨਜੀਵਿਤਯੋਃ ਸ੍ਵਾਮੀ ਭਰ੍ਤਾ ਲੋਕੇषੁ ਗੀਯਤੇ
ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪਤੀ ਨੂੰ ਧਨ ਤੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਮਾਲਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਥਂ ਯਾਸ੍ਯਾਮਿ ਤਦ੍ਵੇਸ਼੍ਮ ਕਥਂ ਸਂਭਾषਯੇ ਪੁਨਃ
ਮੈਂ ਉਸ ਘਰ ਕਿਵੇਂ ਜਾਵਾਂ? ਮੈਂ ਉਸ ਨਾਲ ਮੁੜ ਕਿਵੇਂ ਗੱਲ ਕਰਾਂ?
ਏਵਂ ਵਿਚਿਂਯੇ ਯਾਦਦ੍ਧृਦਯੇਨ ਵਿਦੂਯਤਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚਦੇ ਹੋਏ, ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਬਹੁਤ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਗਿਆ।
ਛਤ੍ਰੇਣ ਸ਼ਸ਼ਿਵਰ੍ਣੇਨ ਸ਼ੋਭਮਾਨਾ ਸੁਕੋਮਲਾ
ਉਹ ਚਾਂਦ ਵਰਗੇ ਸਫੈਦ ਛਤਰੀ ਹੇਠਾਂ, ਨਰਮ ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ, ਖਿੜ ਰਹੀ ਸੀ।
ਤੇ ਸਮਾਗਤ੍ਯ ਪੁਰੁषਾਃ ਪ੍ਰੋਚੁਰ੍ਮਾਮਸਕृਚ੍ਛਭੇ
ਉਹ ਆਦਮੀ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਏ ਤੇ ਵਾਰ ਵਾਰ ਮੈਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗੇ।
ਧਨਰਤ੍ਨਯੁਤੋ ਭਰ੍ਤਾ ਸਦ੍ਧਿਭਾਰ੍ਯਃ ਸਮਾਗਤਃ
ਪਤੀ, ਜੋ ਧਨ ਤੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਆ ਗਿਆ।
ਪ੍ਰੇषਿਤਾਃ ਸਤ੍ਵਰਂ ਪਤ੍ਯਾ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾਂ ਪਿਤृਵੇਸ਼੍ਮਨਿ
ਪਤੀ ਵਲੋਂ ਤੁਰੰਤ ਭੇਜੀ ਗਈ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਖੜੀ ਹੋ ਗਈ।
ਨੈਵੋਤ੍ਤਰਮਦਾਂ ਤੇਭ੍ਯਃ ਕਿਞ੍ਚਿਨ੍ਮੌਨਂ ਸਮਾਸ੍ਥਿਤਾ
ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਜਵਾਬ ਨਾ ਦਿੱਤਾ, ਚੁੱਪ ਰਹੀ।