ਕੂਰ੍ਮਾਸ੍ਥਿਘਰ੍षਤਾ ਯੇਨ ਪਾਵਕੋ ਜਨਿਤੋ ਮਹਾਨ੍
ਕੁੰਭੀ ਦੇ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਰਗੜ ਨਾਲ ਉਥੇ ਵੱਡੀ ਅੱਗ ਪੈਦਾ ਹੋਈ।
ਨ ਦੇਵੈਰ੍ਦਾਨਵੈਰ੍ਵਾਪਿ ਦृष੍ਟੋ ਯੋ ਹਿ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਦੋਵਾਂ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਨਾ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਨਾ ਦਾਨਵ ਉਸ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੇਖ ਸਕੇ ਹਨ।
ਕੇਯੂਰਘਰ੍षਣੇ ਯੇਨ ਕृਤਂ ਦੇਵਸ੍ਯ ਚਕ੍ਰਿਣਃ
ਚਕਰਧਾਰੀ ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਕੇਯੂਰ ਰਗੜਨ ਨਾਲ ਉਥੇ ਉਸ ਦੀ ਸਜਾਵਟ ਬਣੀ।
ਰਤ੍ਨਾਨਾਂ ਮਨ੍ਦਿਰਂ ਹ੍ਯੇष ਬਹੁਧਾਤੁਸਮਨ੍ਵਿਤਃ
ਇਹ ਰਤਨਾਂ ਦਾ ਮੰਦਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੇ ਕੀਮਤੀ ਧਾਤੂ ਹਨ।
ਸੁਰਾਙ੍ਗਨਾਨਾਂ ਰਤਿਵਰ੍ਦ੍ਧਨੋ ਯੋ ਰਤ੍ਨੌषਧੀਨਾਂ ਪ੍ਰਭਵੋ ਗਿਰਿਰ੍ਮਹਾਨ੍
ਇਹ ਵੱਡਾ ਪਹਾੜ, ਜੋ ਰਤਨ-ਉਸ਼ਧੀਆਂ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ, ਸੁਰੰਗਣਾਵਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਦੈਰ੍ਘ੍ਯੇਣ ਤਾਵਨ੍ਤਿ ਹਿ ਯੋਜਨਾਨਿ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਯष੍ਟੀਵ ਸਮੁਚ੍ਛ੍ਰਿਤੋ ऽਸੌ
ਇਹ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਤੰਭ ਵਾਂਗ ਇੰਨੇ ਯੋਜਨ ਉੱਚਾ ਹੈ।
ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਗਤਃ ਕਸ਼੍ਯ ਪਨਨ੍ਦਨੋ ਵੈ ਵਿਰਸ਼੍ਮਿਤਾਮੇਤਿ ਵਿਨष੍ਟਤੇਜਾਃ
ਕਸ਼ਯਪ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਵੀ ਉਸ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਚਮਕ ਮਿਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਤੇਜ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸੂਰ੍ਯਤੇਜੋਨਿਹਨ੍ਤਾਰਂ ਮਨ੍ਦਰਂ ਤੇਜਸਾ ਸ੍ਵਯਮ੍
ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ ਆਪਣੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਸੂਰਜ ਦੇ ਤੇਜ ਨੂੰ ਘਟਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਨੀਲਕਾਨ੍ਤਿਮਯੇ ਦਿਵ੍ਯੇ ਸਪ੍ਤਯੋਜਨਵਿਰਤृਤੇ
ਇਹ ਪਹਾੜ ਨੀਲਕੰਠ ਰੰਗ ਦੀ ਚਮਕ ਵਾਲਾ, ਦਿਵਿਆ ਹੈ ਤੇ ਸੱਤ ਯੋਜਨ ਤੱਕ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਦਸ਼ਹਸ੍ਤ ਪ੍ਰਮਾਣਂ ਹਿ ਵਿਸ੍ਤਰਾਦੂਰ੍ਦ੍ਧ੍ਵਸਂਖ੍ਯਯਾ
ਉਸ ਦੀ ਚੌੜਾਈ ਤੇ ਉਚਾਈ ਦਸ ਹਸਤਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਬਾਲਾ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾਸ਼੍ਚਕ੍ਰੇ ਸਂਗੀਤਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਉਸ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ, ਦੋਵਾਂ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਕੁੜੀਆਂ ਨੇ ਵਧੀਆ ਸੰਗੀਤ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ।
ਸਮੀਪਵਰ੍ਤਿਨੀ ਤਸ੍ਯ ਭੂਤ੍ਵਾ ਲਿਙ੍ਗਸ੍ਯ ਭਾਮਿਨੀ
ਉਸ ਲਿੰਗ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਚਮਕਦਾਰ ਔਰਤ ਖੜੀ ਹੋਈ ਸੀ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤੇ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰਗੀਤੇ ਮਨ੍ਮਥਵਰ੍ਦ੍ਧਨੇ
ਰਾਜਾ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਗੀਤ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਨੇ ਪ੍ਰੇਮ ਦੀ ਤਾਕਤ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ।
ਨ ਚ ਦੈਵਂ ਨ ਚਾਦੈਵਂ ਗੀਤਂ ਤਾਦृਗ੍ਬਭੂਵ ਹ
ਨਾ ਕਿਸੇ ਕਰਮ ਨਾਲ ਤੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਭਾਗ ਨਾਲ, ਐਸਾ ਗੀਤ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਮੋਹਿਨੀਮੁਖਨਿਰ੍ਗੀਤਂ ਗੀਤਂ ਸਤ੍ਵਵਿਮੋਹਨਮ੍
ਮੋਹਿਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਨਿਕਲਿਆ ਹੋਇਆ ਗੀਤ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਮੋਹ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਕਾਮਾਤੁਰੋ ਭੋਕ੍ਤੁਮਨਾਸ਼੍ਚਚਾਲ ਤਾਂ ਮੋਹਿਨੀਂ ਪਾਰ੍ਵਤਿਦृष੍ਟਿਲਜ੍ਜਃ
ਇੱਛਾ ਵਿਚ ਫਸ ਕੇ ਤੇ ਸੁਖ ਲੈਣ ਦੀ ਲਾਲਸਾ ਨਾਲ, ਉਹ ਮੋਹਿਨੀ ਵੱਲ ਵਧਿਆ, ਪਰ ਪਾਰਵਤੀ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਤੋਂ ਲੱਜਾ ਰੋਕ ਰਹੀ ਸੀ।
ਸਂਪੂਜ੍ਯ ਬਹੁਸ਼ੋ ਦੇਵਂ ਪੀਤਾਂਬਰਧਰਂ ਹਰਮ੍
ਹਰਿ, ਪੀਲੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਬਾਰ-ਬਾਰ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਕृਤ੍ਵਾ ਸ਼ੂਨ੍ਯਂ ਯਮਪਥਂ ਜਿਤ੍ਵਾ ਵੈਵਸ੍ਵਤਂ ਯਮਮ੍
ਯਮ ਦੇ ਰਸਤੇ ਨੂੰ ਸੁੰਨ ਕਰ ਕੇ, ਵੈਵਸਵਤ ਯਮ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ।
ਆਹੂਯ ਤਨਯਂ ਕਾਲੇ ਧਰ੍ਮਾਙ੍ਗਦਮਭਾषਤ
ਸਮੇਂ ਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਤੇ ਧਰਮਾਂਗਦ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਪਰਿਪਾਲਯ ਵੀਰ੍ਯੇਣ ਸ੍ਵਧਰ੍ਮੇ ਕृਤਨਿਸ਼੍ਚਯਃ
ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਕਰ, ਪੱਕੇ ਮਨ ਨਾਲ।
ਤਸ੍ਯ ਧਰ੍ਮਸ੍ਤਥਾ ਕੀਰ੍ਤਿਰ੍ਵਿਨਸ੍ਯਤਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਉਸ ਦਾ ਧਰਮ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਇਜ਼ਤ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਅਵਸ਼੍ਯ ਪਾਤਕੀ ਸੋ ऽਪਿ ਵਿਜ੍ਞੇਯੋ ਭੁਵਨਤ੍ਰਯੇ
ਉਹ ਤਿੰਨੋ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਪੀ ਹੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਾਤੁਰੁਚ੍ਚਾਰਵਜ੍ਜਾਤੋ ਦ੍ਵਿਜਿਹ੍ਵੋ ਵਿषਵਰ੍ਜਿਤਃ
ਮਾਂ ਦੇ ਮਲ ਵਾਂਗ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਦੋ ਜੀਭਾਂ ਵਾਲਾ, ਪਰ ਵਿਸ਼ ਤੋਂ ਰਹਿਤ।
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਯਤਿ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਸ੍ਵਕਰੈਰਿਵ ਭਾਸ੍ਕਰਃ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਹਰ ਥਾਂ ਚਾਨਣ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ।
ਸ ਪੁਤ੍ਰੋ ਨਰਕਂ ਯਾਤਿ ਯਾਵਦਾਭੂਤਸਂਪ੍ਲਵਮ੍
ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਨਰਕ ਵਿਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦ ਤੱਕ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ।
ਸ ਯਾਤਿ ਦੇਵ ਸਾਯੁਜ੍ਯਂ ਸ੍ਤੂਯਮਾਨੋ ਦਿਵਿ ਸ੍ਥਿਤੈਃ
ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਅਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਵੱਸਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ।
ਨ ਭੁਕ੍ਤਂ ਨੈਵ ਸੁਪ੍ਤਂ ਤੁ ਸ੍ਵੇਚ੍ਛਯਾ ਪਾਲਨੇ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਉਹ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਨਾ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਸੁੱਦਾ ਹੈ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿਚ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਵਿष੍ਣੁਵਾਸਰਭੋਕ੍ਤॄਣਾਂ ਨਿਗ੍ਰਹੇ ਕृਤਬੁਦ੍ਧਿਨਾ
ਪੱਕੇ ਮਨ ਨਾਲ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਦਿਨ ਮਨਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ।
ਵਿਰਿਞ੍ਚਿਮਾਰ੍ਗਗਾਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯੇ ਪਾਰ੍ਵਤ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਸ੍ਥਿਤਾਃ ਪਰੇ
ਕੁਝ ਹੋਰ ਵਿਰਿੰਚੀ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਚੱਲਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਕੁਝ ਪਾਰਵਤੀ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਬਾਲੋ ਯੁਵਾ ਵਾ ਵृਦ੍ਧੋ ਵਾ ਗੁਰ੍ਵਿਣੀ ਵਾ ਕੁਮਾਰਿਕਾ
ਚਾਹੇ ਬੱਚਾ ਹੋਵੇ, ਜਵਾਨ ਹੋਵੇ, ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਹੋਵੇ, ਗਰਭਵਤੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਕੁਆਰੀ ਕੁੜੀ ਹੋਵੇ,