ਅਥਵਾ ਸਤ੍ਯਗਾਥੇਯਂ ਲੌਕਿਕੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾਤਿ ਨਃ
ਜਾਂ ਇਹ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੱਚੀ ਕਹਾਵਤ, ਸਾਨੂੰ ਸਹੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ:
ਨਹਿ ਦੁष੍ਕृਤਕਰ੍ਮਾ ਹਿ ਨਰਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਸ਼ੋਭਨਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਮੰਦੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਚੰਗਾ ਫਲ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦਾ।
ਲੋਕਾਨਾਂ ਸਮਚਿਤ੍ਤਾਨਾਂ ਮਤਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਹਿ ਵੇਧਸਃ
ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਜੋ ਨਿਰਪੱਖ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਰਾਏ ਅਤੇ ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਦੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ।
ਭੁਜਾਭ੍ਯਾਂ ਸਾਧੁਪੀਨਾਭ੍ਯਾਂ ਲੋਕਮੂਰ੍ਤਿਰੁਦਾਰਧੀਃ
ਮਜ਼ਬੂਤ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਉੱਚ ਸੋਚ ਵਾਲਾ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੂਰਤ।
ਸਕਾਯਸ੍ਥਮੁਵਾਚੇਦਂ ਵ੍ਯੋਮਮੂਰ੍ਤਿਂ ਰਵੇਃ ਸੁਤਮ੍
ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦਿਆਂ, ਉਸ ਨੇ ਆਕਾਸ਼-ਸਰੂਪ, ਸੂਰਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਕੇਨਾਪਮਾਰ੍ਜਿਤੋ ਦੇਵਪਟੋ ਲੋਕਪਟਸ੍ਤਵ
ਤੇਰੇ ਇਲਾਹੀ ਵਸਤ੍ਰ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਵਸਤ੍ਰ ਹੈ, ਇਹ ਕੌਣ ਨੇ ਸਾਫ ਕੀਤਾ?
ਅਪਨੇष੍ਯਤਿ ਮਾਰ੍ਤਣ੍ਡੇ ਦੁਃਖਂ ਹृਦਯਸਂਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਸੂਰਜ ਹਿਰਦੇ ਵਿਚ ਵੱਸਦੇ ਦੁੱਖ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਦੇਵੇਗਾ।
ਵਿਲੋਕ੍ਯ ਵਕ੍ਤ੍ਰਂ ਕੁਸ਼ਕੇਤੁਸੂਨੋਃ ਸਗਦ੍ਗਦਂ ਮਨ੍ਦਮੁਦੀਰਯਨ੍ਵਚਃ
ਕੁਸ਼ਕੇਤੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ, ਹਕਲਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਬੋਲ ਕਹੇ।
ਮਰਣਾਦਧਿਕਂ ਦੇਵ ਯਤ੍ਪ੍ਰਤਾਪਸ੍ਯ ਖਣ੍ਡਨਮ੍
ਹੇ ਦੇਵਤਾ, ਇੱਜਤ ਦਾ ਨਾਸ ਮੌਤ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਦੁਖਦਾਈ ਹੈ।
ਅਨ੍ਧਕੂਪੇ ਨਿਪਤਤਿ ਸ ਚਾਸ਼ੁ ਨਰਕੇ ਧ੍ਰੁਵਮ੍
ਉਹ ਅੰਨ੍ਹੇ ਖੱਡ ਵਿਚ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਨਰਕ ਵਿਚ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਭੋਰ੍ਵਿਤ੍ਤਂ ਸਮਸ਼੍ਨਾਤਿ ਸ ਭਵੇਤ੍ਕਾष੍ਠਕੀਟਕਃ
ਜੋ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਦੌਲਤ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਲੱਕੜ ਵਿਚ ਕੀੜਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਿਯੋਗੀ ਨਰਕਂ ਯਾਤਿ ਯਾਵਤ੍ਕਲ੍ਪਸ਼ਤਤ੍ਰਯਮ੍
ਜੋ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਉਹ ਤਿੰਨ ਸੌ ਕਲਪਾਂ ਲਈ ਨਰਕ ਵਿਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਭਵੇਦ੍ਵੇਸ਼੍ਮਨਿ ਮਨ੍ਦਾਤ੍ਮਾ ਆਖੁਃ ਕਲ੍ਪਸ਼ਤਤ੍ਰਯਮ੍
ਮੰਦ ਮੱਤ ਵਾਲਾ, ਘਰ ਵਿਚ ਤਿੰਨ ਸੌ ਕਲਪਾਂ ਲਈ ਚੂਹਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਭृਤ੍ਯਾਨ੍ਵੈ ਕਰ੍ਮਕਰਣੇ ਰਾਜ੍ਞੋ ਮਾਰ੍ਜਾਰਤਾਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍
ਰਾਜੇ ਦੇ ਨੌਕਰਾਂ ਵਿਚ, ਕੰਮ ਕਰਦਿਆਂ, ਉਹ ਬਿੱਲੀ ਦੀ ਹਾਲਤ ਨੂੰ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਪੁਣ੍ਯੇਨ ਪੁਣ੍ਯਕਰ੍ਤਾਰਂ ਪਾਪਂ ਪਾਪੇਨ ਕਰ੍ਮਣਾ
ਪੁੰਨ ਨਾਲ ਪੁੰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਪਾਪ ਨਾਲ ਪਾਪੀ ਕਰਤੂਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਕਲ੍ਪਾਦੌ ਵਰ੍ਤਮਾਨਸ੍ਯ ਯਾਵਦ੍ਯਾਵਦ੍ਦਿਨਂ ਤਵ
ਕਲਪ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿਚ, ਜਿੰਨੇ ਦਿਨ ਤੇਰੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ।
ਕਰ੍ਤੁਂ ਰੁਕ੍ਮਾਙ੍ਗਦੇਨਾਦ੍ਯ ਪਰਾਭੂਤੋ ਹਿ ਭੂਭੁਜਾ
ਅੱਜ ਰੁਕਮਾਂਗਦ ਦੇ ਹਥੋਂ ਹਾਰ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਕੁਝ ਕਰ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ।
ਨ ਭੁਙ੍ਕ੍ਤੇ ਵਾਸਰੇ ਵਿष੍ਣੋਃ ਸਰ੍ਵਪਾਪਪ੍ਰਣਾਸ਼ਨੇ
ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਦਿਨ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਿਨ ਖਾਣਾ ਨਹੀਂ ਖਾਂਦਾ।
ਵਿਹਾਯ ਦੇਵਪੂਜਾਂ ਚ ਤੀਰ੍ਥਸ੍ਨਾਨਾਦਿਕਸ੍ਤ੍ਰਿਯਾਮ੍
ਇਕ ਔਰਤ ਲਈ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ, ਤੀਰਥ ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੇ ਹੋਰ ਕਰਮ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਹੋਮਾਂਸ਼੍ਚ ਕृਤ੍ਵਾ ਪਾਪਾਨਿ ਭੂਰਿਸ਼ਃ
ਅਧਿਆਇ ਤੇ ਹਵਨ ਛੱਡ ਕੇ, ਬਹੁਤ ਪਾਪ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਮਨੁਜਾਃ ਪਿਤृਭਿਃ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਂ ਤਥੈਵ ਚ ਪਿਤਾਮਹੈਃ
ਇਨਸਾਨ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਪਿਤਾਮਾ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਤਥਾ ਮਾਤਾਮਹਾ ਯਾਨ੍ਤਿ ਮਾਤੁਰ੍ਯੇ ਜਨਕਾਦਯਃ
ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਮਾਂ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਏਤਦ੍ਦੁਃਖਂ ਪੁਨਰ੍ਦੇਵ ਮਮ ਮਰ੍ਮਵਿਭੇਦਨਮ੍
ਇਹ ਦੁੱਖ ਫਿਰ, ਹੇ ਦੇਵਤਾ, ਮੇਰੇ ਮਨ ਨੂੰ ਚੀਰ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਪਿਤॄਣਾਂ ਬੀਜਤੋ ਯਸ੍ਮਾਦ੍ਧਾਤ੍ਰ੍ਯਾ ਕੁਕ੍ਸ਼ੌ ਧृਤੋ ਯਤਃ
ਕਿਉਂਕਿ ਪਿਤਾ ਦੇ ਬੀਜ ਤੋਂ, ਮਾਂ ਦੀ ਕੋਖ ਵਿੱਚ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਤੋ ऽਨ੍ਯਸ੍ਯ ਕृਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਬੀਜਂ ਧਾਤ੍ਰੀਸਮੁਦ੍ਭਵਮ੍
ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦਾ ਬੀਜ ਜੋ ਮਾਂ ਦੀ ਕੋਖ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਨ ਭਾਰ੍ਯਾਯਾ ਭਵੇਦ੍ਵੀਜਂ ਨ ਭਾਰ੍ਯਾ ਕੁਕ੍ਸ਼ਿਧਾਰਿਣੀ
ਪਤਨੀ ਦੇ ਕੋਲ ਬੀਜ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਨਾ ਹੀ ਪਤਨੀ ਕੋਖ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।
ਜਾਮਾਤੁਃ ਪੁਣ੍ਯਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਤ੍ਤਿਨ ਮੇ ਸ਼ਿਰਸੋ ਰੁਜਾ
ਜਾਮਾਤਾ ਦੀ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਅਤੇ ਮਹਾਨਤਾ ਕਰਕੇ, ਮੇਰੇ ਸਿਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਦਰਦ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਏਕਾਦਸ਼੍ਯੁਪਵਾਸੀ ਯਃ ਸ ਮਾਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਵ੍ਰਜੇਦ੍ਧਰਿਮ੍
ਜੋ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਦਾ ਉਪਵਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਹਰੀ ਦੇ ਪਾਸ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤੁ ਮਾਮਕਂ ਮਾਰ੍ਗਂ ਪ੍ਰਯਾਤਿ ਹਰਿਮਨ੍ਦਿਰਮ੍
ਮੇਰਾ ਰਸਤਾ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਹ ਹਰੀ ਦੇ ਮੰਦਰ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨ ਤੀਰ੍ਥੈਰ੍ਨਾਪਿ ਦਾਨੈਰ੍ਵਾ ਨ ਵ੍ਰਤੈਰ੍ਵਿष੍ਣੁਵਰ੍ਜਿਤੈਃ
ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ, ਦਾਨ ਜਾਂ ਵਿਸ਼ਨੂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਵਰਤਾਂ ਨਾਲ—ਕੋਈ ਵੀ ਨਹੀਂ।