ਯੋਗਿਧ੍ਯੇਯਾਯ ਮਹਤੇ ਨਿਰ੍ਗੁਣਾਯ ਨਮੋਨਮਃ
ਯੋਗੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਧਿਆਏ ਜਾਂਦੇ, ਮਹਾਨ ਤੇ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਕਨ੍ਦਰ੍ਪ੍ਪਦਰ੍ਪ੍ਪਨਾਸ਼ਾਯ ਕਾਲਹॄਨ੍ਤ੍ਰੇ ਨਮੋਨਮਃ
ਕੰਦਰਪ ਦੇ ਅਹੰਕਾਰ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਤੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰਕ ਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਸਰਿਦ੍ਦਾਮਸਮਾਬਦ੍ਧਕਪਦਾਰ੍ਯ ਨਮੋਨਮਃ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਨਦੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਨੇ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਪੁਰਾਨ੍ਤਕਾਯ ਪੂਰ੍ਣਾਯ ਪੁਣ੍ਯਨਾਮ੍ਨੋ ਨਮੋਨਮਃ
ਪੁਰੀਆਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰਕ, ਪੂਰਨ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਨਾਮ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਵਿਵਾਸਸੇ ਨਿਵਾਸਾਯ ਵਿਸ਼੍ਵੇषਾਂ ਪਤਯੇ ਨਮਃ
ਜੋ ਆਪ ਵੀ ਵੱਸਦੇ ਹਨ ਤੇ ਸਭ ਦਾ ਆਸਰਾ ਵੀ ਹਨ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਤ੍ਰਿਧਾਮ੍ਨੇ ਧਾਮਰੂਪਾਯ ਜਨ੍ਮਦਾਯ ਨਮੋਨਮਃ
ਤਿੰਨ ਆਸਰਿਆਂ ਵਾਲੇ, ਆਸਰਾ-ਸਰੂਪ ਤੇ ਜਨਮ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਕਾਨ੍ਤਾਯ ਨਿਜਕਾਨ੍ਤਾਯੈ ਦਤ੍ਤਾਰ੍ਦ੍ਧਾਯ ਨਮੋਨਮਃ
ਪਿਆਰੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਿਆਰੀ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅੱਧਾ ਸਰੀਰ ਦਿੱਤਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਸ਼ਿਵਸਾਨ੍ਨਿਧ੍ਯਦਂ ਵਿਪ੍ਰ ਸਰ੍ਪਤਨ੍ਤ੍ਰਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕਮ੍
ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਇਹ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਸਰਪ ਵਿਦਿਆ ਦੇ ਭੇਦ ਖੋਲ੍ਹਦੀ ਹੈ।
ਲੋਕਾਭਿਲਾषਸਂਪੂਰ੍ਤਿਕ੍ਰਿਯਾਸਾਧਨਸਂਗਤਮ੍
ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਅਤੇ ਕਰਮ ਸਿੱਧ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ,
ਤੇ ਤੁ ਲੋਕੋਪਕਾਰਾਯ ਜ੍ਞਾਤਵ੍ਯਾਃ ਸਿਦ੍ਧਿਦਾਯਕਾਃ
ਇਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਸਫਲਤਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਸਮਝਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਤ ਏਵ ਸਾਧਨੀਯਾਃ ਸ੍ਯੁਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਵਰ੍ਗਫਲਾਪ੍ਤਯੇ
ਉਹੀ ਕਰਮ ਚਾਰ ਮੁੱਖ ਲਕੜਾਂ ਦੇ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕਰਨਯੋਗ ਹਨ।
ਸ਼ਾਕ੍ਤਾਃ ਸੌਰਾਸ਼੍ਚ ਗਾਣੇਸ਼ਾਃ ਸ਼ੈਵਾਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾਃ ਸ਼ੁਭਾਵਹਾਃ
ਸ਼ਾਕਤ, ਸੌਰ, ਗਣੇਸ਼ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਸੰਬੰਧੀ ਰੀਤਾਂ ਸ਼ੁਭਤਾ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦੱਸੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਦੇਵਤਾਰਾਧਨਂ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਕਿਂ ਭੂਯਃ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਸਿ
ਕੀ ਤੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਉਪਾਸਨਾ ਬਾਰੇ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ?
ਪੁਨਰਪ੍ਯਾਹ ਸੁਪ੍ਰੀਤੋ ਜਿਜ੍ਞਾਸੁਃ ਸ਼੍ਰੇਯ ਉਤ੍ਤਮਮ੍
ਫਿਰ, ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਸਮਝ ਪਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ।
ਮਹਾਤਨ੍ਤ੍ਰਂ ਤ੍ਵਯਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਸਰ੍ਵਤਨ੍ਤ੍ਰੋਤ੍ਤਮੋਤ੍ਤਮਮ੍
ਤੂੰ ਸਭ ਤੰਤ੍ਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮਹਾਂਤੰਤ੍ਰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਮੇ ਸਮਾਚਕ੍ਸ਼੍ਵ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਸ੍ਤ੍ਵਂ ਯਤੋ ਮਤਃ
ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਸਾਰਾ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੈਨੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪੁਰਾਣਾਖ੍ਯਾਨਸਂਪ੍ਰਸ਼੍ਨਂ ਕੁਮਾਰਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਹ
ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਫਿਰ ਪੁਰਾਣਾਂ ਦੀ ਕਥਾ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ।
ਨਾਨਾਕਥਾਸਮਾਯੁਕ੍ਤਮਦ੍ਭੁਤਂ ਬਹੁਵਿਸ੍ਤਰਮ੍
ਇਸ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਹਾਣੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਅਜੀਬ ਤੇ ਬਹੁਤ ਵਿਸਥਾਰ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ।
ਨ ਵੇਦ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਪृਚ੍ਛ ਤ੍ਵਂ ਬਹੁਕਲ੍ਪਵਿਦਾਂ ਵਰਮ੍
ਉਹ ਇਸ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ, ਇਸ ਲਈ ਤੂੰ ਉਹਨਾਂ ਕੋਲੋਂ ਪੁੱਛ ਜੋ ਕਈ ਰੀਤਾਂ ਜਾਣਦੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਵਿਨਯੋਪੇਤਃ ਸਨਾਤਨਮਥਾਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਵਿਨਮ੍ਰਤਾ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਸਨਾਤਨ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਪੁਰਾਣਾਨਾਂ ਵਿਭਾਗਂ ਮੇ ਸਾਕਲ੍ਯੇ ਨਾਨੁਕੀਰ੍ਤਯ
ਮੈਨੂੰ ਪੁਰਾਣਾਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਵੰਡ ਨਾ ਸੁਣਾ।
ਯਸ੍ਮਿਞ੍ ਸ਼੍ਰੁਤੇ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਜ੍ਞਾਤਂ ਕृਤੇ ਕृਤਮ੍
ਜਿਸਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਸਭ ਕੁਝ ਸੁਣ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਣ ਕੇ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਰ ਕੇ ਸਭ ਕੁਝ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਿਯਨ੍ਤਿ ਚ ਪੁਰਾਣਾਨਿ ਕਿਯਤ੍ਸਂਖ੍ਯਾਨਿ ਮਾਨਤਃ
ਕਿੰਨੇ ਪੁਰਾਣ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਤੇ ਮਾਪ ਕਿੰਨਾ ਹੈ?
ਚਾਤੁਰ੍ਵਰ੍ਣ੍ਯਾਸ਼੍ਰਯਾ ਨਾਨਾਵ੍ਰਤਾਦੀਨਾਂ ਕਥਾਸ੍ਤਥਾ
ਚਾਰ ਵਰਣਾਂ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਰਤ ਆਦਿਕ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵੀ।
ਤ੍ਵਤ੍ਤੋ ऽਧਿਕੋ ਨ ਚਾਨ੍ਯੋ ऽਸ੍ਤਿ ਪੁਰਾਣਾਖ੍ਯਾਨਵਿਤ੍ਪ੍ਰਭੋ
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਪੁਰਾਣਾਂ ਦੀ ਕਥਾ ਜਾਣਨ ਵਿੱਚ ਤੈਥੋਂ ਵਧ ਕੇ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ।
ਤਤਃ ਸਨਾਤਨੋ ਵਿਪ੍ਰਾਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਨਾਰਦਭਾषਿਤਮ੍
ਫਿਰ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਨਾਰਦ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਸਨਾਤਨ ਨੇ...
ਸਾਧੁ ਸਾਧੁ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਸਰ੍ਵਲੋਕੋਪਕਾਰਿਕਾ
ਵਾਹ ਵਾਹ, ਮੋਹਨਿਆਂ ਮੁਨੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ!
ਤੁਭ੍ਯਂ ਸਮਭਿਧਾਸ੍ਯਾਮਿ ਯਤ੍ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਪੁਰਾ
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਉਹ ਗੱਲ ਦੱਸਾਂਗਾ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਆਖੀ ਸੀ।
ਏਕਦਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਪੁਤ੍ਰੋ ਮਰੀਚਿਰ੍ਨਾਮ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਃ
ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪੁੱਤਰ ਮਰੀਚਿ ਨਾਮ ਵਾਲੇ,
ਉਪਸृਤ੍ਯ ਸ੍ਵਪਿਤਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਂ ਲੋਕਭਾਵਨਮ੍
ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਕੋਲ ਗਿਆ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ ਹਨ।