ਦਾਹਭੂਮੀਰਸਾਕ੍ਸ਼੍ਮਾਸ੍ਵੈਰ੍ਵਸ਼ਿਨੀਬੀਜਮੀਰਿਤਮ੍
ਅੱਗ, ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਜ਼ਾਕਤ ਭਰੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਸ਼ਿਨੀ ਦਾ ਬੀਜ ਉਚਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ੂਨ੍ਯਮਂਬੁਰਸਾਵਹ੍ਨਿਸ੍ਵਯੋਗਾਨ੍ਮੋਹਨੀਮਨੁਃ
ਖਾਲੀ, ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਅੱਗ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਰਾਹੀਂ ਮੋਹਨੀ ਮੰਤ੍ਰ ਉਪਜਦਾ ਹੈ।
ਜ੍ਯਾਨਭੋਦਾਹਵਹ੍ਨਿਸ੍ਵਯੋਗੈਃ ਸ੍ਯਾਦਰੁਣਾਮਨੁਃ
ਗਿਆਨ, ਧਰਤੀ, ਅੱਗ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਨਾਲ ਅਰੁਣਾ ਮੰਤ੍ਰ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਕਂ ਨਭੋਦਾਹਸਹਿਤਂ ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਕ੍ਸ਼੍ਮਾਸ੍ਵਯੁਤਂ ਮਨੁਃ
ਕੰ ਮੰਤ੍ਰ, ਆਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਅੱਗ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਗ੍ਰਾਸੋ ਨਭੋਦਾਹਵਹ੍ਨਿਸ੍ਵੈਰ੍ਯੁਕ੍ਤਃ ਕੌਲਿਨੀਮਨੁਃ
ਕੌਲੀਨੀ ਦਾ ਮੰਤ੍ਰ ਆਕਾਸ਼, ਅੱਗ ਅਤੇ ਖਾਣ ਦੀ ਕਿਰਿਆ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਵਾਗ੍ਦੇਵਤਾਨ੍ਤੈਰ੍ਨ੍ਯਾਸਃ ਸ੍ਯਾਦ੍ਯੇਨ ਦੇਵ੍ਯਾਤ੍ਮਕੋ ਭਵੇਤ੍
ਵਾਣੀ ਦੇਵੀਆਂ ਦੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਨਿਆਸ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਦੇਵੀ ਦੇ ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਾਭਾਵਾਧਾਰਕੇ ਪਾਦਦ੍ਵਯੇ ਮੂਲਾਗ੍ਰਕਾਵਧਿ
ਨਾਭੀ, ਆਧਾਰ, ਦੋਵੇਂ ਪੈਰ, ਅਤੇ ਜੜਾਂ ਦੇ ਆਖਰੀ ਸਿਰਿਆਂ ਤੱਕ,
ਲੋਹਿਤਾਂ ਲਲਿਤਾਂ ਬਾਣਚਾਪਪਾਸ਼ਸृਣੀਃ ਕਰੈਃ
ਉਹ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦੀ, ਸੁੰਦਰ, ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਤੀਰ, ਧਨੁ, ਫੰਨਾ ਅਤੇ ਅੰਕੁਸ਼ ਫੜੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਮਧ੍ਯਸ੍ਥਦੇਵੀ ਤ੍ਵੇਕੈਵ षੋਡਸ਼ਾਕਾਰਤਃ ਸ੍ਥਾਤਾ
ਮੱਧ ਵਿਚ ਇਕੋ ਹੀ ਦੇਵੀ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਖੜੀ ਹੈ।
ऋषਿਃ ਸ਼ਿਵਸ਼੍ਛਨ੍ਦ ਉਕ੍ਤਾ ਦੇਵਤਾ ਲਲਿਤਾਦਿਕਾਃ
ਰਿਸ਼ੀ ਸ਼ਿਵ ਹਨ, ਛੰਦ ਜਿਵੇਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਦੇਵੀਆਂ ਲਲਿਤਾ ਆਦਿ ਹਨ।
ਪਟਲੇ ਤੁ ਪ੍ਰਯੋਗਾਂਸ਼੍ਚ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮ੍ਯਗ੍ਰੇ ਸਵਿਸ੍ਤਰਮ੍
ਅਗਲੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ, ਮੈਂ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਉਪਯੋਗ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਕਾਮੇਸ਼੍ਵਰੀਤਿ ਤਾਂ ਸਰ੍ਵਕਾਮਦਾਂ ਸ਼ृਣੁ ਨਾਰਦ
ਹੁਣ ਸੁਣੋ, ਨਾਰਦ, ਉਸ ਦੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਾਮੇਸ਼ਵਰੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ੂਨ੍ਯਮਗ੍ਨਿਯੁਤਂ ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਰਯੋਵ੍ਯਾਪ੍ਤੇਨ ਸਂਯੁਤਮ੍
ਫਿਰ, ਖਾਲੀ ਅਤੇ ਅੱਗ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਰੰਗੀ ਹੋਈ,
ਨਭੋਗੋਤ੍ਰਾ ਪੁਨਸ਼੍ਚੈषਾਂ ਦਾਹੇਨ ਸਮਯੋਜਿਤਾ
ਮੁੜ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਆਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਅੱਗ ਨਾਲ ਜੋੜੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਏषਾ ਕਾਮੇਸ਼੍ਵਰੀ ਨਿਤ੍ਯਾ ਕਾਮਦੈਕਾਦਸ਼ਾਕ੍ਸ਼ਰੀ
ਇਹ ਕਾਮੇਸ਼ਵਰੀ ਹੈ, ਸਦੀਵੀ, ਮਨਚਾਹੇ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਮੰਤ੍ਰ ਗਿਆਰਾਂ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਏਕੇਨ ਹृਦਯਂ ਸ਼ੀਰ੍षਂ ਤਾਵਤਾਥੋ ਦ੍ਵਯਂ ਦ੍ਵਯਾਤ੍
ਇੱਕ ਅੱਖਰ ਨਾਲ ਦਿਲ ਤੇ ਸਿਰ, ਫਿਰ ਦੋ, ਅਤੇ ਦੋ ਤੋਂ ਹੋਰ ਦੋ ਜੋੜ।
ਦृਕ੍ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਨਾਸਾਦ੍ਵਿਤਯੇ ਜਿਹ੍ਵਾਹृਨ੍ਨਾਭਿਗੁਹ੍ਯਕੇ
ਅੱਖਾਂ, ਕੰਨਾਂ, ਨੱਕ ਦੇ ਜੋੜਿਆਂ ਲਈ, ਅਤੇ ਜੀਭ, ਦਿਲ, ਨਾਭੀ, ਤੇ ਗੁਪਤ ਅੰਗ ਲਈ।
ਨ੍ਯਸੇਦ੍ਵਿਦ੍ਯਾਕ੍ਸ਼ਰਾਣ੍ਯੇषੁ ਸ੍ਥਾਨੇषੁ ਤਦਨਨ੍ਤਰਮ੍
ਮੰਤ੍ਰ ਦੇ ਅੱਖਰਾਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਥ ਧ੍ਯਾਨਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਨਿਤ੍ਯਪੂਜਾਸੁ ਚੋਦਿਤਮ੍
ਹੁਣ ਮੈਂ ਧਿਆਨ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬਾਲਾਰ੍ਕਕੋਟਿਸਂਕਾਸ਼ਾਂ ਮਾਣਿਕ੍ਯਮੁਕੁਟੋਜ੍ਜ੍ਵਲਾਮ੍
ਉਹ ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਉਗਦੇ ਸੂਰਜਾਂ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦੀ ਹੈ, ਮਾਣਿਕ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨ ਮਕੁਟ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ।
ਮਣ੍ਡਿਤਾਂ ਰਕ੍ਤਵਸਨਾਂ ਰਤ੍ਨਾਭਰਣਸ਼ੋਭਿਤਾਮ੍
ਉਹ ਸਜੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਲਾਲ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੀ ਹੋਈ, ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸੋਹਣੀ।
ਪਞ੍ਚਾष੍ਟषੋਡਸ਼ਦ੍ਵਨ੍ਦ੍ਵषਟ੍ਕੋਣਚਤੁਰਸ੍ਰਗਾਮ੍
ਉਹ ਪੰਜਕੋਣ, ਅਠਕੋਣ, ਛੇਕੋਣ ਅਤੇ ਚੌਕੋਣ ਦੇ ਜੋੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਸਦੀ ਹੈ।
ਪਾਸ਼ਾਙ੍ਕੁਸ਼ੌ ਚ ਪੁਣ੍ਡ੍ਰੇਕ੍ਸ਼ੁਚਾਪਂ ਪੁष੍ਪਸ਼ਿਲੀਮੁਖਮ੍
ਉਹ ਪਾਸ, ਅੰਕੁਸ਼, ਸਫੈਦ ਕਮਲ, ਕਣਕ ਦੀ ਧਨੁਸ਼ ਅਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੇ ਤੀਰ ਫੜੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰਯੋਗਾਨ੍ਕੁਰ੍ਵੀਤ ਸਿਦ੍ਧੇ ਮਤ੍ਰੇ ਤੁ ਸਾਧਕਃ
ਫਿਰ, ਮੰਤ੍ਰ ਦੀ ਸਿਧੀ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਸਾਧਕ ਨੇ ਕਰਮ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਕਾਮੇਸ਼੍ਵਰ੍ਯਾਦਿਰਾਦਿਃ ਸ੍ਯਾਦ੍ਰਸਸ਼੍ਚਾਪਸ੍ਥਿਰਾਰਸਃ
ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਾਮੇਸ਼ਵਰੀ ਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਹੋਰ ਨਾਮ; ਰਸ ਧਨੁਸ਼ ਦਾ ਸਥਿਰ ਰਸ ਹੈ।
ਸ੍ਥਿਰਾਸ਼ੂਨ੍ਯੇ ऽਗ੍ਨਿਸਂਯੁਕ੍ਤੇ ਰਸਃ ਸ੍ਯਾਤ੍ਤਦਨਨ੍ਤਰਮ੍
ਸਥਿਰ ਸ਼ੂਨ੍ਯ ਵਿੱਚ, ਅੱਗ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਰਸ ਫਿਰ ਸਥਾਪਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਨਭਸ਼੍ਚ ਮਰੁਤਾ ਯੁਕ੍ਤਂ ਰਸਵਰ੍ਣਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍
ਅਸਮਾਨ ਹਵਾ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਰਸ ਦੇ ਰੰਗ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ।
ਅਂਬਹਂਸਚਰੋ ऽਥਿਕ੍ਤੋ ਰਸੋ ऽਥ ਸ੍ਯਾਤ੍ਸ੍ਥਿਰਾ ਪੁਨਃ
ਰਸ ਹੰਸ ਨਾਲ ਚਲਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਕੜਵਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਮੁੜ ਸਥਿਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਸਃ ਸ੍ਥਿਰਾ ਤਤੋ ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਂ ਭੂਯੁਤਂ ਸ਼ੂਨ੍ਯਮਗ੍ਨਿਯੁਕ੍
ਰਸ ਫਿਰ ਸਥਿਰ ਹੋ ਕੇ ਫੈਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਮੁੜ ਸ਼ੂਨ੍ਯ ਅੱਗ ਨਾਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਯਃ ਸ਼ੂਨ੍ਯਂ ਚਾਗ੍ਨਿਯੁਤਂ ਹृਦਾਹਂਸਾਚ੍ਚ ਤਤ੍ਪਰਮ੍
ਕਿਰਣ ਸ਼ੂਨ੍ਯ ਤੇ ਅੱਗ ਨਾਲ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਹੈ; ਦਿਲ ਤੇ ਹੰਸ ਤੋਂ, ਉਹ ਸਰਵੋਤਮ ਹੈ।