ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਨਵਾਂ-ਨਵਾਂ ਰਚਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਇਹ ਸੰਸਾਰ—ਦੇਵਤਿਆਂ, ਅਸੁਰਾਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ। ਇਹ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਤਪੱਸਿਆ ਅਤੇ ਸੱਚਾਈ ਉੱਤੇ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਸੱਚ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੈ। ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਮਹਾਤਲ ਲੋਕ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਰਸਾਤਲ ਲੋਕ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਸਰਵ-ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕਰਤਾ ਨੇ ਹਰ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਲੋਕਪਾਲਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਸਾਰੀਆਂ ਯੋਨੀਆਂ ਅਤੇ ਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਅਤੇ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਵਸਥਿਤ ਕੀਤਾ। ਧਰਤੀ ਦੇ ਅੰਤ ਉੱਤੇ ਲੋਕਾਲੋਕ ਪਹਾੜ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੱਤ ਮਹਾਸਾਗਰ ਵਿਆਪਕ ਹਨ। ਉਥੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਬਾਹਰੀ ਦਰਿਆ ਅਤੇ ਅਮਰਾਂ ਵਰਗੇ ਮਨੁੱਖ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਉਥੇ ਕ੍ਰੌੰਚ, ਸ਼ਾਕ ਅਤੇ ਪੁਸ਼ਕਰ ਆਦਿ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਹਨ। ਇਹ ਲੋਕ ਨਮਕ, ਗੰਨੇ ਦੇ ਰਸ, ਮਦਿਰਾ, ਘਿਉ, ਦਹੀਂ, ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕ, ਲੋਕਾਲੋਕ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੌੜਾਈ ਦੇ ਦੋ ਗੁਣਾ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਖੰਡ ਨੂੰ ਸਭ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਦੀ ਧਰਤੀ, ਸੁਖ ਅਤੇ ਧਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੀਵ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਭੋਗਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਇਹ ਫਲ ਸਮਾਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜੀਵ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਭੋਗ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਪੁੰਨ ਦੇ ਪੂੰਜ ਹਨ, ਉਹ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ, ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਮੰਗਲਮਈ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਵੱਡੇ ਪੁੰਨ ਦੇ ਨਾਲ ਜੀਵ ਉੱਚਤਮ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਸਦਾ ਆਨੰਦ ਅਤੇ ਦੁੱਖ-ਰਹਿਤ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਨਾਰਦ, ਤਿੰਨੋਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ। ਚਾਹੇ ਕੋਈ ਮਹਾਨ ਹੋਵੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਜਾਂ ਅਪਵਿੱਤਰ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਬਚੇ ਹੋਏ ਭੋਜਨ ਦਾ ਪਾਣ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਪਰਮ ਧਾਮ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਅਹਿੰਸਾ ਆਦਿ ਗੁਣਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਦਾ ਸ਼ਾਂਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਵੀ ਪੂਜਨਯੋਗ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਸਾਰਿਆਂ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ, ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਅਤੇ ਨਿਪੁੰਨਤਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ, ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਪੂਜਨਯੋਗ ਹੈ। ਜੋ ਸਦਾ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਵਾਣੀ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਤਿਤਾਂ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮ ਹੀ ਦੇਖਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਕੀ ਕਹਿਣਾ? ਜੋ ਸੰਪਤੀ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਹੈ। ਜੋ ਹੋਰਨਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਦੋਵਾਂ ਵਲੋਂ ਪੂਜਨਯੋਗ ਹੈ। ਜੋ ਸਤਪੁਰਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਸੰਗਤ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਆਦਰਯੋਗ ਹੈ। ਪਰ, ਜੋ ਭਾਰਤ ਖੰਡ ਵਿੱਚ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਤੋੜ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਮੰਦਾ ਅਤੇ ਮੂੜ੍ਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦੇ ਘੜੇ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਜ਼ਹਿਰ ਦੇ ਪਿਆਲੇ ਵਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪ ਹੀ ਆਪਣਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪਾਪੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਉਸਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਨੀਚ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਕਾਮਧੇਨੁ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਗਧੇ ਦਾ ਦੁੱਧ ਲੱਭਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਦਿਕ ਵੀ ਆਪਣੇ ਸੁਖਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਤੋਂ ਡਰਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਵਸਤੂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨੀ ਔਖੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜੋ ਸਾਰੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਉਪਲੱਬਧ ਹੈ। ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਵਰਗਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ। ਉਹ ਹਰੀ ਮਨੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਜੋ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਹਰੀ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਸਦਾ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਸੁਕਰਮ ਹਰੀ ਦੀ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲਾਂ ਦੀ ਲਾਲਸਾ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ, ਉਹ ਪਰਮ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰਚਨਾ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਕਰਮ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫਲ ਅਤੇ ਉੱਚਤਮ ਅਵਸਥਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦਾ ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਰਾਜ਼, ਹੇ ਨਾਰਦ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੁਣਾਇਆ ਗਿਆ।