ਗੌਤਮ ਰਿਸ਼ੀ ਆਪਣੇ ਹੀ ਪਾਤ੍ਰ ਨਾਲ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦੇ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗੁਰੂ-ਪਤਨੀ ਨੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ, ਤਾਂ ਗੌਤਮ ਨੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਭੇਦ-ਭਾਵ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਖਾਣਾ ਖਾ ਲਿਆ। ਉਹ ਖਾਣਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੰਟੇ ਆਦਿ ਮਿਲੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਖਾ ਕੇ ਵੀ ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਰਹੇ। ਹਰ ਰੋਜ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਡਲੀ, ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਗੋਬਰ ਹੀ ਮਿਲਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਚੰਡਾਲ ਵਰਗੇ ਦਿਸਣ ਲੱਗੇ। ਉਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਪਹਿਰਾਵੇ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਚੰਡਾਲਾਂ ਲਈ ਉਚਿਤ ਸੀ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਪర్వਨ ਕੋਲ ਗਏ। ਵ੍ਰਿਸ਼ਪర్వਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣਿਆ ਨਹੀਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਕਲੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਿਰ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਹੋਰ ਰਿਸ਼ੀ ਇਸ ਘਟਨਾ ਕਰਕੇ ਬਹੁਤ ਅਸ਼ੁੱਧ ਹੋ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਚੋਂ ਹੰਜੂ ਵਗਣ ਲੱਗ ਪਏ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦੁੱਖ ਸਾਫ਼ ਜ਼ਾਹਿਰ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਸੋਚਣ ਲੱਗੇ ਕਿ ਗੌਤਮ ਨੇ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਪਾਪ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਿਰ ਕੱਟਿਆ ਗਿਆ? ਫਿਰ ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਮੇਰੀ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਵੀ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਅਧਿਆਪਕ ਨੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵਾਂਗ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ ਸੀ। ਜਿੱਥੇ ਮੌਤ ਦਿਸਦੀ ਹੈ, ਉਥੇ ਸਾਡੀ ਵੀ ਮੌਤ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ। ਮੈਂ ਇਸ ਭਾਰਗਵ ਨੂੰ, ਜੋ ਸ਼ੰਕਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਿਅ ਹੈ, ਮੁੜ ਜੀਵਿਤ ਕਰਾਂਗਾ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਦੋਂ ਉੱਚ ਕੋਟ ਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਗੌਤਮ ਵੀ ਉਥੇ ਮਰ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੈਤਿਆ ਦੇ ਮੁੱਖੀਆਂ ਨੇ ਇਹ ਮੌਤ ਸੁਣੀ, ਤਾਂ ਉਹ ਚੌਂਕ ਪਏ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਵਿੱਦਵਾਨ ਬਾਣਾ ਦੀ ਤਾਕਤ ਵੀ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ। ਗੌਤਮ ਨੇ ਮਹੇਸ਼ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ ਉਸ ਮਹਾਬਲੀ ਨੂੰ ਆਦਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। "ਹਾਏ! ਇਹ ਕਿੰਨਾ ਭਿਆਨਕ ਹੈ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਭਿਆਨਕ! ਮਹੇਸ਼ ਦੇ ਕਈ ਭਗਤ ਮਾਰੇ ਗਏ ਹਨ।" ਇਹ ਨਿਸ਼ਚਾ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਅਖੰਡ ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਥੇ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੇ, ਜੋ ਉਥੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਹਰੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮੌਜੂਦ ਸਨ, ਇਹ ਬਚਨ ਆਖੇ: "ਹੇ ਵਿਸ਼ਣੂ, ਮੈਂ ਜਾ ਕੇ ਵੇਖਾਂਗਾ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਕੀ ਕੀਤਾ ਹੈ।" ਨੰਦੀ, ਜੋ ਸੋਹਣੇ ਪਹਿਰਾਵੇ ਵਿੱਚ ਸੀ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰ ਛਤਰੀ ਫੜੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਨਾਲ ਸੀ। ਮਹੇਸ਼ ਦੀ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ, ਹਰੀ ਸੱਪ ਦੇ ਸਿਰੇ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਹੰਸ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ ਹੋ ਗਏ। ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਵਾਹਨਾਂ ਸਮੇਤ ਆ ਗਏ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਗਿਣਤੀ ਰਹਿਤ ਭੀੜ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਗੌਤਮ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਥੇ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਡਾਹਣੇ ਪਾਸੋਂ ਨਿਰੀਖਣ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਭਗਤ ਨੂੰ ਮੁੜ ਜੀਵਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਗੌਤਮ ਨੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਬਚਨ ਆਖੇ: "ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੁਹਾਡੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰਥਾ ਮਿਲਦੀ ਰਹੇ। ਮੇਰਾ ਇਹ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਬਹੁਤ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ। ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਇਹ ਨਾ ਸੂੰਘਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਨਾ ਪੀਣ ਵਾਲਾ, ਨਾ ਹੋਰ ਕੁਝ। ਇਸ ਨੂੰ 'ਸ਼ੰਕਰ ਦਾ ਆਪ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਪਾਗਲ, ਵਿਲੱਖਣ ਰੂਪ ਵਾਲਾ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਵਰ ਦਿਓ ਕਿ ਮਰੇ ਹੋਏ ਵੀ ਅਮਰ ਹੋ ਜਾਣ।" ਸਰਵ-ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਅੰਸ਼ ਰਾਹੀਂ, ਹਵਾ ਰਾਹੀਂ, ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਵਾਰੀ-ਵਾਰੀ, ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਣੂ, ਸ਼ਿਵ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਮੇਰੇ ਹੁਕਮ ਅਨੁਸਾਰ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਭਗਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚਿੱਤਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਿਵਾਸ, ਜੋ ਵਿਸ਼ਾਲ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ, ਤੁਹਾਡੇ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਸਾਡੀ ਪੂਜਾ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ, ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਰਤ ਜਾਵਾਂਗੇ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੰਗਣ ਵਾਲਾ ਉਹੀ ਮੰਗਦਾ ਹੈ ਜੋ ਅਨੁਚਿਤ ਹੈ; ਉਹ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ। ਫਿਰ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਸ ਦਾ ਹੱਥ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਫੜ ਲਿਆ।