ਇਹ ਕਥਾ ਰਾਮ ਮੰਤ੍ਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਜਪ, ਧਿਆਨ, ਤੇ ਉਪਾਸਨਾ ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਬਾਰੇ ਹੈ। ਕਹਾਣੀ ਇਉਂ ਚਲਦੀ ਹੈ: ਰਾਮ ਨਾਮ ਦੇ ਮੰਤ੍ਰ ਵਿੱਚ "ਹਨ" ਅੱਖਰਾਂ ਦੀ ਜੋੜੀ ਦੇ ਅੰਤ ਉੱਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਹਿੱਸਾ ਅਸਤਰ-ਸ਼ਸਤਰ ਅਤੇ ਅੱਗ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਿਆਰਾ ਹੈ। ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੇ ਇਸ ਮੰਤ੍ਰ ਲਈ ਅਨੁਸ਼ਟੁਭ ਛੰਦ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਮੰਤ੍ਰ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਅੱਖਰਾਂ ਦੀ ਲੜੀਵਾਰ ਧਿਆਨ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜਪ ਵਿੱਚ "ਤਾਰਾ", ਆਪਣਾ ਹੀ ਬੀਜ, "ਕਮਲਾ" ਅਤੇ "ਰਾਮਭਦ੍ਰ" ਦਾ ਉਚਾਰਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। "ਦਸ-ਮੁਖ ਨਾਸਕ" ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, "ਮੈਨੂੰ ਰੱਖ, ਇਹ ਦੈ" ਦਾ ਉਚਾਰਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬਤੀਸ ਅੱਖਰੀ ਮੰਤ੍ਰ, ਜੋ ਕਿ ਬੀਜ-ਰਹਿਤ ਹੈ, ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮੰਤ੍ਰ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਾ ਰਾਮਭਦ੍ਰ ਹਨ, ਬੀਜ ਆਪਣਾ ਆਪ ਹੈ, ਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਇੰਦਿਰਾ ਹੈ। ਪੰਜ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਰੱਖ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਮੰਤ੍ਰ ਦੇ ਅੱਖਰਾਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਸਜਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ—ਮੂੰਹ, ਦੋਹਾਂ ਬਾਂਹਾਂ ਦੇ ਜੋੜ, ਛਾਤੀ, ਦਿਲ ਤੇ ਨਾਭੀ ਉੱਤੇ। ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਥਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਧਿਆਨ, ਪੂਜਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੰਬੰਧਤ ਕਰਮ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਰਾਮ ਦੇ ਸੁਵਰਨ ਵਰਣ ਨੂੰ ਚਿੱਤ ਵਿੱਚ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਲੱਖ ਵਾਰੀ ਮੰਤ੍ਰ ਦਾ ਜਪ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਮੰਤ੍ਰ ਵਿੱਚ "ਤਾਰਾ", "ਮਾਇਆ", "ਰਮਾ" ਦੀ ਜੋੜੀ, "ਦਸ਼ਰਥ" ਨਾਲ "ਹ੍ਰਿੰ" ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਲਈ, "ਹ੍ਰਦ" ਨਾਲ, ਸੋਨੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾਰ ਮੰਤ੍ਰ ਹੈ। "ਆੰਜਨੇਯ" ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਗੁਰੂ ਲਈ, "ਹ੍ਰਦ" ਅੱਖਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ "ਰਾਮ" ਸ਼ਬਦ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ "ਹ੍ਰਦਯ" ਪੰਜਵਾਂ ਅੱਖਰ ਹੈ। "ਰਾਮ" ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ "ਚੰਦਰ" ਅਤੇ "ਭਦ੍ਰ", "ਙੇਮ" ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ "ਪਾਵਕਵੱਲਭਾ" ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਅੱਗ ਅਤੇ ਸ਼ੇਸ਼ ਨਾਲ ਸੰਗਤਿਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੀ ਸ਼ੋਭਾ ਹੈ। ਇਸ ਮੰਤ੍ਰ ਦੇ ਰਿਸ਼ੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਹਨ, ਛੰਦ ਗਾਇਤਰੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਦੇਵਤਾ ਰਾਮ ਹਨ। ਸਰਯੂ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ, ਮੰਦਰ ਵਿਦਿਆਲੈ ਦੇ ਕਮਲ ਆਸਨ ਉੱਤੇ, ਰਾਮ ਜੀ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਖੱਬੀ ਰਾਨ ਤੇ ਬੈਠੇ ਹਨ, ਸੀਤਾ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ ਹੱਥ ਜੋੜੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਉਹ ਸਾਫ਼ ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਹ ਰੂਪ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਛੇ ਸਮੁੰਦਰ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੀਆਂ ਭੇਟਾਂ ਅਤੇ ਪੂਜਾ—all ਇਹ ਕਰਮ ਕਰਨੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ, ਇਕ-ਅੱਖਰੀ ਮੰਤ੍ਰ ਵਿੱਚ ਸੰਖੇਪਿਤ, ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਧਿਆਨ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਹੈ। ਤਿੰਨ-ਅੱਖਰੀ ਮੰਤ੍ਰ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਹੈ, ਛੇ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲਾ, ਅਤੇ ਸਭ ਇੱਛਤ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਇਕ-ਅੱਖਰੀ ਲਈ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਵੀ ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਧਿਆਨ ਤੇ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਮਹਾਨ ਮੰਤ੍ਰ ਅੱਠ ਅੱਖਰੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਛੇ-ਅੱਖਰੀ ਮੰਤ੍ਰ ਵਾਂਗ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਵਲੋਂ ਪੂਜਾ ਯੋਗ ਹੈ। ਇਹ ਅੱਠ-ਅੱਖਰੀ ਮੰਤ੍ਰ "ਸ਼ਿਵੋਮਾਰਾਮਾ" ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਸਿੱਧੀਆਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ "ਸ਼ਿਵੋਮਾਰਾਮਚੰਦਰ" ਨੂੰ ਦੇਵਤਾ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਛੇ ਅੰਗ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਜਟਾਧਾਰੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਚੀਤਾਂ ਨਾਲ ਲਿਪਤ ਹੈ, ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ, ਜੋ ਪਾਸ, ਅੰਕੁਸ਼, ਧਨੁਸ਼ ਤੇ ਤੀਰ ਧਾਰਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਬਿਲਵਾ ਪੱਤਿਆਂ, ਫਲ, ਫੁੱਲ, ਤਿਲ ਜਾਂ ਕਮਲ ਨਾਲ ਹਵਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। "ਤਾਰਾ" ਅੱਖਰ, "ਮਾਇਆ", ਭਾਰਤ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਰਾਮ, ਅਤੇ ਮਨੋਭਵ—ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਅੰਗਿਰਸ ਰਿਸ਼ੀ ਹਨ, ਛੰਦ ਚੰਦਸ ਹੈ, ਅਤੇ ਗਾਇਤਰੀ ਫਿਰ ਦੇਵੀ ਹੈ। ਮੰਤ੍ਰ ਦੇ ਅੱਖਰਾਂ ਨਾਲ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਰਿਸ਼ੀ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਰਗੇ ਅੰਗ-ਕਰਮ ਕਰਨੇ ਹਨ। "ਪ੍ਰਣਵ" ਅੱਖਰ ਹਿਰਦਾ ਹੈ, ਸੀਤਾਪਤੀ ਰਾਮ ਹਨ, ਅਤੇ "ਙੇੰਤਿਮਹ" ਅੰਤ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਅਗਸਤਿਆ ਰਿਸ਼ੀ ਹਨ, ਛੰਦ ਚੰਦਸ ਹੈ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਬ੍ਰਿਹਤੀ ਦੇਵੀ ਹੈ। "ਰਾਮ", "ਸਮੁੰਦਰ", "ਅੱਗ", "ਵੇਦ" ਅਤੇ "ਅਕ੍ਸ਼ੀ" ਦੇ ਅੱਖਰਾਂ ਨਾਲ ਪੰਜ ਅੰਗੀ ਕਰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। "ਤਾਰਾ" ਅਤੇ "ਹ੍ਰਿੰ" ਅੱਖਰ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਉਹ ਥਾਂ ਜਿੱਥੇ ਗਿਆਨੀਆਂ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਥੇ ਜਪ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉੱਚੀ ਖ਼ਿਆਤ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਲਈ, ਭ੍ਰਿਗੁ ਰਿਸ਼ੀ ਹਨ, ਅਤੇ ਇੱਛਿਤ ਫਲ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਨਾਲ ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਮ ਮੰਤ੍ਰ ਦੇ ਵਿਧਾਨ, ਅੱਖਰ, ਰੂਪ, ਅਤੇ ਉਪਾਸਨਾ ਦੀ ਇਹ ਵਿਆਖਿਆ, ਭਗਤੀ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਦੇ ਰਸ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ।