ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ ਵਿਸ਼ਨੂ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਮਹਾਨ ਮੰਤ੍ਰ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਬਾਰੇ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਵਿਸ਼ਨੂ—ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 'ਪ੍ਰਚੋਵਰਣਾਂ' ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਸਾਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਣ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਦਿਲ ਵਿੱਚ 'ਤਾਰਾ' ਅੱਖਰ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਗਵਤ ਵਾਸੁਦੇਵ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ। ਇਸ 'ਤਾਰਾ' ਮੰਤ੍ਰ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸਦਾ 'ਵਿਤਾਰਾ' ਰੂਪ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਲਈ ਹੈ, ਪਰ ਅਸਲ 'ਤਾਰਾ' ਮੰਤ੍ਰ ਦੁਜੀ ਵਾਰ ਜਨਮੇ ਹੋਏ (ਦਵਿਜ) ਲਈ ਹੈ। ਇਸ ਉਪਾਸਨਾ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਾ ਵਾਸੁਦੇਵ ਹਨ, ਮੰਤ੍ਰ ਹੀ ਇਸਦਾ ਬੀਜ ਹੈ, ਧ੍ਰੁਵਾ ਇਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਦਿਲ ਹੀ ਇਸ ਦਾ ਆਸਨ ਹੈ। ਸਿਰ, ਮੱਥੇ, ਅੱਖਾਂ, ਮੂੰਹ, ਗਲਾ, ਬਾਂਹਾਂ ਅਤੇ ਦਿਲ—ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਅੰਗਾਂ ਉੱਤੇ ਮੰਤ੍ਰ ਦੇ ਅੱਖਰਾਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਇਹ 'ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨਿਆਸ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਪੈਰਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸਿਰ ਤੱਕ, ਇਹ 'ਲਯ ਨਿਆਸ' ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੰਤ੍ਰ ਦਾ ਬੀਜ, ਪ੍ਰਾਣ, ਮਨ, ਦਿਲ ਦਾ ਕਮਲ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਦਾ ਚਕਰ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲਿਆਂਦੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਸੰਕਰਸ਼ਣ, ਪ੍ਰਦਯੁਮਨ ਅਤੇ ਅਨਿਰੁੱਧ, ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਉਪਾਸਨਾ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਜੜ੍ਹ ਤੋਂ ਦਿਲ, ਫਿਰ ਪਰਮ, ਅਤੇ ਆਖ਼ਰ ਵਿੱਚ ਅੰਤਹਕਰਨ ਤਕ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਤਮਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਵੀ, ਪਿਛਲੇ ਵਰਣਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਮਨ ਨੂੰ ਲੱਖਾਂ ਵਾਰੀ ਜਾਪ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਉਲਲੇਖਿਤ ਆਸਨ ਉੱਤੇ, ਉਪਾਸਕ ਨੂੰ ਜੜ੍ਹ ਤੋਂ ਆਕਾਰ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਅੰਗਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੋ, ਫਿਰ ਵਾਸੁਦੇਵ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰੋ। ਤੀਜੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ, ਬਾਰਾਂ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਪੰਜ ਘੇਰਿਆਂ ਵਾਲੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ— ਚਾਰ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਭਾਜਿਤ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੂੰ 'ਪੁਰੁਸ਼ੋੱਤਮ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ: ਸ਼੍ਰੀਕਾਰ, ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਅਤੇ ਚੌਥਾ ਰੂਪ। ਜੋ ਮੰਤ੍ਰ ਅੱਗ ਨਾਲ ਖਤਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਅੱਗ ਅਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਰਗਾ ਰੰਗ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੰਤ੍ਰ ਰਖਿਆ ਅਤੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਲਈ ਹੈ। ਇੱਥੇ, 'ਪੁਰੁਸ਼ੋੱਤਮ' ਨਾਮ, ਬੀਜ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਸਮੇਤ, ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅੰਗ ਨਿਆਸ ਕਰਕੇ, ਪੁਰੁਸ਼ੋੱਤਮ ਦਾ ਠੀਕ-ਠੀਕ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਪਾਸਕ ਨੂੰ ਚਮਕਦਾਰ, ਕਮਲ-ਧਾਰੀ, ਪੀਲੇ ਵਸਤ੍ਰਾਂ ਵਾਲੇ, ਸ਼੍ਰੀ ਪੁਰੁਸ਼ੋੱਤਮ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਮੋਤੀ ਦੀਆਂ ਲੜੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਸ਼ਾਂਤ ਮੰਡਪ ਵਿੱਚ, ਚਮਕਦਾਰ ਲਾਲ ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਚੌਬਾਰੇ ਉੱਤੇ, ਸੂਰਜ ਵਰਗੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਬੈਠੇ ਹੋਏ ਕਲਪਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮੰਤ੍ਰ ਨੂੰ ਨੌ ਲੱਖ ਵਾਰੀ ਜਪਣ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਦਸਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਹਵਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਰਪਣ ਕਰਨ ਦੀ ਵਿਧੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਕੇ, ਵੱਡੀ ਸਫਲਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, 'ਉਤਿਸ਼ਠ' ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਉਚਾਰਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼੍ਰੀ ਅਤੇ ਅੱਗ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੈ। ਹਰੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਕਾਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਇੱਛਤ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਦਾਤਾ ਹੈ। ਮਸਤਕ ਉੱਤੇ ਕ੍ਰੈਸਟ ਦੁਇਤਤਾ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਵਚ ਦੁਸ਼ਮਣੀਆਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਸਿਰ, ਅੱਖਾਂ, ਗਲਾ, ਦਿਲ ਅਤੇ ਨਾਭੀ ਉੱਤੇ ਪੁਰੁਸ਼ ਸੂਕਤ ਦੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਨਿਆਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਬਾਂਹਾਂ ਉੱਤੇ 'ਰਾਜਨਯ' ਮੰਤ੍ਰ, ਅਤੇ ਦੋਵੇਂ ਪੈਰਾਂ ਉੱਤੇ 'ਪਦਭਿਆਂ ਸ਼ੂਦ੍ਰੋ ਅਜਾਯਤਾ' ਮੰਤ੍ਰ ਰੱਖਣੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਿਆਸ ਕਰਕੇ, ਉਪਾਸਕ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਵਰਣਨ ਕੀਤੇ ਮੰਡਪ ਵਿੱਚ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਦੇਵਤਾ, ਸ਼੍ਰੀਕਾਰ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਮੋਹ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਲਾਲ ਕਮਲਾਂ, ਪਵਿੱਤਰ ਲੱਕੜ, ਬਿਲਵ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਵਾਲੇ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਅਸ਼ਵਥ, ਉਦੁੰਬਰ, ਪਲਕਸ਼ ਅਤੇ ਵਟ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਦੁੱਧ ਦੇ ਰੁੱਖ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਨਾਲ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ, ਹਥਿਆਰ ਅਤੇ ਰਖਿਆ ਚੱਕਰ ਵੀ ਹਨ। 'ਤਾਰਾ' ਅੱਖਰ ਦਿਲ ਵਿੱਚ, ਭਗਵਾਨ ਗਲੇ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਫਿਰ 'ਵਰਾਹਾ' ਉੱਤੇ ਸਥਾਪਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। "ਮੈਨੂੰ ਰਾਜ ਦਿਓ, ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ ਪ੍ਰੇਮ ਵਾਲੇ, ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਬਖ਼ਸ਼ੋ,"—ਇਹ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਮੰਤ੍ਰ ਦਾ ਛੰਦ 'ਅਨੁਸ਼ਟੁਭ' ਹੈ, ਅਤੇ ਦੇਵਤਾ ਆਦਿ ਵਰਾਹਾ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਅਤੇ ਮੰਤ੍ਰ ਦੀ ਵਿਧੀ ਦੁਆਰਾ, ਉਪਾਸਕ ਨੂੰ ਆਤਮਿਕ ਉੱਨਤੀ, ਰਖਿਆ ਅਤੇ ਇੱਛਤ ਫਲ ਪਰਾਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।