ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਵਿਦਵਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਵਿਆਹ ਅਤੇ ਜਨਮ ਦੇ ਸਮੇਂ ਉੱਤੇ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਨਕਸ਼ਤਰੀਆਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਗਹਿਰੀ ਵਿਚਾਰ-ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਅਸ਼ਵਿਨੀ ਨਕਸ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਸਿੰਘ, ਗਾਂ, ਹਾਥੀ ਅਤੇ ਤਾਰਿਆਂ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਹੋਈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜੀਵਾਂ ‘ਚ ਵੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਅੱਗੇ, ਗਾਂ, ਬਾਘ, ਚੂਹਾ, ਬਿੱਲੀ, ਭੈਂਸ ਅਤੇ ਵੈਰੀ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੁਝ ਸੰਯੋਗ ਅਸ਼ੁਭ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜਦੋਂ ਨਰ ਲਕੜੀ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਮਾਦਾ ਲਕੜੀ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਸਾਥੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਅੱਗ, ਸੂਰਜ, ਚੰਦ ਅਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ—ਇਹ ਤਿੰਨ, ਚਾਰ ਜਾਂ ਪੰਜ ਜੋੜਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਵਿਆਹ, ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਦੈਵੀ ਰੀਤਾਂ ਨਾਲ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਰਸ਼ਾ ਤਰੀਕੇ ਦੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਗੰਧਰਵ, ਅਸੁਰ, ਪੈਸ਼ਾਚ ਅਤੇ ਰਾਖਸਸ ਤਰੀਕੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੌਜੂਦ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦੋਂ ਸੰਧਿਆ ਸਮੇਂ ਜਾਂ ਦੋਵੇਂ ਮਿਲ ਕੇ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਪੋਤਰੇ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅਭਿਜਿੱਤ ਨਕਸ਼ਤਰ ਸਾਰੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਚ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਪਿਨਾਕੀ ਨੇ ਤ੍ਰਿਪੁਰਾ ਦਾ ਨਾਸ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲਈ, ਨਾ ਕੋਈ ਵਰਤ, ਨਾ ਕੋਈ ਸ਼ੁਭਤਾ, ਨਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਸ਼ੁਭ ਰੀਤ ਹੁੰਦੀ। ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ‘ਤੇ, ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ-ਅੰਦਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਿਧਵਾ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਕੋ ਪਿਤਾ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਜਿਹੜੀ ਕੁੜੀ ਇੱਕੋ ਮਾਂ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਲਈ ਇਹ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਪਿਤਾ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰੇ, ਰਾਤ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਮਾਂ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰੇ। ਪੁੱਤਰ ਜਾਂ ਧੀ, ਜੇ ਮੂਲ ਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ, ਤਾਂ ਉਹ ਲਾਜ਼ਮੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸੱਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਵਿੱਚੋਂ, ਵੱਡਾ ਪੁੱਤਰ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਵੱਡੀ ਧੀ ਨਹੀਂ। ਜਿਹੜੀ ਪਤਨੀ ਇੰਦਰ ਨਕਸ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਪਰ ਜਿਹੜੀ ਦੋ ਦੈਵੀ ਤਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ, ਉਹ ਜੇਠ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕਨਿਆ ਦੇ ਘਰ ਆਉਣ ਤੋਂ ਸੱਤਵੇਂ ਦਿਨ ਤੇ ਧਨ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਉੱਤੇ, ਵਿਧੀ ਕਰਵਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਦਿਨ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸ਼ੁਭ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਵਿਆਹ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਛੱਡ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਦੋ ਗਿਰਵਾਣ ਜਾਂ ਅਤ੍ਰਿ ਨਕਸ਼ਤਰ ਦਿਸਦੇ ਹਨ। ਚੰਦ੍ਰਮਾਸੀ ਪੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਚੜ੍ਹਦੇ ਤੇ ਘਟਦੇ ਚੰਦ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਅੱਠ ਸ਼ੁਭ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਦੂਜੇ ਤੇ ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਪੰਜਵੇਂ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਉੱਤਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਤਿੰਨ ਦਿਨ, ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਅੰਤ ਉੱਤੇ, ਜਦੋਂ ਹੱਥ ਸ਼ੁਭ ਹੋਣ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਤੇ ਸੂਰਜ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਣ, ਇਹ ਸਭ ਸਮੇਂ ਵਿਆਹ ਲਈ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮੰਗਲ ਦੇ ਦਿਨ ਛੱਡ ਕੇ, ਜਦੋਂ ਸੂਰਜ ਕਰਤਾ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ ਲਗਨ, ਸ਼ੁਭ ਵਭਾਗ ਵਿੱਚ, ਪਰ ਮੌਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਉੱਤੇ ਕਰਤਾ ਦਾ ਉਤਥਾਨ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਪੰਜਵੇਂ ਤੇ ਅੱਠਵੇਂ ਸ਼ੁਭ ਲਗਨ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਮੌਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਾਲ, ਵਿਆਹ ਕਰਨਾ ਚੰਗਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਰਤਾ ਨੂੰ ਮੌਤ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਧਨ, ਅਨਾਜ ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਸਾਰੇ ਗ੍ਰਹਿ ਪੁੱਤਰ-ਪੋਤਰੇ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਪੰਜਵੇਂ ਦਿਨ, ਕਰੂੜ ਗ੍ਰਹਿ ਰੋਗ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਮਿੱਠੇ ਗ੍ਰਹਿ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਸੱਤਵੇਂ ਦਿਨ, ਪਾਪੀ ਗ੍ਰਹਿ ਰੋਗ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਸ਼ੁਭ ਗ੍ਰਹਿ ਸ਼ੁਭ ਫਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਧਰਮ ਦੇ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ, ਪਾਪੀ ਗ੍ਰਹਿ ਨਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਸ਼ੁਭ ਗ੍ਰਹਿ ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਭਾਗਾਂ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਲਾਭ ਦੇ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਗ੍ਰਹਿ ਵੱਡਾ ਲਾਭ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਵਿਧੀ ਵਿੱਚ ਉਚਿਤ ਉਦੇਸ਼ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਦੋਸ਼ ਕਰਤਾ ਉੱਤੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ; ਜੇ ਉਚਿਤ ਮੰਤਰ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਦੋਸ਼ ਪਾਠਕ ਉੱਤੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸਮੇਂ ਗੁਣ ਵਧੇਰੇ ਤੇ ਦੋਸ਼ ਘੱਟ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਉਹ ਚੰਗਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੰਦਰ, ਪਿੰਡ, ਘਰ ਆਦਿ ਬਣਾਉਣ ਸਮੇਂ, ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਹਦ, ਫੁੱਲ, ਖੱਟਾ, ਮਾਸ ਅਤੇ ਸੁਗੰਧ, ਇਹ ਸਭ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਅਰਪਿਤ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਮਿੱਠਾ, ਤਿੱਖਾ, ਕੜਵਾ ਤੇ ਕਸੈਲਾ, ਇਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੀ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਦੇਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਚੀਜ਼ ਗਲਤ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਰੱਖੀ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਲਗਾਤਾਰ ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨੁਕਸਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਵਾਧੂ ਹੋਣ ਤੇ ਵੱਡਾ ਵਾਧਾ, ਘਾਟ ਹੋਣ ਤੇ ਨੁਕਸਾਨ, ਤੇ ਬਰਾਬਰੀ ਹੋਣ ਤੇ ਸੰਤੁਲਨ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਸਵੇਰੇ ਜੇ ਪਾਣੀ ਵੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਵਾਧਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਮਿੱਟੀ ਵੇਖਣ ਤੇ ਨੁਕਸਾਨ, ਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਵੇਖਣ ਤੇ ਘਾਟ। ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਨਿਰਧਾਰਨ ਲਈ, ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਇਕ ਵ੍ਰਿਤ ਚੱਕਰ ਖਿੱਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਸਮਝਾਇਆ ਕਿ ਜੀਵਨ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਜਾਂ ਵਿੱਚ ਨਕਸ਼ਤਰੀਆਂ, ਸਮੇਂ, ਦਿਸ਼ਾ ਅਤੇ ਰਸਮ-ਰੀਤਾਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਮਹੱਤਵ ਹੈ।