ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਹਲੂਆਂ ਅਤੇ ਵਿਆਹ-ਸੰਸਕਾਰ ਦੀਆਂ ਰੀਤਾਂ ਬਾਰੇ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੇ ਕਿਸੇ ਦਾ ਚੰਦਰ ਰਾਸ਼ੀ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ (ਟੌਰਸ) ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਧਨ ਦੀ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਜੇ ਮਕਰ (ਕੈਪ੍ਰਿਕੌਰਨ) ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਵਿਅਕਤੀ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤਲਵਾਰ ਜਾਂ ਛੋਟੀ ਛੁਰੀ ਦੀ ਮਾਪ ਆਪਣੇ ਉਂਗਲ ਨਾਲ ਹੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਉਂਗਲਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਨਤੀਜੇ ਵੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੁੰਦੇ ਹਨ—ਕਿਸੇ ਉਂਗਲ ਨਾਲ ਨੁਕਸਾਨ, ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਲਾਭ, ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਮੋਹ, ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਸਿਧੀ, ਜਿੱਤ ਜਾਂ ਵਡਿਆਈ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਸਿੰਘ ਜਾਂ ਹਾਥੀ ਦੀ ਗੱਲ ਆਵੇ, ਉਥੇ ਵਿਚਕਾਰਲਾ ਹਿੱਸਾ; ਕੁੱਤੇ ਜਾਂ ਕਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਆਵੇ, ਉਥੇ ਅਖੀਰਲਾ ਹਿੱਸਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦੋਂ ਸੂਰਜ ਉੱਤਰਾਯਣ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਸ਼ੁਕਰ ਤੇ ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਦਿਸ ਰਹੇ ਹੋਣ, ਚਿਤਰਾ, ਉੱਤਰਾ ਆਦਿ ਨਕਸ਼ਤਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਜਾਂ ਜਦੋਂ ਸੂਰਜ ਹਰਿ, ਮਿਤ੍ਰਾ ਜਾਂ ਵਿਧਾਤਾ ਦੀਆਂ ਰਾਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਸਮੇਂ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਪਹਿਲੀ, ਅੱਠਵੀਂ ਅਤੇ ਚੌਦਵੀ ਤਾਰੀਖ਼—ਇਹ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਅਸ਼ੁਭ ਹਨ। ਸਾਰੇ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਆਸ਼ਰਮ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਵਿਆਹ ਲਈ ਚੰਗੀ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਵਾਲੀ ਕੁੜੀ, ਸੁਭ ਮੂਹੂਰਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਚੁਣੀ ਜਾਵੇ। ਵਿਆਹ ਵਾਲੇ ਦਿਨ, ਮਨ ਸ਼ਾਂਤ ਰੱਖ ਕੇ, ਸੁੰਦਰ ਬੈਠਕ ਲੈ ਕੇ, ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਨ, ਫਲ, ਫੁੱਲ ਆਦਿ ਲੈ ਕੇ ਕੁੜੀ ਦੇ ਘਰ ਜਾਵੇ। ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਅੱਠ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਹੀ ਜੋੜੇ ਦੀ ਮੌਤ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਸਮਝਦਾਰ ਲੋਕ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪਤੀ ਦੀ ਮੌਤ ਵੀ ਅੱਠ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਹੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਪੁੱਤਰ ਜਾਂ ਧੀ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਜਾਂ ਕੁੜੀ ਕੁਲੱਖਣੀ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਇਹ ਅਣਹੋਣੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਵਿਆਹ ਦੀ ਗੰਢ ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਗੁਰੂ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਸ਼ੁਭ ਮੂਹੂਰਤ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੇ ਸ਼ੁਕਰ ਦੇਖ ਕੇ ਮੂਹੂਰਤ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਤਦ ਹੀ ਵਧੀਆ ਵਧੂ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਪੁੱਛਣ ਵਾਲੇ ਲਈ ਸ਼ੁਭ ਮੂਹੂਰਤ ਪੁਰਸ਼ ਗ੍ਰਹਾਂ ਨਾਲ ਦੇਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਅਪਮਾਰਕ ਗ੍ਰਹ ਜਾਂ ਅੱਠਵੇਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦੁਸ਼ਟ ਗ੍ਰਹ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਵਿਆਹ ਦੀ ਗੰਢ ਨਹੀਂ ਬਣਦੀ। ਜੇ ਜੋੜਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਸ਼ੁਭ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਹੇਠ ਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਹਰੇਕ ਪਾਸੇ ਅਸ਼ੁਭਤਾ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਵਿਆਹ ਦੀ ਅੱਗ ਜਲਾਉਣ ਵੇਲੇ, ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਪਰਿਵਾਰਕ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਘੁੰਘਟ ਪਾਇਆ ਜਾਵੇ। ਚਿੱਟੇ ਕੱਪੜੇ, ਗੀਤ-ਸੰਗੀਤ, ਮੰਗਲਵਾਚਨ ਤੇ ਅਸੀਸਾਂ ਨਾਲ, ਪਿਤਾ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਧੀ ਨੂੰ ਵਰ ਨੂੰ ਸੌਂਪੇ। ਵਰ ਲਈ ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਨੌਜਵਾਨ ਕੁੜੀ ਚੁਣੀ ਜਾਵੇ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਵਧੀਆ ਕੁੜੀ ਹੋਵੇ, ਦਿਵ੍ਯ ਸੁਗੰਧ, ਹਾਰ ਤੇ ਵਸਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਤ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਚਮਕ ਪਾਏ। ਐਸੀ ਕੁੜੀ ਦੀ ਖੋਜ ਉਪਾਸਨਾ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਵਿਆਹ ਲਈ ਭਾਗ, ਆਰੋਗਤਾ ਤੇ ਪੁੱਤਰ-ਲਾਭ ਦੀ ਅਰਦਾਸ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਪਤੀ-ਪਤਨੀ ਦੇ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਖਾਣ-ਪੀਣ ਨੂੰ ਵਾਰੀ-ਵਾਰੀ ਵੰਡਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਕਾਰਤਿਕ ਤੇ ਮਾਰਗਸ਼ੀਰਸ਼ ਮਹੀਨੇ ਵਿਚਕਾਰਲੇ ਮਹੀਨੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਹ ਅਸ਼ੁਭ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਵਿਆਹ, ਮੂਰਤੀ-ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਜਾਂ ਦীক্ষਾ ਸਮਾਰੋਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਕਰਨੇ। ਜਦੋਂ ਗੁਰੂ ਸਿੰਘ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਲਿਓ ਰਾਸ਼ੀ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਦੀ ਹੋਵੇ, ਤਦ ਵੀ ਵਿਆਹ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਬੁੱਧ ਪੰਜ ਦਿਨਾਂ ਦਾ, ਤੇ ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਪੂਰੇ ਪੱਖ ਦਾ ਅਧਿਪਤਿ ਹੈ। ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਹੋਰ ਕੋਈ ਮੰਗਲ ਕਾਰਜ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਪਹਿਲਾਂ ਪੁੱਤਰ ਜਾਂ ਧੀ ਦਾ ਹਸਤਗ੍ਰਹਣ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਜੇਠ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਦੋ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੀ ਚੁਣੋ, ਦੋਵੇਂ ਨਹੀਂ। ਤਿੰਨ ਦਿਨ, ਜਾਂ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੀ ਘਟਣ ਵਾਲੀ ਤਾਰੀਖ਼, ਇਹ ਵੀ ਅਸ਼ੁਭ ਹਨ। ਸਵੇਰੇ, ਤਿੰਨ ਦਿਨ; ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਨੂੰ, ਸੱਤ ਦਿਨ; ਅਤੇ ਵਿਅਤੀਪਾਤ, ਵਿਧ੍ਰਿਤ, ਪੂਰਾ ਤੇ ਅੱਧਾ ਪਰਿਘ ਵੀ ਅਸ਼ੁਭ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਵਿਆਹ ਸੰਬੰਧੀ ਇਹ ਸਭ ਵਿਵਸਥਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸਮਝਾਈ, ਤਾਂ ਜੋ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਰੀਤਾਂ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਨਿਭਾਈਆਂ ਜਾ ਸਕਣ।