ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਆਦਿ-ਪੁਰਾਣਿਕ ਗਿਆਨ ਦੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸੰਕੇਤਾਂ ਅਤੇ ਖਗੋਲਿਕ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਦੇ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਚਿੰਨ੍ਹ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਜਨਮ, ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ, ਜਿੱਤ ਅਤੇ ਸਥਿਰਤਾ ਵਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪਹਿਲਾਂ ਉੱਦਮ, ਫਿਰ ਉੱਤਮ ਯਾਤਰਾਵਾਂ, ਅਤੇ ਆਖ਼ਰ ਵਿੱਚ ਧਨ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਨਤੀਜੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚਲਣ ਵਾਲੀ ਘਟਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਫਲ ਵੀ ਉਸੇ ਅਨੁਸਾਰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਅਮਰਤਾ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਿ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹਾ ਵਕਰਾ ਜਾਂ ਮੁੜ ਜਾਣਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੋ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੂਰ ਹਨ। ਜੋੜਾਂ 'ਤੇ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਸਤਯਦੇਵ ਨੇ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਗ੍ਰਹਿ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਪਸ਼ੂ, ਫਸਲਾਂ ਅਤੇ ਦੁਜਜਾਤੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਇੰਦਰ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸਮਾਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚ ਲੜਾਈ, ਦੁੱਖ ਅਤੇ ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਨਾਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਰਾਜਿਆਂ ਲਈ ਇਹ ਸਮਾਂ ਅਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਵਰੁਣ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਦੱਖਣੀ ਮਿਲਾਪ ਤੇ ਸੁੱਕਾ, ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਅਤੇ ਅਕਾਲ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਸਮਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਰਾਬ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਨਾਸ਼, ਡਰ ਅਤੇ ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਤਬਾਹੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲੜਾਈ ਹੋਣ ਨਾਲ, ਧਨ ਦੀ ਵਰਖਾ ਰੁਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਸਾਰੇ ਕੁਝ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਚੰਦ ਭੁੱਖ, ਰੋਗ, ਅੱਗ ਅਤੇ ਡਰ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਦੁਜਜਾਤੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰਾਹੂ ਅਤੇ ਸੱਪਾਂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਤੋਂ ਵਲਯ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੰਕੇਤਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ, ਤਾਂ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਤਾਂ ਇਹ ਹੋਰ ਵੀ ਔਖਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਅਸੀਂ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸ਼ੁਭ ਅਤੇ ਅਸ਼ੁਭ ਲੱਛਣ ਪਛਾਣਦੇ ਹਾਂ। ਧੂਮਕੇਤੂਆਂ ਦੇ ਉਗਣ ਅਤੇ ਡੁੱਬਣ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਸ਼ਕੁਨ-ਅਪਸ਼ਕੁਨ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਧੂਮਕੇਤੂ ਕਦੇ ਕਦੇ ਯਜਨ ਦੇ ਝੰਡੇ, ਹਥਿਆਰ, ਮਹਲ, ਦੈਤ, ਜਾਂ ਹਾਥੀ ਵਰਗੇ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਧੂਮਕੇਤੂ ਦਿਵ੍ਯ ਹੋ ਕੇ ਤਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਕੁਝ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜਿੰਨੇ ਦਿਨ ਤੱਕ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪ ਦੇ ਧੂਮਕੇਤੂ ਦਿਸਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾ ਦਿਨਾ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਅਸਰ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਦਿਵ੍ਯ ਧੂਮਕੇਤੂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਜੀਵਨ ਦੇ ਫਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਧੂਮਕੇਤੂ ਲੰਮੀ ਪੂੰਛ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਲੁਕ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਸੁੱਕਾ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਉਹ ਦੋ, ਤਿੰਨ ਜਾਂ ਚਾਰ ਫੰਨਿਆਂ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਨਾਸ਼ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਪੂਰਬ ਜਾਂ ਪੱਛਮ ਤੋਂ ਉੱਗਣ ਵਾਲੇ ਧੂਮਕੇਤੂ ਵੀ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਤਬਾਹੀ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜੇ ਧੂਮਕੇਤੂ ਅੱਗ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਫਲਦਾਇਕ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਚਿੱਟੇ ਰੰਗ ਦੇ ਧੂਮਕੇਤੂ, ਜੋ ਸੋਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਵਾਧੂ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਧੂੰਏਂ ਵਾਲਾ ਧੂਮਕੇਤੂ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਲਾਠੀ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੈ, ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪਾਂਗੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਵਿਸ਼ਿਖਾ ਅਤੇ ਕਮਕਾ, ਅਸ਼ੁਭਤਾ ਦੇ ਦਾਤਾ ਹਨ। ਬੁਧ ਦੇ ਸੁਤ, ਸੁਕਸ਼ਮ ਤੇ ਚਿੱਟੇ ਧੂਮਕੇਤੂ, ਚੋਰੀ ਅਤੇ ਰੋਗ ਦਾ ਡਰ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਅੱਗ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਵਿਸ਼ਵਰੂਪਾ, ਅੱਗ ਵਰਗਾ ਰੰਗ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ, ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਦਾਤਾ ਹਨ। ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ, ਤਾਰਿਆਂ ਵਰਗੇ ਲੱਗਣ ਵਾਲੇ ਕੇਤਵ, ਸ਼ੁਭਤਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਇਹ ਧੂਮਕੇਤੂ ਮਹਲਾਂ, ਦਰੱਖਤਾਂ ਜਾਂ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਗਣ, ਤਾਂ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਨਾਸ਼ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਆਵਰਤਕੇਤੂ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਵੇਲੇ, ਚੰਦ ਚਾਹੇ ਹੋਇਆ ਫਲ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ। ਚੰਦ੍ਰ, ਤਾਰਾ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਮਾਪ—ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਗਿਣਤੀ ਨੌ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਉਪਯੋਗ ਅੱਗੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸਮਝਾਏ ਜਾਣਗੇ। ਵਰਖਾ ਅਤੇ ਔਰਤ ਦੇ ਗਰਭਧਾਰਣ ਲਈ ਸਿਰਫ ਸਾਵਣ ਮਾਪ ਹੀ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਵਿਆਹ, ਵਰਤ ਅਤੇ ਮੁੰਡਨ ਆਦਿ ਲਈ ਚੰਦ੍ਰਮਾਸ, ਸਾਲ ਅਤੇ ਪਤੀ ਦੇ ਨਿਰਣਯ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਗੁਰੂ ਮਾਪ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਭਵ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਅਤੇ ਮੱਧ ਮਾਪ ਦੇ ਚਲਣ ਨਾਲ, ਪ੍ਰਭਵ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਸੱਠ ਸਾਲ ਤੱਕ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਗਿਰਾ, ਸ਼੍ਰੀਮੁਖ, ਭਾਵ, ਯੁਵਾ ਅਤੇ ਧਾਤਾ ਆਦਿ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਆਕਾਸ਼ੀ ਸੰਕੇਤਾਂ, ਧੂਮਕੇਤੂਆਂ ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਿ-ਚਲਨ ਰਾਹੀਂ ਸਮੇਂ ਦੇ ਲੱਛਣ, ਸ਼ੁਭ-ਅਸ਼ੁਭ ਘਟਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਪਸ਼ਟ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਲੋਕ ਸਮਝ ਸਕਣ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਖਗੋਲਿਕ ਘਟਨਾਵਾਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਰਾਜ-ਪ੍ਰਜਾ ਉੱਤੇ ਅਸਰ ਪਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।