ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਧਰਮ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਮਹਾਨ ਪੰਡਤਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਹਾਂ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਗੂੜ੍ਹ ਭੇਦ ਸਿਖਾਏ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪਾਪੀ ਲੋਕ ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਹ ਕਾਂਟਿਆਂ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਨਰਮ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਵੀ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨ ਵਲ ਝੁਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਾਪੀ ਆਪਣੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਦੂਜਿਆਂ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਾਲੇ ਨਰਮ ਦਿਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਚੜ੍ਹਦੇ ਹੋਏ ਲਗਨ ਨੂੰ ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਗ—ਸਿਰ, ਗਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਵਕਰੀਤਾ, ਪੈਰ, ਦੋਵੇਂ ਪਾਸੇ, ਪਿੱਠ ਤੇ ਛਾਤੀ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨਾਲ ਜੋੜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪੂਛ ਅਤੇ ਚੌਪਾਇਆ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਅੰਗ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹਨ। ਰਾਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਮੇਸ਼ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਚਿੰਨ੍ਹ ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਯੋਗ ਹਨ। ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹਨ, ਉਹ ਅੱਖਾਂ ਤੇ ਮਾਪ ਵਿੱਚ ਬਰਾਬਰ ਲਕੀਰਾਂ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕਿਸੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਨੀ ਹੋਵੇ, ਉਥੇ ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਕਮਲ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਦੋ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਗ੍ਰਹਾਂ ਲਈ ਵੀ ਇਹੀ ਕਹਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਿੰਨੀ ਪੰਛੀਆਂ, ਜਲਚਰ, ਅਤੇ ਸਥਲਚਰ ਜੀਵ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਉਤਨੀ ਹੀ ਹੈ। ਜਮੀਨ ‘ਤੇ ਕਾਂਟਿਆਂ ਵਾਲੇ ਦਰੱਖਤ, ਫਲਦਾਰ ਅਤੇ ਬੇਫਲ, ਜਾਣਣ ਅਤੇ ਪੂਜਨਯੋਗ ਹਨ। ਮੰਦਭਾਗਾ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ, ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਸ਼ੁਭ ਗ੍ਰਹਿ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਮਾੜੀ ਮਿੱਟੀ ਤੋਂ ਵੀ ਚੰਗਾ ਦਰੱਖਤ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਮੰਗਲ ਅਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਮਾਸਿਕ ਧਾਰਾ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਪਾਪੀ ਗ੍ਰਹ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਉੱਤੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਪਾ ਦੇਣ ਜਾਂ ਸ਼ੁਭ ਗ੍ਰਹ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਪਾ ਦੇਣ, ਤਾਂ ਨਤੀਜਾ ਉਸੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਪੁਰੁਸ਼ਤਾ ਹੋਵੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਅਤੇ ਮੰਗਲ ਇਕੱਠੇ ਦਵਾਦਸ਼ ਭਾਵ ਵਿੱਚ ਹੋਣ, ਦੋਵੇਂ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਨਜ਼ਰ ਆਉਣ, ਤਾਂ ਗਰਭਪਾਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚੌਥੇ ਤੇ ਦਸਵੇਂ ਭਾਵ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਭ ਗ੍ਰਹ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਮਾਮਾ ਤੇ ਪਿਤਰੀ ਮਾਸੀ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਘਟਦਾ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਮੰਗਲ ਵਲੋਂ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਔਰਤ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਜੇ ਔਰਤ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਵੀ ਮੌਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਲੁਕ ਗਿਆ ਹੋਵੇ ਤੇ ਮੰਗਲ ਛੇਵੇਂ ਜਾਂ ਅੱਠਵੇਂ ਭਾਵ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਦੂਜੇ ਤੇ ਸੱਤਵੇਂ ਭਾਵ ਦੇ ਪਤੀ ਗ੍ਰਹ ਦੁਖੀ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਵੀ ਮੌਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਪਤੀ ਗ੍ਰਹ ਲੁਕ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਮਹੀਨੇ ਨੂੰ ਸੰਤਾਨ-ਉਤਪੱਤੀ ਲਈ ਛੱਡ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਛੇਵੇਂ, ਅੱਠਵੇਂ ਜਾਂ ਦਵਾਦਸ਼ ਭਾਵ ਤੋਂ ਪਾਪੀ ਗ੍ਰਹਾਂ ਵਲੋਂ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਸੂਰਜ ਵਲੋਂ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਗਰਭ ਸੁਖਮਈ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਜਾਂ ਸ਼ਨੀ ਉਲਝਨ ਵਾਲੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਜਾਂ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਉਸ ਵੇਲੇ ਜਨਮ ਹੋਣਾ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਾਣਕਾਰ, ਜਦੋਂ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਇਸਤਰੀ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਧੀ ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਸ਼ਨੀ ਲਗਨ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਮੰਗਲ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਜਨਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਬੁਧ ਵਕਰੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਘਟ ਰਹੀ ਮਰਦਾਣੀ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਦੋਵੇਂ ਦੁਇਤੀਆ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਜੁੜਵਾ ਬੱਚੇ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਇਕੱਠੇ ਮਰਦਾਣੀ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੋਣ, ਅਤੇ ਬੁਧ ਤੇ ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਸੂਰਜ ਵਲੋਂ ਵੇਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਗਿਆਨਵਾਨ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਗਿਆਨ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੇ ਉੱਗਣ, ਡੁੱਬਣ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਅਨੁਸਾਰ ਵੇਖਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਲਗਨ ਧਨੁ ਰਾਸ਼ੀ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਜੋ ਗ੍ਰਹ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਣ, ਉਹ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ—ਸ਼ੁਕਰ, ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ, ਸੂਰਜ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਮੰਗਲ, ਬੁਧ ਅਤੇ ਸ਼ਨੀ—ਸੂਰਜ ਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਬੁਧ ਤ੍ਰਿਕੋਣ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਹੋਰ ਗ੍ਰਹ ਲੁਕ ਗਏ ਹੋਣ, ਅਤੇ ਉਹ ਦੋ-ਚਿਹਰੇ ਜਾਂ ਦਿਨ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਗ੍ਰਹਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜੇ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਉਹ ਨਤੀਜਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਭੂਆਂ ਸਮੇਤ ਪਾਪੀ ਗ੍ਰਹਾਂ ਵਲੋਂ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਹੋਣ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਗ੍ਰਹਿਣਤ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਮੀਨ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਯਮ ਦੇ ਦੁਆਰਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂਆਂ ਵਲੋਂ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਪਾਪੀ ਗ੍ਰਹਾਂ ਨਾਲ ਅੰਗਾਂ ਦੇ ਸੰਧਿ ਤੇ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹੀ ਨਤੀਜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਗ੍ਰਹ ਤੀਜੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਪਾਪੀ ਗ੍ਰਹਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲੇ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਉਹ ਗ੍ਰਹ ਤਲਵਾਰ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਮੌਤ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦਵਾਦਸ਼ ਭਾਵ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਅੱਖ ਤਿਰਛੀ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਨਾਸ਼ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਸ਼ਨੀ ਡੁੱਬਦੇ ਹੋਏ, ਕਮਜ਼ੋਰ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਜਨਮ ਵਾਲੀ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਤੀਜੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਦਵਾਦਸ਼ ਸਾਲ ਵਿੱਚ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਾਂਗ, ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਵੀ ਇਹੀ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਗਰਭਾਧਾਨ ਵੇਲੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦਵਾਦਸ਼ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਅੱਗੇ ਪਾਪੀ ਗ੍ਰਹ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਉਹੀ ਨਤੀਜਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਿੱਚ, ਜਨਮ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ, ਸ਼ੁਭ ਹਿੱਸੇ ਇੱਛਿਤ ਅੰਕਾਂ ਦੇ ਦੁੱਗਣੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਜਨਮ ਵੇਲੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਲਗਨ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ, ਤਾਂ ਪਿਤਾ ਦੀ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਲਗਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਨੀ ਹੋਵੇ, ਮੰਗਲ ਪ੍ਰਭੂ ਹੋਵੇ, ਬੁਧ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵੀ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਜੇ ਸੂਰਜ ਵੀ ਉਥੇ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਵਧੀਆ ਜੋਤਿਸ਼ੀਆਂ ਵਲੋਂ ਇਹੀ ਨਤੀਜਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੰਯੋਗ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਜੀਵਨ, ਜਨਮ, ਮੌਤ ਅਤੇ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਭੇਦ ਖੋਲ੍ਹਦੇ ਹਨ।