ਮੁਨਿ ਨਾਰਦ ਜੀ, ਜੋਤਿਸ਼ ਦੇ ਗੁੜਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਚੌਕੀਆਂ ਵਾਲੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਰਾਜੇ, ਕੀੜੇ ਜਾਂ ਜਾਨਵਰ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਰੰਗਤਾਂ ਵੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ—ਕਦੇ ਲਾਲ, ਕਦੇ ਚਿੱਟੀ, ਤੋਤਾ ਵਰਗਾ ਹਰਾ, ਫਿੱਕਾ, ਧੂੰਏਂ ਵਰਗਾ ਜਾਂ ਪੀਲਾ ਰੰਗ। ਦੂਜੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸਮਾਨਤਾ, ਯਸ਼ ਅਤੇ ਤੈਰਨਾ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਸੂਰਜ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੀਵ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ, ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਇੱਛਾ ਦਾ, ਤੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੁੱਖ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਸੂਰਜ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਮੰਤਰੀ ਹੈ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਨੌਕਰ, ਇਹ ਗੁਣ ਮਹਾਨ ਜੋਤਿਸ਼ੀਆਂ ਵਲੋਂ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸ਼ਚੀ, ਕੌਧੀ ਤੇ ਪਾਰਾਵਾ ਲਈ ਚਿੱਟਾ, ਪੀਲਾ ਅਤੇ ਹਰਾ ਰੰਗ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜੋ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪੱਖ, ਸੂਰਜ ਜਾਂ ਮੰਗਲ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹਨ, ਉਹ ਪਾਪੀ ਗਿਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਮੋਰ, ਪਾਣੀ, ਧਰਤੀ ਤੇ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰਥਿਵ ਪੁੱਤਰ ਆਖਿਆ ਗਿਆ। ਸ਼ਨੀ ਦੇ ਰਾਸ਼ੀਪਤੀ ਨੂੰ ਚੰਡਾਲਪਤੀ ਤੇ ਰਾਹੂ ਨੂੰ ਵਿਦੇਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ। ਦੇਵਤਾ, ਇੰਦਰ, ਅੱਗ, ਰੈਵਤ, ਭੂਕ ਤੇ ਸਕ੍ਹਾ ਆਦਿ ਇਥੇ ਵਰਨਿਤ ਹਨ। ਤਾਰੇ ਵਿੱਚ ਚਟਕਦਾਰ, ਉਜਲੇ, ਤਾਮਰ ਰੰਗ ਦੇ ਚਮਕਦਾਰ ਗੁਣ ਹਨ। ਸੂਰਜ, ਸ਼ੁਕ੍ਰ, ਮੰਗਲ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਤੇ ਸ਼ਨੀ, ਆਪਣੇ ਉਤਥਾਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਦ ਸ਼ਨੀ ਤੇ ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਪੂਰਨ ਹੋਣ, ਉਹ ਵੇਖਣਯੋਗ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸਵਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼, ਕੌੜਾ, ਖਾਰਾ, ਮਿੱਠਾ, ਖੱਟਾ ਤੇ ਕਸੈਲਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਆਤਮਾ, ਆਤਮਾ ਦਾ ਗਿਆਨ, ਚਿੱਟਾ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ, ਵੈਰੀ ਅਤੇ ਵਿਰੋਧੀ, ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਕ੍ਰਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਆਪਸੀ ਧਨ, ਖ਼ਰਚ, ਤਿੰਨ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ, ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਮਿੱਤਰ—ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਵੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਫਿਰ ਸਮੇਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਪ੍ਰਧਾਨ, ਮਿੱਤਰ ਤੇ ਸਾਥੀ—ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਸੁਭਾਵਕ ਤੇ ਪੂਜਿਤ, ਸੂਰਜ ਤੇ ਵੈਰੀ, ਸ਼ਨੀ, ਚਿੱਟੇ ਅਤੇ ਕਮਲ ਜਨਮੇ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਿਸ਼ਾ ਦੱਸੀ ਗਈ। ਉੱਤਰੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਾਲੇ, ਚਮਕਦਾਰ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵਾਲੇ, ਚੁਸਤ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕ੍ਰੂਰ ਹਨ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ, ਸੁਭਾਵਕ ਚਿੱਟੇ ਵਿੱਚ; ਸਮਝਦਾਰ ਸਮਾਂ ਤੇ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ। ਪਾਪੀ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹਨ, ਸੁਭਾਵਕ ਬੋਲਣ ਵੱਲ ਝੁਕਦੇ ਹਨ, ਜਦ ਉਹ ਕੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੋਣ। ਪਾਪੀ ਆਪਣੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਦੂਜੇ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਾਲੇ ਸੁਭਾਵਕ; ਲਗਨ ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਗ—ਸਿਰ, ਗਰਦਨ, ਪੈਰ, ਦੋਵੇਂ ਪਾਸੇ, ਪਿੱਠ, ਛਾਤੀ—ਇਹ ਵੀ ਇਥੇ ਗਿਣੇ ਗਏ ਹਨ। ਪੂਛ ਚੌਪਾਇਆ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ; ਰਾਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਮੀਨ ਤੋਂ ਯਾਦ ਰੱਖੋ। ਲਾਈਨਾਂ, ਜੋ ਦਿੱਖ ਤੇ ਮਾਪ ਵਿੱਚ ਬਰਾਬਰ ਹਨ, ਉਹ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਹਨ। ਕਿਸੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਤੇ ਕਮਲ, ਸ਼ਨੀ ਲਈ, ਦੋ ਦੀ ਯੁਗਲਤਾ ਨਾਲ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਧਰਤੀ ਤੇ ਪਾਣੀ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਕਰਕੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਹੋਰਾਂ ਲਈ ਵੀ ਇਹੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ। ਜਿੰਨੇ ਪੰਛੀ, ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਜੀਵ, ਤੇ ਪਾਣੀ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਇਥੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਕੰਡਿਆਂ ਵਾਲੇ ਦਰੱਖਤ, ਫਲਦਾਰ ਤੇ ਬੇਫਲ, ਜਾਣਣ ਤੇ ਪੂਜਣ ਯੋਗ ਹਨ। ਅਸ਼ੁਭ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਭ ਗ੍ਰਹਿ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਮਾੜੀ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਚੰਗਾ ਦਰੱਖਤ ਉੱਗੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਉਹ ਸ਼ੁਭ ਫਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮੰਗਲ ਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਮਹਾਵਾਰੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਜਦ ਮੰਦ ਗ੍ਰਹਿ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਸੁਭ ਗ੍ਰਹਿ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਦੇਖਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਨਤੀਜਾ ਉਸੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਪੁਰਸ਼ ਚੰਗੀ ਪੌਰਖਤਾ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ, ਉਸਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੇ ਮੰਗਲ ਇਕੱਠੇ ਬਾਰ੍ਹਵੇਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੋਣ, ਦੋਵੇਂ ਇਕੱਠੇ ਵੇਖੇ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਗਰਭਪਾਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਚੌਥੇ ਤੇ ਦਸਵੇਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸੁਭ ਗ੍ਰਹਿ ਹੋਣ, ਮਾਮਾ ਤੇ ਫੁਫੜੀ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪੱਖ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਮੰਗਲ ਦੇਖੇ, ਤਾਂ ਔਰਤ ਦੀ ਮੌਤ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਲੁਕਿਆ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਮੰਗਲ ਛੇਵੇਂ ਜਾਂ ਅੱਠਵੇਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਦੂਜੇ ਤੇ ਸੱਤਵੇਂ ਘਰ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਦੁਖੀ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਮੌਤ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਲੁਕਿਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਗਰਭਧਾਰਣ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਜੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਛੇਵੇਂ, ਅੱਠਵੇਂ ਜਾਂ ਬਾਰ੍ਹਵੇਂ ਘਰ ਤੋਂ ਪਾਪੀ ਗ੍ਰਹਿ ਦੇਖਣ, ਪਰ ਸੂਰਜ ਦੇਖੇ, ਤਾਂ ਗਰਭ ਸੁਖੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਨਾਰਦ ਜੀ ਨੇ ਜੋਤਿਸ਼ ਦੇ ਇਹ ਗੁੜ ਬੜੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸਮਝਾਏ, ਤਾਂ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਰਾਜ ਤੇ ਸੰਕੇਤ ਸਮਝ ਸਕਣ।