ਇਸ ਅਸਾਰ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਗਿਆਨੀ, ਇਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਮੂਲ ਤਾਕਤ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਢਕ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਕਰਕੇ ਉਸਨੂੰ "ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਜ੍ञ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਅਰਥਾਤ, ਖੇਤ ਦਾ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਣ ਨਹੀਂ, ਉਥੇ ਇਹ ਤਾਕਤ ਬਹੁਤ ਥੋੜ੍ਹੀ ਹੈ; ਪਰ ਜੋ ਅਡੋਲ ਜੀਵ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵਧੇਰੇ ਹੈ। ਪੰਛੀਆਂ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਵਿੱਚ, ਆਪਣੀ ਹੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਪਸ਼ੂ ਉੱਚੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਉਪਰ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਨਾਗ, ਗੰਧਰਵ, ਯਕ੍ਸ਼ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਹਿਰਣਯਗਰਭ ਵੀ, ਇਸ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਾਕਤ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਨਾਲ, ਸਭ ਕੁਝ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ—ਜਿਵੇਂ ਆਕਾਸ਼ ਦੁਆਰਾ ਸਭ ਕੁਝ ਆਸਰੇ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਬ੍ਰਹਮਨ ਦਾ ਅਮਰ ਰੂਪ, ਜਿਸਨੂੰ ਗਿਆਨੀ "ਸਤ" ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹੀ ਸਾਰ ਹੈ। ਵਾਸਤਵ ਵਿੱਚ, ਹਰੀ ਦੀ ਆਪਣੀ ਅਸਲ ਸਵਰੂਪ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਕੋਈ ਹੋਰ ਮਹਾਨ ਰੂਪ ਨਹੀਂ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਲੀਲਾ ਨਾਲ, ਦੇਵਤਾਵਾਂ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਕਰਮ-ਸਕਤੀ, ਅਸੀਮ ਅਤੇ ਸਭ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ, ਉਸ ਦੀ ਆਪਣੀ ਹੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਰਮ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਲਈ, ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਮਨ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਯੋਗੀਆਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਟਿਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਪਵਿੱਰਤਾ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਸਮਝੋ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤਿੰਨ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਮਨਨ ਤੋਂ ਉਪਰ ਉਠਣਾ, ਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਹੈ। ਕਰਮ ਦੇ ਸਭ ਸਰੋਤ, ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ, ਅਸ਼ੁੱਧ ਹਨ। ਇਹ, ਧਾਰਣਾ ਹੈ—ਜੋ ਉਥੇ ਟਿਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਰੁਕਦਾ ਹੈ। ਸੁਣੋ: ਮਨ ਲਈ ਆਸਰਾ ਨਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਧਾਰਣਾ ਉਤਪੰਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੂੰ ਸੋਚੋ, ਜਿਸ ਦੇ ਸੋਹਣੇ, ਸੁੰਦਰ ਗਲ੍ਹ ਅਤੇ ਚੌੜੇ, ਚਮਕਦੇ ਮੱਥੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੀ ਗਲ੍ਹ ਸ਼ੰਖ ਵਾਂਗ, ਚੌੜਾ ਛਾਤੀ ਜਿਸ 'ਤੇ ਸ੍ਰੀਵਤਸ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਅੱਠ ਲੰਬੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਜਾਂ ਚਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ। ਉਸਨੂੰ ਧਿਆਨ ਕਰੋ, ਜੋ ਪ੍ਰਗਟ ਹੈ, ਪਵਿੱਤਰ ਪੀਲੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ। ਚਮਕਦਾਰ ਕੰਗਣ, ਧਨੁਸ਼ ਸ਼ਾਰੰਗ, ਸ਼ੰਖ, ਗਦਾ ਅਤੇ ਤਲਵਾਰ ਹਥ ਵਿੱਚ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਧਾਰਣਾ ਉਥੇ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਜਦ ਤੱਕ ਉਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਟਿਕੀ ਰਹੇ। ਜਦ ਉਹ ਮਨ ਤੋਂ ਕਦੇ ਵਿਛੜੇ ਨਾ, ਤਾਂ ਸਮਝੋ ਉਹ ਪੂਰੀ ਹੋ ਗਈ। ਮੰਗਲਮੂਰਤਿ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਰੂਪ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਕਰੋ, ਜੋ ਸ਼ਾਂਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਛਾਤੀ 'ਤੇ ਜਨੇਊ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰੋ, ਜੋ ਮਕੁਟ, ਬਾਂਹ-ਬੰਦ, ਹਾਰ ਆਦਿ ਗਹਣਿਆਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ। ਫਿਰ, ਹਰ ਅੰਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਣ-ਵਾਯੂ ਟਿਕਾਉਣ ਦੀ ਲਗਨ ਬਣਾਓ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਹ ਧਿਆਨ ਪਹਿਲੇ ਛੇ ਅੰਗਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪੂਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮਨ ਦੁਆਰਾ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ ਧਿਆਨ, ਸਮਾਧੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦ ਸਾਰੇ ਸੰਸਕਾਰ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਆਤਮਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੇ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲਿਆ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਕਰਤਵ ਪੂਰੇ ਕਰ ਚੁਕਾ, ਉਹ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਕਤਾ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਭਿੰਨਤਾ ਵੀ; ਪਰ ਉਸ ਲਈ, ਭਿੰਨਤਾ ਮੂੜਤਾ ਕਰਕੇ ਹੈ। ਆਤਮਾ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਨ ਵਿਚ ਮੰਨੀ ਗਈ ਅਭਿੰਨਤਾ ਨੂੰ ਕੌਣ ਨਕਾਰ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਹੁਣ ਤੇਰੇ ਲਈ ਹੋਰ ਕੁਝ ਕਰਨਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ, ਚਾਹੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਾਂ ਵਧੇਰੇ। ਤੇਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਮਨ ਦੀ ਸਾਰੀ ਅਸ਼ੁੱਧਤਾ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਈ। ਵੈਦਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਵੀ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਕਹਿ ਸਕਦੇ। ਉੱਚੀ ਹਕੀਕਤ ਤਜਰਬਾ ਕਰਨੀ ਹੈ, ਉਹ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ। ਉਹ ਯੋਗ, ਜੋ ਮੁਕਤੀ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਕੇਸ਼ਿਦਵਜ, ਅਵਿਨਾਸੀ, ਉਹ ਸਿਖਾਇਆ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਰਾਜਾ ਕੇਸ਼ਿਧਵਜ ਬ੍ਰਹਮਨ ਦੀ ਨਗਰੀ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।