ਪਿਆਰੇ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਉਹ ਗੱਲ ਸਮਝਾਉਂਦਾ ਹਾਂ ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਅਸਲ ਆਨੰਦ ਤੇ ਸੁਖ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਧਰਤੀ, ਹਵਾ, ਆਕਾਸ਼, ਪਾਣੀ, ਅਤੇ ਪੰਜਵਾਂ ਅੱਗ—ਇਹ ਪੰਜ ਮਹਾ-ਤੱਤ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਬਣਦੀ ਹੈ ਤੇ ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਾਪਸ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਤੱਤ, ਕਚੂਏ ਵਾਂਗ, ਆਪਣੇ ਅੰਗ ਵਧਾਉਂਦੇ ਤੇ ਵਾਪਸ ਖਿੱਚ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਪੰਜ ਮਹਾ-ਤੱਤ ਹੀ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹਨ। ਆਵਾਜ਼, ਕੰਨ, ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਨਾਡੀਆਂ—ਇਹ ਸਭ ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਰੂਪ, ਅੱਖ, ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਤਰੀਕੇ ਦੀ ਪਚਾਈ—ਇਹ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹਨ। ਸੁਗੰਧ, ਨੱਕ, ਅਤੇ ਸਰੀਰ—ਇਹ ਧਰਤੀ ਦੇ ਗੁਣ ਹਨ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਅਤੇ ਮਨ, ਭਾਰਤ ਵੰਸ਼ਜ, ਉਸ ਦੇ ਹੀ ਹਨ। ਕੰਨ ਸੁਣਨ ਲਈ ਹੈ, ਚਮੜੀ ਛੂਹਣ ਲਈ। ਅੱਖ ਵੇਖਣ ਲਈ ਹੈ, ਤੇ ਮਨ ਸੰਦੇਹ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਉਪਰ, ਹੇਠਾਂ, ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਪੈਰਾਂ ਦੀਆਂ ਪੜਨੀਆਂ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਇਹ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੀ ਸਮਝ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਇਹ ਸਮਝ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਆਉਣ-ਜਾਣ ਦਾ ਗਿਆਨ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਸਮਝ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਤੇ ਸਮਝ ਦੇ ਨਾਲ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਵੀ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਚਲਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਅਚਲ, ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਉਹ 'ਤੱਤ' permeate ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੋਈ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅੱਖ ਹੈ; ਜਿਸ ਨਾਲ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕੰਨ ਹੈ। ਚਮੜੀ ਨਾਲ ਛੂਹਣ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਤੇ ਬੁੱਧੀ ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬੁੱਧੀ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੋਂ, ਪੰਜ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਸ਼ੇ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਬੁੱਧੀ ਮਨੁੱਖ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਹੈ ਤੇ ਤਿੰਨ ਭਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਸੁਖ ਜਾਂ ਦੁਖ ਵਿੱਚ ਲਗਦੀ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਬੁੱਧੀ, ਜੋ ਭਾਵਾਂ ਨਾਲ ਬਣੀ ਹੈ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਪਾਰ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀ। ਜਦੋਂ ਬੁੱਧੀ ਭਾਵਾਂ ਤੋਂ ਉਪਰ ਚਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਮਨ ਵਿੱਚ ਭਾਵਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਹੀ ਸਦਾ ਸਾਰੀਆਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਚਲਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਭਾਵਾਂ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹਨ। ਸਾਰੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਗਿਆਨੀ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਤਿੰਨ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦੀ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੇਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸੁਖ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਸਤਵ ਗੁਣ ਹੈ; ਦੁਖ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਰਜਸ ਗੁਣ ਹੈ। ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਮਨ ਵਿੱਚ; ਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਦੁਖ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਅਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਭਟਕਾਵ, ਅਸਪਸ਼ਟਤਾ ਤੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਉਤਸ਼ਾਹ, ਆਨੰਦ, ਖੁਸ਼ੀ, ਸੁਖ, ਜਾਂ ਮਨ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ; ਅਸੰਤੁਸ਼ਟੀ, ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ, ਦੁਖ, ਲਾਲਚ, ਤੇ ਸਹਿਨਸ਼ੀਲਤਾ; ਅਣਾਦਰ, ਭਟਕਾਵ, ਅਸਾਵਧਾਨੀ, ਨੀਂਦ, ਤੇ ਸੁਸਤਤਾ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਦੋਸ਼ ਇੱਛਾ ਤੇ ਸੰਦੇਹ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸਤਵ ਤੇ ਖੇਤਰ ਦੇ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ, ਦੋਹਾਂ ਸੁਖਮ ਹਨ—ਮਛਰ ਤੇ ਅੰਜੀਰ ਵਾਂਗ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਕੱਠੇ। ਕੁਦਰਤ ਵਸ਼, ਦੋਹਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਨ, ਪਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਕੱਠੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਆਤਮਾ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ; ਪਰ ਆਤਮਾ ਸਾਰੇ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ।