ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਾਮ ਦੇ ਵੇਲੇ, ਮੈਂ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਘਰ ਦੇ ਅੰਗਣ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਵਲੋਂ ਡਿੱਗ ਪਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਵੱਕਰੀ ਉਂਗਲ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਲੋਕ ਤੇ ਕੁੱਤੇ ਵੀ ਉਥੇ ਆ ਗਏ। ਫਿਰ ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਲੈ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵੱਲ ਚੱਕਰ ਲਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ ਗਿਆ। ਅਜੇਹੀ ਕਿਰਪਾ ਹੋਈ ਕਿ ਮੈਨੂੰ ਅਤੇ ਉਸ ਕੁੱਤੇ ਨੂੰ ਵੀ, ਪਰਮ ਧਾਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਹ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਫਿਰ ਹੋਰ ਕੀ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਹੀ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ? ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਅਨੰਦ ਮਿਲਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਹਰੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ ਲੋਕ, ਜੋ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੀ ਸੱਚੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਸਦਾ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਉਹ ਲੋਕ, ਜੋ ਵਿਸ਼ਣੂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਨਿਯਤ ਹਨ, ਤਾਂ ਫਿਰ ਦੁਖਦਾਈ ਸੰਸਾਰਕ ਬੰਧਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ? ਉਹ ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮੰਗਲਮਈ ਧਾਮ ਵੱਲ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਧਿਆਨ ਰਾਹੀਂ, ਜਦ ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮੁੜ ਮਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਦਾ ਸਵਾਦ ਨਹੀਂ ਚੱਖਦੇ—ਅਰਥਾਤ, ਮੁੜ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੇ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਸਰੀਰਕ ਸਪਰਸ਼ ਜਾਂ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਨਾਲ ਵੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਕੇਵਲ ਹਰੀ ਦੀ ਹੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਹਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਸਾਰੀ ਮੰਗਲਤਾ ਇਕੱਠੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਪਾਣੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨੀਵੇਂ ਥਾਂ ਵਲ ਵਗਦਾ ਹੈ। ਹਰੀ ਹੀ ਪੂਜਾ ਯੋਗ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹੀ ਚੇਤਨਾ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੇ ਹਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਭਲਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਣੂ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਗ੍ਯ ਦੇ ਫਲ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ, ਮੈਂ ਹੋਰ ਕੀ ਦੱਸਾਂ, ਚਾਹੇ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ? ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇੱਕ ਵਿਦਵਾਨ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਹੁਣ ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਯੁਗਾਂ ਦੇ ਲੱਛਣ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਬਾਰੇ ਦੱਸ।" ਉੱਤਰ ਆਇਆ, "ਮੈਂ ਹੁਣ ਯੁਗਾਂ ਦੇ ਕਰਤਵਿਆਂ ਨੂੰ ਸਮਝਾਵਾਂਗਾ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਅੰਤ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਕੇਵਲ ਧਰਮ ਹੀ ਬਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਉੱਚ ਕੁਲ ਵਾਲੇ, ਉਥੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਬਾਰਾਂ ਦਿਵ੍ਯ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਇਹ ਮਾਪਾਂ ਉਹੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਜੋ ਤੱਤ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ।" "ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਲੋਕ ਦ੍ਵਾਪਰ ਯੁਗ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਕਲੀ ਯੁਗ ਨੂੰ ਆਖਰੀ ਜਾਣਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕ੍ਰਿਤ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਕ੍ਰਿਤ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਵੰਡ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਲੋਕ ਸਦਾ ਨਾਰਾਇਣ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਰਹਿੰਦੇ, ਤਪ ਅਤੇ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਰਹਿੰਦੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਧਰਮ ਦੀ ਕਮਾਈ ਵਿੱਚ ਲਗੇ ਰਹਿੰਦੇ, ਈਰਖਾ ਤੇ ਧੋਖੇ ਤੋਂ ਰਹਿਤ। ਉਹ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਪਾਠ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਾਲੇ ਸਨ। ਵਾਸਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਪਰਮ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਸਨ।" "ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁਗ ਦੇ ਧਰਮ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ। ਤ੍ਰੇਤਾ ਵਿੱਚ ਹਰੀ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਦੁੱਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਲੋਕ ਸੱਚ ਅਤੇ ਵਰਤਾਂ ਦੇ ਪਾਬੰਦ, ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਅਤੇ ਸਦਾ ਮਨਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ, ਦੁਆਪਰ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਹਰੀ ਪੀਲਾ ਰੰਗ ਧਾਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਵੇਦ ਵੀ ਵੰਡੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਥੋਂ ਬਾਅਦ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਆਦਿ ਵਰਣ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਮ ਆਦਿ ਦੋਸ਼ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਲੋਕ ਧਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਸਤਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਕੁਝ ਦੇ ਮਨ ਅਸ਼ੁੱਧ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਧਰਮ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੰਖਿਆ ਵੀ ਘੱਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਲੋਕ ਧਰਮ ਦੇ ਪਰਤੀ ਲਗਨ ਵਾਲੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਹੋਰ ਲੋਕ ਈਰਖਾ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪੈਂਦੇ ਹਨ।" "ਜਦੋਂ ਕਲੀ ਯੁਗ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਧਰਮ ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਪੈਰ 'ਤੇ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਕੋਈ ਵੀ, ਭਾਵੇਂ ਕੋਈ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਜੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਮੰਨਦਾ ਅਤੇ ਯਗ੍ਯ ਕਰਦਾ ਹੈ—ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਉਸ ਨਾਲ ਈਰਖਾ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪੈਂਦੇ ਹਨ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਯੁਗਾਂ ਦੇ ਲੱਛਣ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤੀ ਗਈ।