ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕ੍ਰਭੁਵਨ ਦਾ ਨਾਮ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਹਰੀਨਾਭ ਆਦਿਕ ਹੋਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦਿਵਸਪਤੀ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੰਦਰ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਨੂਆਂ, ਇੰਦਰਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸੱਚੀ ਵਰਨਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਸਾਰੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਰਚਨਹਾਰ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਗਿਆਨੀਆਂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਅੱਜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਨਹੀਂ ਦੱਸ ਸਕਦਾ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ। ਚਾਰ ਮਨੂ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਮੇਰੀ ਮਹਿਮਾ ਬੇਹੱਦ ਵੱਡੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮੈਂ ਕਰਮ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵੱਲ ਜਾਵਾਂਗਾ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੋ। ਜੋ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣਦੇ ਅਤੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਨਾਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਇੱਕ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ, ਜੋ ਅਸ਼ੁੱਧ ਮਾਸ ਖਾਂਦਾ ਸੀ, ਸ਼ਾਮ ਦੇ ਵੇਲੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਘਰ ਦੇ ਅੰਗਣ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਵੱਕਰੀ ਉੰਗਲ ਨਾਲ ਫੜ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਲੋਕ, ਕੁੱਤਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਦੌੜ ਪਏ। ਉਹ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਮੰਦਰ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ। ਉਥੇ, ਮੈਨੂੰ ਅਤੇ ਉਸ ਕੁੱਤੇ ਨੂੰ ਵੀ, ਪਰਮ ਧਾਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਹ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਹੋਰ ਕੀ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ ਜੋ ਸਹੀ ਭਾਵ ਨਾਲ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਕੇ ਮਿਲ ਸਕੇ? ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਆਨੰਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਹਰੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਵਿਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਅਜਿਹੇ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਸਦਾ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਅਜਿਹੇ ਉਪਾਸਕ ਮੋਖਸ਼ ਦੇ ਯੋਗ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੁਖਦਾਈ ਜਨਮ-ਮਰਨ ਦੇ ਬੰਧਨ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ? ਉਹ ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮੰਗਲਮਈ ਧਾਮ ਵੱਲ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਧਿਆਨ ਦੁਆਰਾ, ਜਦ ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮੁੜ ਮਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਦਾ ਸਵਾਦ ਨਹੀਂ ਚੱਖਦੇ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਸਰੀਰਕ ਛੂਹ ਜਾਂ ਗੱਲਬਾਤ ਨਾਲ ਵੀ ਸੰਸਾਰਾਂ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਕੇਵਲ ਹਰੀ ਦੀ ਹੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਹਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਸਾਰੇ ਮੰਗਲ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਪਾਣੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਥੱਲੇ ਵੱਲ ਵੱਗਦਾ ਹੈ। ਹਰੀ ਹੀ ਪੂਜਨਯੋਗ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹੀ ਚੇਤਨਾ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ। ਜਿਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਭਲਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਵਿਸ਼ਣੂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਗ੍ਯ ਦਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅਗਰਣੀ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਹੋਰ ਕੀ ਦੱਸਾਂ, ਚਾਹੇ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ? ਹੁਣ ਮੈਂ ਯੁੱਗਾਂ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਹੁਣ ਤੁਹਾਨੂੰ ਯੁੱਗਾਂ ਦੇ ਕਰਤਵਾਂ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਲਾਭਕਾਰੀ ਹਨ। ਜਦ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਨੇੜੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਕੇਵਲ ਧਰਮ ਹੀ ਬਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਉੱਚ ਕੁਲ ਵਾਲੇ, ਉੱਥੇ ਇੱਕ ਵਰ੍ਹਾ ਬਾਰਾਂ ਦੇਵਤਾਈ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਇਹ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਉਹੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸੱਚਾਈ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦਵਾਪਰ ਯੁੱਗ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਕਲੀ ਯੁੱਗ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕ੍ਰਿਤ (ਸਤ) ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ, ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਕ੍ਰਿਤ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਵੰਡ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਹ ਸਦਾ ਨਾਰਾਇਣ ਦੀ ਭਗਤੀ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਰਹਿੰਦੇ, ਤਪ ਅਤੇ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਸਤਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ, ਈਰਖਾ ਤੇ ਧੋਖੇ ਤੋਂ ਰਹਿਤ। ਉਹ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਾਲੇ ਸਨ। ਇੱਛਾ-ਰਹਿਤ ਫਲ ਨਾਲ ਜੁੜ ਕੇ, ਉਹ ਪਰਮ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁੱਗ ਦੇ ਧਰਮ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੋ।