ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮਦਿਰਾ ਪੀ ਕੇ ਮਸਤ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਗਾਂ ਦਾ ਮਾਸ ਤੇ ਹੋਰ ਨਿਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਚੀਜ਼ਾਂ ਖਾਂਦਾ ਰਿਹਾ। ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਜੇ ਵਲੋਂ ਵੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਰਕੇ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਡਰ ਕੇ ਇੱਕ ਸੁੰਨੇ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਭੱਜ ਗਿਆ। ਪਰ ਚੰਗਿਆਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਚਿੱਤ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਆ ਗਿਆ। ਹੁਣ ਉਹ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਰੋਕ-ਟੋਕ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਦਿੰਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਤੁਰਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਤੇ ਵੱਡੀ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਯੋਗ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਤੁਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਕਾਮਨਾ-ਪੂਰਨ ਵਾਲਾ ਰੁੱਖ (ਕਲਪਵ੍ਰਿਖ) ਦੇ ਸਾਰੇ ਫਲ ਸਿਰਫ਼ ਦੇਵਤੇ ਹੀ ਭੋਗਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਇਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਯਜ੍ਞਮਾਲੀ ਅਤੇ ਸੁਮਾਲੀ, ਦੋਵੇਂ ਭਰਾ, ਇਕੱਠੇ ਹੀ ਮਰ ਗਏ। ਤਦ ਹਰੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੂਤਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਇੱਕ ਦਿਵ੍ਯ ਰਥ ਭੇਜਿਆ। ਉੱਥੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਵਲੋਂ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਮਿਲਿਆ। ਉਹ ਅਸ਼ਚਰਜਕਾਰੀ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਸਨ ਤੇ ਕਾਮਧੇਨੁ ਦੇ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਪਾਲੇ ਗਏ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਲੋਕ ਵੱਲ ਦਿਵ੍ਯ ਰਸਤੇ ਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਇਧਰ-ਉਧਰ ਭੱਜ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਬੇਬਸ ਹੋ ਕੇ ਵਿਲਾਪ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਹਾਲਤ ਦੇਖ ਕੇ ਯਜ੍ਞਮਾਲੀ ਦਾ ਮਨ ਵੀ ਉਦਾਸ ਹੋ ਗਿਆ। ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਇਹ ਕੌਣ ਹੈ ਜੋ ਰੱਖਵਾਲਿਆਂ ਵਲੋਂ ਪੀੜਤ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ?" ਉਸ ਨੂੰ ਜਵਾਬ ਮਿਲਿਆ, "ਇਹ ਤੇਰਾ ਭਰਾ ਸੁਮਾਲੀ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਪੀ ਹੈ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਯਜ੍ਞਮਾਲੀ ਨੇ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਫਿਰ ਪੁੱਛਿਆ, "ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਦੱਸੋ, ਇਸ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ? ਤੁਸੀਂ ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਆਪਣੇ ਹੋ।" ਚੰਗਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੋਸਤੀ ਸੱਤ ਕਦਮ ਨਾਲ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਹੋਰ ਚੰਗਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਕਦਮ ਨਾਲ ਵੀ। ਜੋ ਇਕੱਠੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰ ਪੜਾਅ ਤੇ ਦੋਸਤੀ ਜਾਂ ਵੈਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। "ਇਹ ਮੇਰਾ ਭਰਾ ਹੈ, ਜੇ ਇਹ ਛੁਟ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਦੱਸੋ।" ਫਿਰ, ਉਹ ਦੂਤ ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ ਯਜ੍ਞਮਾਲੀ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, "ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ ਇੱਕ ਉਪਾਏ ਦੱਸਦੇ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਮ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ। ਤੇਰੇ ਪਾਪ ਅਣਗਿਣਤ ਹਨ। ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਜਦ ਤੈਨੂੰ ਤੇਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਤੂੰ ਦੁੱਖ ਅਤੇ ਪੀੜਾ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਥੇ ਮੀਂਹ ਪਿਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਰਕੇ ਥਾਂ ਚਿੱਟੜੀ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ ਥਾਂ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਉਥੇ ਤੈਨੂੰ ਇੱਕ ਸੱਪ ਨੇ ਡੱਸ ਲਿਆ ਤੇ ਤੇਰੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਅਤੇ ਹਰੀ ਪ੍ਰਤੀ ਅਟੁੱਟ ਭਗਤੀ ਹੋ ਗਈ। ਉਥੇ ਰਹਿ ਕੇ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ, ਤੈਨੂੰ ਪਰਮ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲੇਗੀ।" "ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਉਪਾਏ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ: ਦਾਨ ਕਰ, ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਤੇ ਦਇਆ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਉਧਾਰ ਦੇ।" ਯਜ੍ਞਮਾਲੀ ਨੇ ਆਪਣਾ ਫਲ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਪਾਪ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਯਮ ਦੇ ਦੂਤ ਉਸਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਭੱਜ ਗਏ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਹੇ ਮੁਨੀ, ਸੁਮਾਲੀ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਉਣ ਲੱਗਾ। ਦੋਵੇਂ ਭਰਾ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਗੰਧਰਵਾਂ ਵਲੋਂ ਗੀਤ ਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ। ਉੱਥੇ ਯਜ੍ਞਮਾਲੀ ਵੀ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਕਲਪ ਤੱਕ ਵੱਸਿਆ, ਤੇ ਆਨੰਦ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਰਿਹਾ। ਉਥੇ ਹੀ, ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਪਰਮ ਮੁਕਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।