ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਲੈ ਚੁੱਕੇ ਵਿਅਕਤੀ ਸਵੇਰੇ ਉਠਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਅੰਗੂਠੀ ਅਤੇ ਛੋਟੀ ਉਂਗਲੀ ਨੂੰ ਜੋੜ ਕੇ ਨਾਭੀ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਨੂੰ ਛੂਹਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਿਦਵਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਦੀ ਹਥੇਲੀ ਜਾਂ ਉਂਗਲੀਆਂ ਦੇ ਸਿਰਿਆਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਮੋਢਿਆਂ ਨੂੰ ਛੂਹਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਫਿਰ, ਉਹ ਸਹੀ ਰੁੱਖ ਦੀ ਛਾਲ ਵਾਲੀ ਦੰਦਨ ਕਾਠੀ ਚਬਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੰਦਨ ਕਾਠੀ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਧੋ ਕੇ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਕੇ, ਉਹ ਅਰਦਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ: "ਹੇ ਰੁੱਖ, ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੱਲੋਂ ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨ, ਬੁੱਧੀ ਅਤੇ ਸਮਝ ਬਖ਼ਸ਼।" ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਕਿਸ਼ਤਰੀਆਂ ਲਈ ਦੰਦਨ ਕਾਠੀ ਨੌ ਅੰਗੁਲਾਂ ਲੰਮੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵੈਸ਼ਿਆਂ ਲਈ ਅੱਠ ਅੰਗੁਲਾਂ। ਜੇਕਰ ਠੀਕ ਰੁੱਖ ਦੀ ਦੰਦਨ ਕਾਠੀ ਉਪਲਬਧ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਸੂਰਜ ਦੀ ਮਾਪ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਪਾਣੀ ਦੇ ਘੂਟ ਲੈ ਕੇ ਮੂੰਹ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧੀ ਕਰ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਦੰਦਨ ਕਾਠੀ ਨੂੰ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਫੜ ਕੇ, ਖੱਬੀ ਬਾਂਹ ਦੇ ਦੰਦ ਨਾਲ ਮੂੰਹ ਰਗੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੋਨਾਂ ਨਾਲ ਜੀਭ ਨੂੰ ਵੀ ਖੁਰਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਵਿਚ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਗਲਾ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਨਦੀ ਦੇ ਤਟ ’ਤੇ ਜਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਥੇ, ਤੀਰਥਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੂਰਜ ਮੰਡਲ ਤੋਂ ਸੱਦਦੇ ਹੋਏ, ਵਿਅਕਤੀ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਭ ਮੰਤ੍ਰ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਤੀਰਥਾਂ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। "ਹੇ ਨਰਮਦਾ, ਸਿੰਧੂ, ਕਾਵੇਰੀ, ਤੁਸੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਓ।" ਉਹ ਅਰਦਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮਹਾਨ ਪਵਿੱਤਰ ਤਾਕਤਾਂ ਇਸ਼ਨਾਨ ਸਮੇਂ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਉਸਦੇ ਕੋਲ ਆਉਣ। ਉਹ ਜਾਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੁਆਰਾਵਤੀ ਨਗਰੀ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ ਅਤੇ ਧਰਮੀ ਜਨਾਂ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ਼ਨਾਨ ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਅਰਘ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ਼ਨਾਨ ਪੂਰਣ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਧੋਇਆ ਹੋਇਆ, ਬਿਨਾ ਸਿਲਾਈ ਵਾਲਾ ਕੱਪੜਾ ਪਹਿਨ ਕੇ, ਦੂਜਾ ਕੱਪੜਾ ਲਪੇਟ ਕੇ, ਉੱਤਰੀ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰ ਕੇ, ਗਾਇਤ੍ਰੀ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਧੋ ਕੇ, ਵਿਅਕਤੀ ਆਪਣੇ ਸਿਰ ’ਤੇ ਸ਼ੁੱਧ ਪਾਣੀ ਛਿੜਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ 'ਭੂਰ' ਆਦਿ ਉਚਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, 'ਓਮ' ਅੱਖਰ ਨੂੰ ਹਿਰਦੇ ਉੱਤੇ, 'ਭੂ' ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਅਤੇ 'ਭੂ', 'ਭੁਵ', 'ਸਵ' ਅਤੇ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤ੍ਰ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਦਿਸਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। "ਆਓ, ਹੇ ਵਰਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ, ਤਿੰਨ ਅੱਖਰੀ, ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨ ਵਾਲੀ," ਉਹ ਸਿਮਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਦੁਪਹਿਰ ਵੇਲੇ, ਉਸ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਸਫੈਦ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ, ਬੈਲ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ ਦੇਖਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਾਮ ਸਮੇਂ, ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਪੀਲੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ, ਗਰੁੜ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ ਦੇਖਦਾ ਹੈ। ਉਹ 'ਓਮ', ਵਿਅਹ੍ਰਿਤੀਆਂ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਪੈਰ ਵਾਲਾ ਗਾਇਤ੍ਰੀ ਮੰਤ੍ਰ ਇੱਕਠੇ ਉਚਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਖੱਬੇ, ਵਿਚਕਾਰ ਅਤੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਕਰਕੇ, ਸਾਹ ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਦੁਪਹਿਰ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਅੱਗ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੁੱਧੀ ਕਰਨੀ ਆਖੀ ਗਈ ਹੈ। "ਮਲ-ਮੂਤ੍ਰ ਦੁਆਰਾ ਅਪਵਿੱਤਰ ਨਾ ਹੋਵੇ," ਇੱਥੇ, ਨੱਕ ਨੂੰ ਨਾ ਲੱਗੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਸ਼ੁੱਧੀ ਕਰਕੇ, "ਸਚ ਅਤੇ ਧਰਮ" ਦਾ ਜਾਪ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਸੁਗੰਧ, ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਅਰਪਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸੱਜਾ ਹੱਥ ਉੱਤੇ, ਖੱਬਾ ਹੱਥ ਹੇਠਾਂ ਰੱਖ ਕੇ, ਦਿਨ ਦੇ ਤਿੰਨ ਵੇਲੇ ਇਹ ਕਰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। "ਹੇ ਨਾਰਦ, ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ, ਵੈਸ਼ਣਵ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰਨ ਕਰੋ," ਇਹ ਆਦੇਸ਼ ਹੈ। ਫਿਰ, ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਘੁੰਮਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਉੱਤੇ ਧਿਆਨ ਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। "ਗਾਇਤ੍ਰੀ, ਜੋ ਹੰਸ ਦੀ ਚਾਲ ਦੌਰਾਨ ਘੁੰਘਰੂਆਂ ਦੀ ਧੁਨ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਅਤੇ ਧਿਆਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸਦਾ ਸਾਨੂੰ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦੇਵੇ।" "ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ, ਜਿਸਦੇ ਵਾਲ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਹਨ, ਮੱਥੇ ਉੱਤੇ ਅਰਧਚੰਦ ਤੇ ਬੈਲ ਉੱਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਸਵਾਰ ਹੈ, ਉਸਦੀ ਯਜੁਰਵੇਦ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰੋ।" "ਗਰੁੜ ਉੱਤੇ ਬੈਠੀ, ਕੀਮਤੀ ਘੁੰਘਰੂਆਂ ਅਤੇ ਚਮਕਦੇ ਹਾਰ ਨਾਲ ਸਜੀ, ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੰਖ, ਚੱਕਰ ਅਤੇ ਗਦਾ ਫੜੀ, ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਸਦਾ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦੇਵੇ।" ਸ਼ਾਮ ਵੇਲੇ, ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਬੈਠ ਕੇ, ਮਨ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇਵੀ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਕਰਕੇ, ਤਿੰਨ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲਾ ਗਾਇਤ੍ਰੀ ਮੰਤ੍ਰ, ਪ੍ਰਣਵ (ਓਮ) ਸਮੇਤ, 'ਭੂਹ', 'ਭੁਵਹ', 'ਸਵਹ' ਦੇ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਉਚਾਰਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਮੁਨਿ, ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਲਈ, ਇਹ ਜਾਪ ਜੀਵਨ ਦਾ ਆਧਾਰ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।