ਸਥਿਰ ਅਤੇ ਚਲਦੀ ਹੋਈਆਂ, ਵੱਡੀਆਂ ਤੇ ਛੋਟੀਆਂ, ਪ੍ਰਗਟ ਅਤੇ ਅਪ੍ਰਗਟ, ਜੀਵਤ ਅਤੇ ਅਜੀਵ—all forms and states of existence—ਸਭ ਉਸ ਇੱਕ ਦੀ ਹੀ ਰਚਨਾ ਹਨ। ਜੋ ਸਵਤੰਤਰ ਹੈ, ਜੋ ਇਕ ਹੈ, ਜੋ ਗੁਣਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਗੁਣ ਹੈ, ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਭਾਗੀਰਥ ਨੇ ਰਾਜਾ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਗਹਿਰੀ ਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਤਪस्या ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦੀ ਇਸ ਤਪस्या ਤੋਂ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ। ਉਹ ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਉੱਚੀ ਸ਼ਕਲ ਵਾਲਾ, ਅਤੇ ਸੱਪ ਨੂੰ ਜਨੇਉ ਵਜੋਂ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਉਹ ਹਾਥੀ ਦੀ ਖਾਲ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਕਮਲ ਵਰਗੇ ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਦੇਵਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਭਾਗੀਰਥ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਠਿਆ, ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਸ਼ੰਕਰ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਮਸਤਕ ਤੇ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਰਾਜੇ ਦੀ ਭਗਤੀ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਗਏ। ਉਹ ਕਹਿਣ ਲੱਗੇ, "ਮੈਂ ਤੈਥੋਂ ਖੁਸ਼ ਹਾਂ—ਤੇਰੀ ਸਤਤ ਤਪस्या ਅਤੇ ਸੁਰਤੀਆਂ ਤੋਂ।" ਭਾਗੀਰਥ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ: "ਮੈਨੂੰ ਗੰਗਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਮੇਰੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਹੋ ਸਕੇ।" ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੁਕਤੀ ਤੈਨੂੰ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲ ਗਈ ਹੈ," ਅਤੇ ਫਿਰ ਓਹ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਏ। ਫਿਰ, ਗੰਗਾ ਨੇ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦਿਆਂ, ਭਾਗੀਰਥ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਭਾਗੀਰਥੀ ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ ਉੱਚੀ ਦਰਜੀ ਦੀ ਨਦੀ, ਗੰਗਾ, ਉਸ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਵਹੀ। ਜਿਸ ਸਮੇਂ ਉਹ ਵਹੀ, ਨਰਕ ਵਿਚ ਡੁੱਬੇ ਹੋਏ ਲੋਕ ਉੱਥੋਂ ਉੱਠ ਗਏ, ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਏ। ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਭਾਗੀਰਥ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਓਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਆਦਰ ਸਹਿਤ ਕਿਹਾ, "ਮੁਕਤ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹੋ, ਹੁਣ ਦੇਵ ਚੜ੍ਹੀ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹੋ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਧਾਮ ਨੂੰ ਜਾਓ।" ਉਹ ਸਭ ਲੋਕ, ਦਿਵਯ ਸ਼ਰੀਰ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਲੋਕ 'ਚ ਪਹੁੰਚ ਗਏ। ਗੰਗਾ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਮਹਾਂ ਪਾਪਾਂ ਦੀ ਨਾਸਕ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਈ। ਜੋ ਵੀ ਇਸ ਕਥਾ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਗੰਗਾ ਵਿਚ ਨ੍ਹਾਉਣ ਦੀ ਪੂਰਨ ਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਅਮਰ ਧਾਮ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੋਂ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਗੰਗਾ ਦੀ ਮਹਾਨ ਮਹਿਮਾ, ਜੋ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ। ਫਿਰ, ਸੂਤ ਜੀ, ਤੁਸੀਂ ਮਹਾਨ ਸੰਨਿਆਸੀ ਸਨਕਾ ਜੀ ਤੋਂ ਹੋਰ ਕੀ ਪੁੱਛਿਆ? ਜੋ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ, ਮੈਂ ਹੁਣ ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਉਨਾਂ ਨੇ ਕਹਿਆ, ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹਾਂ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ, ਸੁਣ ਕੇ, ਫਿਰ ਆਦਰ ਸਹਿਤ ਪੁੱਛਿਆ, "ਦਇਆਲੁ ਰਿਸ਼ੀ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਗੰਗਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਪਾਪ ਨਾਸਕ ਹੈ।" ਕਈ ਤਰੀਕੇ ਦੀਆਂ ਸਿਖਲਾਈਆਂ, ਜਦ ਤਕ ਮਨ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਸ਼ੁੱਧ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਮਨ ਨੂੰ ਜਾਗਰੂਕ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ। ਦਇਆਲੂ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਭਗਤੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਤੇ ਗੰਗਾ ਲਈ, ਮੁਕਤੀ ਸੇਵਕ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਜੋ ਵੱਡਾ ਯਤਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਹੀ ਭਗਤੀ ਦਾ ਯੋਗ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਤੁਸੀਂ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਭਗਤ ਹੋ, ਆਦਰ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹੋ, ਹੁਣ ਇਸ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰੋ। ਮੈਂ ਵਾਰ ਵਾਰ ਸ਼ਾਰੰਗ ਧਨੁ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਕਰਤਬਾਂ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ। ਜਿਸ ਤੋਂ ਹਰੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਨਿਰਭੈਤਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਲਈ, ਇੱਥੇ ਤੇ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸੁਖ ਉਪਜਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਪस्या ਵਧਦੀ ਹੈ। ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਪਰਮ ਧਾਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਕ ਮਨੁੱਖ, ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਸਹੀ ਰੀਤ ਨਾਲ ਭਗਤੀ ਕਰੇ, ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ। ਉਹ ਸੁਗੰਧ, ਫੁੱਲ, ਅਖੰਡ ਚੌਲ, ਧੂਪ, ਦੀਵੇ, ਅਤੇ ਯੋਗਯ ਭੋਗ ਅਰਪਣ ਕਰਕੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰੇ, "ਕੇਸ਼ਵ ਜੀ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।" ਰਾਤ ਨੂੰ, ਪਿੰਡ ਜਾਂ ਮੰਦਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਜਾਗਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਗੀਤਾਂ, ਵਾਦ-ਯੰਤਰਾਂ, ਭੋਗ, ਨਾਸ਼ਤੇ, ਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਨਾਲ ਕੇਸ਼ਵ ਜੀ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗੰਗਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਦੀ ਵਡਿਆਈ, ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਉੱਚੀ ਰੀਤ ਨਾਲ, ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਤੇ ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।