ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਖਵੇ, ਸੁਣੋ, ਭਗਤੀ ਦੇ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ—ਤਮਸ, ਰਜਸ ਤੇ ਸਤਵ—ਵਿੱਚੋਂ ਹਰ ਇਕ ਦੀ ਆਪਣੀ ਉੱਚ-ਨੀਵੀਂ ਅਵਸਥਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਿਹੜੀ ਭਗਤੀ ਤਮਸੀ ਗੁਣ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਉਹ ਤਮਸੀ ਭਗਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਜੇ ਭਗਤੀ ਵਿਚ ਵੱਡਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਉਹ ਰਜਸੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਰਜਸੀ ਭਗਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਹੇਠਲੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਭਗਤਿ ਅਤਿ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਰਜਸੀ ਭਗਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮੱਧਲੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜਿਹੜੀ ਭਗਤੀ ਰਜਸੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਰਜਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਭਗਤੀ ਵਿੱਚ ਪਰਮ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਗੁਣ ਸਤਵ ਹੋਵੇ, ਇਹ ਸਤਵੀਕ ਭਗਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਹੇਠਲੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਜੇ ਭਗਤੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਜੋੜੀ ਹੋਈ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਤਵੀਕ ਭਗਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮੱਧਲੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਭਗਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਜੋ ਸਤਵੀਕ ਭਗਤੀ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਮਨ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਵੇ ਤੇ ਸੰਤੋਖ ਮਿਲੇ, ਉਹ ਭਗਤੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਭਗਤ ਹੈ। ਮੈਂ ਇਹ ਸਾਰਾ ਤੈਨੂੰ ਸਮਝਾਵਾਂਗਾ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ, ਸਤਵੀਕ ਭਗਤੀ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਸਾਰੇ ਇੱਛਤ ਫਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਜਨਾਰਦਨ (ਵਿਸ਼ਨੂ) ਦੀ ਭਗਤੀ, ਜੇਕਰ ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਨੂ ਸਿਰਫ ਕਿਰਿਆ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਉਹ ਤਾਂ ਸਿਰਫ ਸਚੀ ਚਲਣ ਤੇ ਹੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਧਰਮ ਵੀ ਚੰਗੇ ਚਲਣ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਧਰਮ ਦਾ ਸਰੋਤ ਅਬਿਨਾਸੀ ਪਰਮਾਤਮਾ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਚੰਗਾ ਚਲਣ ਨਹੀਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਧਰਮ ਵੀ ਸੁਖ ਨਹੀਂ ਲਿਆਉਂਦਾ। ਜੋ ਕੁਝ ਤੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਸਾਰਾ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਤੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਸਨਾਤਨ, ਪਰਮ ਨਾਰਾਇਣ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਏਂਗਾ। ਪਰ ਜਿਹੜਾ ਦੁਸ਼ਟ ਦੋਵਾਂ ਵਿਚ ਫੁਟ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਲੱਖਾਂ ਵਾਰ ਨਰਕ ਵਿਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਵਿਗਾੜ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਇਸ ਲੋਕ ਤੇ ਪਰਲੋਕ ਦੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦੁੱਖ ਹੀ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਜਾ, ਤੇਰੇ ਪੂਰਵਜ ਇਸ ਸਮੇਂ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਪਰ ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਗੰਗਾ ਦਾ ਜਲ ਛੂਹ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਧਾਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਹਰੀ ਦੇ ਆਸ਼੍ਰਮ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੰਗਾ ਦੇ ਜਲ ਦੀ ਛਿਟਕ ਨਾਲ ਪਾਪ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਧਰਮ ਦਾ ਨਿਆਂ ਕਰਣ ਵਾਲਾ ਰਾਜਾ ਤੁਰੰਤ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਆਪ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉੱਤਰੀ, ਹਿਮ ਵਾਲੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ, ਜੋ ਸੋਲਾਂ ਯੋਜਨ ਵਿਸਥਾਰ ਵਾਲੀ ਸੀ, ਉੱਥੇ ਜਾ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਤਪ ਕਰਕੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਲਿਆਇਆ। ਇਸ ਉੱਤੇ, ਇੱਕ ਹੋਰ ਰਾਜਾ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ: "ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ ਕਿ ਗੰਗਾ ਕਿਵੇਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆਈ। ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਮੈਨੂੰ ਸੁਣਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।" ਉਹ ਰਾਜਾ ਹਿਮਾਲਿਆਂ ਵੱਲ ਤਪੱਸਿਆ ਲਈ ਗਿਆ, ਤੇ ਗੋਦਾਵਰੀ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਉੱਥੇ ਕਾਲੇ ਹਿਰਣਾਂ, ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਧਰਤੀ ਸੀ। ਜੰਗਲੀ ਸੂਰਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਉੱਥੇ ਘੁੰਮਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਯਕਾਂ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂਦੀਆਂ ਪੁੱਛਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਰੁੱਖ ਉੱਥੇ ਲਹਿਰਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਜੋ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀਆਂ ਧੀਆਂ ਨੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਪਾਲੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਉਹ ਜਗ੍ਹਾ ਮਾਲਤੀ, ਯੂਥਿਕਾ, ਕੁੰਦ, ਚੰਪਕ ਤੇ ਅਸ਼ੋਕ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਹ ਭ੍ਰਿਗੁ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਆਸ਼੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਵੈਦਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਉੱਚੇ ਜਾਪ ਗੂੰਜ ਰਹੇ ਸਨ। ਉੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਭ੍ਰਿਗੁ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਭ੍ਰਿਗੁ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਆਦਰ ਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਕੋਲ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ: "ਮੈਂ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਉਪਾਅ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਮਿਹਰ ਕਰਕੇ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ, ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਤਾਰ ਸਕੇਂਗਾ?" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਧਰਮ, ਭਗਤੀ, ਤੇ ਗੰਗਾ ਦੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆਉਣ ਦੀ ਕਥਾ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਹ ਉਪਦੇਸ਼ ਤੇ ਕਹਾਣੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।