ମହାସରସ୍ଵତୀ ଚାସ୍ଯ ଦେଵତା ପରିକୀର୍ତିତା
ମହାସରସ୍ୱତୀ ଏହି ମନ୍ତ୍ରର ଦେବତା ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି।
ବ୍ରହ୍ମରନ୍ଧ୍ରେ ନ୍ଯସେତ୍ତାରଂ ଲଜ୍ଜାଂ ଭ୍ରୂମଧ୍ଯଗାଂ ନ୍ଯସେତ୍
ତାରାକୁ ମଣିଷର ମୁଣ୍ଡର ଶୀର୍ଷରେ ଏବଂ ଲଜ୍ଜାକୁ ଭୃକୁଟି ମଧ୍ୟରେ ବସାଇବା ଉଚିତ।
ତତୋ ଵାଗ୍ଦେଵତାଂ ଧ୍ଯାଯେଦ୍ଵୀଣାପୁସ୍ତକଧାରିଣୀମ୍
ତାପରେ ବୀଣା ଓ ପୁସ୍ତକ ଧାରଣ କରୁଥିବା ବାଣୀ ଦେବୀଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।
ହଂସାଧିରୂଢାଂ ଭାଲେନ୍ଦୁଦିଵ୍ଯାଲଙ୍କାରଶୋଭିତାମ୍
ହଂସ ଉପରେ ବସିଥିବା, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ଦିବ୍ୟ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତା।
ନାଗଚଂପକପୁଷ୍ପୈର୍ଵା ଜୁହୁଯାତ୍ସାଧକୋତ୍ତମଃ
ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସାଧକ ନାଗ ଓ ଚମ୍ପକ ଫୁଲ ଦେଇ ହୋମ କରିବା ଉଚିତ।
ଵର୍ଣାବ୍ଜେନାସନଂ ଦଦ୍ଯାନ୍ମୂର୍ତିଂ ମୂଲେନ କଲ୍ପଯେତ୍
ବର୍ଣ୍ଣର ପଦ୍ମରେ ତିଆରି ଆସନ ଦେଇ, ମୂଳରେ ମୂର୍ତ୍ତିକୁ ବସାଇବା ଉଚିତ।
ପ୍ରାକୃତା ଵାମତଃ ପୂଜ୍ଯା ଵାଙ୍ମଯୀସର୍ଵସିଦ୍ଧିଦା
ସାଧାରଣ ଦକ୍ଷିଣପାର୍ଶ୍ୱରେ ଥିବା ଦେବୀମାନେ ପୂଜାଯୋଗ୍ୟ, ଓ ବାଣୀଦେବୀମାନେ ସମସ୍ତ ସିଦ୍ଧି ଦେଇଥାନ୍ତି।
ପ୍ରଜ୍ଞା ମେଧା ଶ୍ରୁତିଃ ଶକ୍ତିଃ ସ୍ମୃତିର୍ଵାଗୀଶ୍ଵରୀ ମତିଃ
ବୁଦ୍ଧି, ମେଧା, ଶ୍ରୁତି, ଶକ୍ତି, ସ୍ମୃତି, ବାଣୀଦେବୀ ଓ ମତି—
ଲୋକେଶାନର୍ଚଯେଦ୍ଭୂଯସ୍ତଦସ୍ତ୍ରାଣି ଚ ତଦ୍ବହିଃ
ଲୋକନାଥମାନେ ଓ ସେମାନଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ର ଏବଂ ବାହାର ଥିବା ସବୁକୁ ଅଧିକ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯରତଃ ଶୁଦ୍ଧଃ ଶୁଦ୍ଧଦନ୍ତନଖା ଦିକଃ
ଯିଏ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟାରେ ନିଷ୍ଠା ରଖେ, ଶୁଧ୍ଧ ରହେ, ଦାନ୍ତ ଓ ନଖ ପରିଷ୍କାର ରଖେ, ଦିଗ୍ଦିଗନ୍ତକୁ ମୁହଁ କରେ—
କଵିତ୍ଵଂ ଲଭତେ ଧୀମାନ୍ ମାସୈର୍ଦ୍ଵାଦଶଭିର୍ଧ୍ରୁଵମ୍
ଏମିତି ବୁଦ୍ଧିମାନ ବ୍ୟକ୍ତି ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ବାରୋ ମାସ ମଧ୍ୟରେ କବିତାର କୌଶଳ ଲାଭ କରେ।
ମହାକଵିର୍ଭଵେନ୍ମନ୍ତ୍ରୀ ଵତ୍ସରେଣ ନ ସଂଶଯଃ
ସେ ଏକ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ମହାକବି ଓ ଉପଦେଷ୍ଟା ହେବ, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ସ୍ଥିତାଂ ଦେଵୀଂ ପ୍ରତିଦିନଂ ତ୍ରିସହସ୍ରଂ ଜପେନ୍ମନୁମ୍
ସେ ପ୍ରତିଦିନ ତିନି ହଜାର ବେଳେ ସ୍ଥିର ଥିବା ଦେବୀଙ୍କର ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରିବା ଉଚିତ।
ପାଲାଶବିଲ୍ଵକୁସୁମୈର୍ଜୁହୁଯାନ୍ମଧୁରୋକ୍ଷିତୈଃ
ସେ ପାଳାଶ ଓ ବିଲ୍ୱ ଫୁଲ, ମଧୁର ଦ୍ରବ୍ୟରେ ଭିଜାଇ, ହୋମ କରିବା ଉଚିତ।
ରାଜଵୃକ୍ଷସମୁଦ୍ଭୂତୈଃ ପ୍ରସୂନୈର୍ମଧୁରାପ୍ଲୁତୈଃ
ରାଜବୃକ୍ଷରୁ ମିଳିଥିବା ଫୁଲ, ମଧୁରତାରେ ଭିଜିଥିବା ଦ୍ୱାରା।
ଅଥ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯେ ଵିପ୍ରେନ୍ଦ୍ର ସାଵିତ୍ରୀଂ ବ୍ରହ୍ମଣଃ ପ୍ରିଯାମ୍
ଏବେ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ପ୍ରିୟ ସାବିତ୍ରୀକୁ କହିବି।
ଲକ୍ଷ୍ମୀ ମାଯା କାମପୂର୍ଵା ସାଵିତ୍ରୀ ଙେସମନ୍ଵିତା
ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ମାୟା, କାମ ପୂର୍ବକ, ସାବିତ୍ରୀ, 'ଙେ' ସହିତ ଶୋଭିତ।
ଋଷିର୍ବ୍ରହ୍ମାସ୍ଯ ଗାଯତ୍ରୀ ଛନ୍ଦଃ ପ୍ରୋକ୍ତଂ ଚ ଦେଵତା
ଋଷି ବ୍ରହ୍ମା, ଛନ୍ଦ ଗାୟତ୍ରୀ, ଦେବତା ମଧ୍ୟ କହାଯାଇଛି।
ହୃଦନ୍ତିକୈର୍ବ୍ରହ୍ମ ଵିଷ୍ଣୁରୁଦ୍ରେଶ୍ଵରସଦାଶିଵୈଃ
ହୃଦୟ ସମୀପରେ ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ, ରୁଦ୍ର, ଈଶ୍ୱର ଓ ସଦାଶିବ ଅଛନ୍ତି।
ତପ୍ତକାଞ୍ଚନଵର୍ଣାଭାଂ ଜ୍ଵଲନ୍ତୀଂ ବ୍ରହ୍ମତେଜସା
ସେ ତପ୍ତ କାଞ୍ଚନ ରଙ୍ଗରେ ଅତି ଉଜ୍ୱଳ, ବ୍ରହ୍ମତ୍ୱର ତେଜରେ ଦୀପ୍ତିମାନ।
ଈଷଦ୍ଧାସ୍ଯପ୍ରସନ୍ନାସ୍ଯାଂ ରତ୍ନଭୂଷଣଭୂଷିତାମ୍
ତାଙ୍କର ମୁହଁ ହାଲୁକା ହସରେ ଶାନ୍ତ, ରତ୍ନ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ।
ସୁଖଦାଂ ମୁକ୍ତିଦାଂ ଚୈଵ ସର୍ଵସଂପତ୍ପ୍ରଦାଂ ଶିଵାମ୍
ସେ ସୁଖ ଓ ମୁକ୍ତି ଦେଇଥାନ୍ତି, ସମସ୍ତ ସମୃଦ୍ଧି ଦେଇଥାନ୍ତି, ଶୁଭା ଅଟୁଟ।
ଧ୍ଯାତ୍ଵୈଵଂ ମଣ୍ଡଲେ ଵିଦ୍ଵାନ୍ ତ୍ରିକୋଣୋଜ୍ଜ୍ଵଲକର୍ଣିକେ
ଏଭଳି ମଣ୍ଡଳରେ ଧ୍ୟାନ କରି, ବୁଦ୍ଧିମାନ ତିନିକୋଣ ଉଜ୍ୱଳ କର୍ଣ୍ଣିକାରେ ତାଙ୍କୁ ଚିନ୍ତନ କରିବା ଉଚିତ।
ମୂଲମନ୍ତ୍ରେଣ କୢପ୍ତାଯାଂ ମୂର୍ତୌଂ ଦେଵୀଂ ପ୍ରପୂଜଯେତ୍
ମୂଳମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପିତ ମୂର୍ତ୍ତିରେ ଦେବୀଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଆଦିତ୍ଯାଦ୍ଯାସ୍ତତଃ ପୂଜ୍ଯା ଉଷାଦିସହିତାଃ କ୍ରମାତ୍
ତାପରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଉଷା ଆଦି ଦେବତାମାନେ, କ୍ରମକ୍ରମେ ସମ୍ମାନ ସହିତ ପୂଜିତ ହେବାକୁ ଉଚିତ।
ପ୍ରହ୍ଲାଦିନୀଂ ପ୍ରଭାଂ ପଶ୍ଚାନ୍ନିତ୍ଯାଂ ଵିଶ୍ଵଂଭରାଂ ପୁନଃ
ତାପରେ ପ୍ରହ୍ଲାଦିନୀ, ପ୍ରଭା, ନିତ୍ୟା ଏବଂ ପୁନି ବିଶ୍ୱମ୍ଭରାଙ୍କୁ ପୂଜିବା ଦରକାର।
କାନ୍ତିଂ ଦୁର୍ଗାସରସ୍ଵତ୍ଯୌ ଵିଦ୍ଯାରୂପାଂ ତତଃ ପରମ୍
ତାପରେ କାନ୍ତି, ଦୁର୍ଗା, ସରସ୍ୱତୀ ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଜ୍ଞାନର ରୂପକୁ ପୂଜିବା ଉଚିତ।
ତମୋପହାରିଣୀଂ ସୂକ୍ଷ୍ମାଂ ଵିଶ୍ଵଯୋନିଂ ଜଯାଵହାମ୍
ତାପରେ ଅନ୍ଧକାର ଦୂର କରୁଥିବା ସୂକ୍ଷ୍ମ ଦେବୀ, ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱର ଉତ୍ସ ଓ ବିଜୟ ଦାୟିନୀଙ୍କୁ ପୂଜିବା ଦରକାର।
ବ୍ରାହ୍ମ୍ଯାଦ୍ଯାଃ ଶାରଣା ବାହ୍ଯେ ପୂଜଯେତ୍ପ୍ରୋକ୍ତଲକ୍ଷଣାଃ
ବ୍ରାହ୍ମୀ ଆଦି ଯେଉଁ ସମସ୍ତ ଦେବୀମାନେ ରକ୍ଷାକାରୀ ଭାବେ ବାହାରେ ରହିଛନ୍ତି, ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଲକ୍ଷଣ ସହିତ ସେମାନେ ପୂଜିତ ହେବା ଉଚିତ।
ଇତ୍ଥମାଵରଣୈର୍ଦେଵୀଃ ଦଶଭିଃ ପରିପୂଜଯେତ୍
ଏଭଳି ଦଶଟି ଦେବୀଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ନିଜସ୍ୱ ମଣ୍ଡଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ପୂଜିବା ଉଚିତ।