ସ୍ଵହସ୍ତରଚିତଂ ମୁଖ୍ଯଂ କ୍ରୀତଂ ଚୈଵ ତୁ ମଧ୍ଯମମ୍
ନିଜ ହାତରେ ତିଆରି କରାଯାଇଥିବା ମୁଖ୍ୟ, କିଣିଥିବା ମଧ୍ୟମ ମାନାଯାଏ।
ଅର୍ହେଷୁ ଯତ୍ତ୍ଵନର୍ହେଷୁ ବଲାତ୍କାରାତ୍ତୁ ନିଷ୍ଫଲମ୍
ଯାହା ଯୋଗ୍ୟଙ୍କୁ ଦିଆଯାଏ ଫଳ ଦେଇଥାଏ; ଅଯୋଗ୍ୟଙ୍କୁ ଜବରଦସ୍ତି ଦିଲେ ଫଳ ମିଳେନାହିଁ।
ତନ୍ଦୁଲୈର୍ଵୀହିମାତ୍ରୋତ୍ଥୈଃ କଣୈଶ୍ଚୈଵ ଯଥାକ୍ରମମ୍
ଚାଉଳ, ଜଉ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦାଣା ଦ୍ୱାରା, ଯଥାଯଥିକ କ୍ରମରେ ଉପଯୋଗ କରିବା ଉଚିତ।
ପଦ୍ମାଦିସ୍ଥାପନୈରେଵ ତତ୍ସମ୍ଯଗ୍ଯାଗମାଚରେତ୍
ପଦ୍ମ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟ ରଖି, ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଯଥାଯଥିକ ରିତିରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ।
ଆସନଂ ଚ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଯଥାଦୃଷ୍ଟଂ ଯଥା ଶ୍ରୁତମ୍
ଏବେ ମୁଁ ଆସନ ବିଷୟରେ କହିବି, ଯେପରି ଦେଖିଛି ଓ ଶୁଣିଛି।
କାଂବଲଂ କାଞ୍ଚନଂ ଚୈଵ ରାଜତଂ ତାମ୍ରମେଵ ଚ
ଏହା କାମ୍ବଳ, ସୁନା, ଚାନ୍ଦି କିମ୍ବା ତାମ୍ବାର ହୋଇପାରେ।
ଵୈଯାଘ୍ରଂ ରୌରଵଂ ଚୈଵ ହାରିଣ ମାର୍ଗମେଵ ଚ
ବା ଏହା ବାଘ ଚମଡ଼, ରୁରୁ ହରିଣ ଚମଡ଼ କିମ୍ବା କଳା ମୃଗ ଚମଡ଼ର ହୋଇପାରେ।
ଯଥାସଂଭଵମେତେଷୁ ହ୍ଯାସନଂ ପରିକଲ୍ପଯେତ୍
ଉପଲବ୍ଧ ଦ୍ରବ୍ୟ ମଧ୍ୟରୁ ଯାହା ମିଳେ, ତାହାରୁ ଆସନ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ଉଚିତ।
ଦର୍ଭଭସ୍ମସମାସୀନଃ ପ୍ରାଣାନାଯମ୍ଯ ଵାଗ୍ଯନ୍ତଃ
ଦର୍ଭା ଗାସ୍ତି କିମ୍ବା ଭସ୍ମ ଉପରେ ବସି, ଶ୍ୱାସ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି ଓ ମନ୍ଦ କଥା କରିବା।
ଶିଖାନ୍ତେ ଦ୍ଵାଦଶାଙ୍ଗୁଲ୍ଯେ ସ୍ଥିତଂ ସୂକ୍ଷ୍ମତନୁଂ ଶିଵମ୍
ଶିଖାର ଶିରା ଉପରେ, ଦ୍ୱାଦଶ ଅଙ୍ଗୁଳ ମଧ୍ୟରେ, ସୂକ୍ଷ୍ମ ଓ ପବିତ୍ର ଶିବଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା।
ସର୍ଵାଭରଣସଂଯୁକ୍ତମିମାଦିଗୁଣାନ୍ଵିତମ୍
ସମସ୍ତ ଆଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ ଓ ସୌନ୍ଦର୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଗୁଣରେ ଅନ୍ୱିତ।
ତଯା ଦୀପ୍ତ୍ଯା ଶରୀରସ୍ଥଂ ପାପଂ ନାଶମୁପାଗତମ୍
ସେଇ ତେଜରେ ଶରୀରରେ ଥିବା ପାପ ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।
ତଦ୍ଦ୍ଵାଦଶଦଲାଵୃତ୍ତମଷ୍ଟ ପଞ୍ଚ ତ୍ରିରେଵ ଵା
ସେ (ଶିବ) ଦ୍ୱାଦଶ ପତ୍ର, କିମ୍ବା ଅଷ୍ଟ, ପଞ୍ଚ, କିମ୍ବା ତିନି ପତ୍ରରେ ଘିରା ଅଛନ୍ତି।
ଗୁହାସ୍ଥିତଂ ମହେଶାନଂ ର୍ଲିଙ୍ଗେଶଂ ଚିନ୍ତଯେତ୍ଥା
ହୃଦୟ ଗୁହାରେ ବସିଥିବା ମହେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗ ନାଥଙ୍କୁ ଏଭଳି ଧ୍ୟାନ କରିବା।
ସୁଗନ୍ଧପୁଷ୍ପଂ ନିକ୍ଷିପ୍ଯ ପ୍ରାଣଵେନାଭିମନ୍ତ୍ରିତମ୍
ସୁଗନ୍ଧିତ ଫୁଲ ରଖି, ପ୍ରାଣ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ପୂତ କରିବା।
ପ୍ରାଣାଯାମପଦେ ଧ୍ଯାନଂ ଶିଵେତ୍ଯୋଙ୍କାରମନ୍ତ୍ରିତମ୍
ପ୍ରାଣାୟାମ କ୍ରମରେ, 'ଶିବ' ଓ 'ଓଁ' ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ଧ୍ୟାନ କରିବା।
ତାନି ସ୍ଥାପ୍ଯ ସମୀପେ ତୁ ତତଃ ସଂକଲ୍ପ ମାଚରେତ୍
ସେଇ ଦ୍ରବ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ନିକଟରେ ରଖି, ପରେ ସଙ୍କଳ୍ପ କରିବା।
ଇତି ସଂକଲ୍ପଯିତ୍ଵା ତୁ ତତ ଆଵାହନାଦିକମ୍
ଏଭଳି ସଙ୍କଳ୍ପ କରି, ପରେ ଆବାହନ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କ୍ରିୟା କରିବା।
ନମସ୍ତେତ୍ଯାଦିମନ୍ତ୍ରେଣ ଶତରୁଦ୍ରଵିଧାନତଃ
'ନମସ୍' ଆରମ୍ଭ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଓ ଶତରୁଦ୍ର ବିଧି ଅନୁସାରେ।
ତଯା ଯଃ ସ୍ନାପଯେନ୍ମାଂସ ଜପଚୁଦ୍ରମୁଖାଂଶ୍ଚ ଚା
ସେଇ ରିତି ଦ୍ୱାରା, ମାଂସ, ଚାଉଳ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦାଣା ଦେଇ ସ୍ନାନ କରାଯିବା।
ଏକାଦଶ ତଥା ଵାରମଥୈକାଦଶଧାନ୍ଵିତମ୍
ଏକାଦଶ ବା ଏକାଦଶ ସଂଖ୍ୟା ଥିବା କିଛି ଦ୍ୱାରା କରିବା ଉଚିତ।
ଶୈଵଯାଵିଦ୍ଯଯା ସ୍ନାନଂ କେଵଲଂ ପ୍ରଣଵେନ ଵା
ଶିବ ପଦ୍ଧତି ଅନୁସାରେ ସ୍ନାନ କରିବାକୁ, କିମ୍ବା କେବଳ 'ଓଁ' ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ସ୍ନାନ କରିବା ଯୋଗ୍ୟ।
କାଂସ୍ଯେନ ମୁକ୍ତାଶୁକ୍ତ୍ଯା ଚ ପୁଷ୍ପାଦିକେସରେଣ ଵା
କାଂସା, ମୁକ୍ତା ଶଙ୍ଖ, କିମ୍ବା ଫୁଲର କେଶର ଦ୍ୱାରା ସ୍ନାନ କରିବା ଯୋଗ୍ୟ।
ଶୃଙ୍ଗସ୍ଯ ଚ ଵିଧିଂ ଵକ୍ଷ୍ଯେ ସ୍ନାନଯୋଗ୍ଯଂ ଯଥା ଭଵେତ୍
ଏବେ ମୁଁ ଶୃଙ୍ଗର ବ୍ୟବହାର ବିଷୟରେ କହିବି, ଯେଉଁଥିରେ ସ୍ନାନ ପାଇଁ ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ହେବ।
ସୁଗ୍ରିଗ୍ଧଂ ଲଘୁ କୃତ୍ଵାଥ ନାଙ୍ଗଂ ଛିନ୍ଦ୍ଯାତ୍କଥଞ୍ଚନ
ଏହାକୁ ଭଲଭାବେ ପରିଷ୍କାର କରି, ହଳକା କରିବା ଉଚିତ; କେହି ଅଂଶକୁ କଟିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।
କୃଶାନୁଯୁକ୍ତଂ ସ୍ନାନଂ ତୁ ଦେଵାଯ ପରିକଲ୍ପଯେତ୍
ପତଳା ନଳି ଲଗାଇ ଶୃଙ୍ଗକୁ ଦେବତାଙ୍କ ସ୍ନାନ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ଉଚିତ।
ଦ୍ଵାରେ ନିଷିଦ୍ଧଲୋହାର୍ଦ୍ଧସଂଧିଦ୍ଵାରାସମନ୍ଵିତେ
ଏହାରେ ଦ୍ୱାର ନଥିବା, ନିଷିଦ୍ଧ ଧାତୁ ସହିତ ଯୋଗ ନଥିବା, ଏବଂ ମୁହାଁରେ ଯୋଡ଼ା ନଥିବା ଉଚିତ।
ଫଲସ୍ଥାନେ ତୁ ଚଷକଂ ଦଣ୍ଡେନ ସମରନ୍ଧ୍ରକମ୍
ଫଳ ଅଂଶରେ ଏକ ଛୋଟ କପ ଦଣ୍ଡ ଦ୍ୱାରା ଏକ ଛିଦ୍ର ସହିତ ରଖିବା ଉଚିତ।
ପାତଯେଦଥ ଚାନ୍ଯେନ ଵାମେନୈଵ କରେଣ ଵା
ତାପରେ ଅନ୍ୟ ହାତରେ କିମ୍ବା ବାମ ହାତରେ ଫୁଙ୍କିବା ଉଚିତ।
ଏଵଂ ସଂସ୍ନାପ୍ଯ ଦେଵେଶଂ ପଞ୍ଚଗଵ୍ଯୈସ୍ତଥୈଵ ଚ
ଏଭଳି ଭାବରେ, ଦେବତାଙ୍କୁ ପଞ୍ଚଗବ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସ୍ନାନ କରାଯିବ।