ସର୍ଵଦା ତଂ ଗୁରୁର୍ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା କରମାଲଂବ୍ଯ ମନ୍ଦିରମ୍
ଗୁରୁ ସେଠି ସେକୁ ଦେଖି, ସଦା ତାଙ୍କ ହାତ ଧରି ମନ୍ଦିରକୁ ନେଇଯାଉଥିଲେ।
ସ୍ଵଯଂ ତଦସ୍ଯ ପାତ୍ରେଣ ବୁଭୁଜେଗୌତମୋ ମୁନିଃ
ଗୌତମ ଋଷି ନିଜେ ତାଙ୍କର ପାତ୍ରରେ ଖାଇଥିଲେ।
ନିର୍ଦିଷ୍ଟୋ ଗୁରୁପତ୍ନ୍ଯା ତୁ ବୁଭୁଜେ ସୋ ଽଵିଶେଷତଃ
ଗୁରୁପତ୍ନୀଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶରେ, ସେ ବିଭିନ୍ନତା ନ ରଖି ଖାଇଥିଲେ।
କଣ୍ଟକାନନ୍ନଵଦ୍ଭୁକ୍ତ୍ଵା ଯଥାପୂର୍ଵମତିଷ୍ଠତ
କଣ୍ଟା ଓ ଏପରି ଖାଦ୍ୟ ଖାଇ, ସେ ପୂର୍ବ ଭଳି ଅଟୁଟ ରହିଥିଲେ।
ଦିନେଦିନେ ତତ୍ପ୍ରଦତ୍ତଂ ଲୋଷ୍ଟମଂବୁ ଚ ଗୋମଯମ୍
ପ୍ରତିଦିନ ସେ ମାନେ ତାଙ୍କୁ କେବଳ ଏକ ମାଟିର ଗାଠି, ପାଣି ଓ ଗୋମୟ ଦେଇଥିଲେ।
ଏତାଦୃଶୋ ମୁନିରସୌ ଚଣ୍ଡାଲସଦୃଶାକୃତିଃ
ସେ ମୁନି ଚଣ୍ଡାଳଙ୍କ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।
ଅନ୍ତ୍ଯଜୋଚିତଵେଷଶ୍ଚ ଵୃଷପର୍ଵାଣମଭ୍ଯଗାତ୍
ସେ ଅନ୍ତ୍ୟଜଙ୍କ ପରି ପୋଶାକ ପିନ୍ଧି ବୃଷପର୍ବାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ।
ଵୃଷପର୍ଵା ତମଜ୍ଞାତ୍ଵା ପୀଡଯିତ୍ଵା ଶିରୋ ଽଚ୍ଛିନତ୍
ବୃଷପର୍ବାନ ସେଉଁଠି ତାଙ୍କୁ ଚିହ୍ନିପାରିଲେନି, ଦୁଃଖ ଦେଇ ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ କାଟିଦେଲେ।
ଅତୀଵ କଲୁଷଂ ହ୍ଯାସୀତ୍ତତ୍ରସ୍ଥା ମୁନଯସ୍ତଥା
ସେଉଁଠି ଥିବା ମୁନିମାନେ ଏହି ଘଟଣାରେ ବହୁତ ଅଶୁଦ୍ଧ ହେଇଗଲେ।
ନିର୍ଯଯୌ ଚକ୍ଷୁଷୋ ଵାରି ଶୋକଂ ସଂଦର୍ଶଯନ୍ନିଵ
ତାଙ୍କର ଆଖିରୁ ଲୁହ ଝରିଲା, ଯେପରି ଦୁଃଖ ପ୍ରକାଶ ପାଉଛି।
କିମନେନ କୃତେ ପାପଂ ଯେନ ଚ୍ଛିନ୍ନମିଦଂ ଶିରଃ
ଏହି ମୁଣ୍ଡ କାଟାଯିବା ପାଇଁ ସେ କଣ ଅପରାଧ କରିଥିଲେ?
ମମାପି ମରଣଂ ସତ୍ଯଂ ଶିଷ୍ଯଚ୍ଛଦ୍ମା ଯତୋ ଗୁରୁଃ
ମୋର ମୃତ୍ୟୁ ନିଶ୍ଚିତ, କାରଣ ଗୁରୁ ଶିଷ୍ୟର ଭେଷ ନେଇଥିଲେ।
ମରଣଂ ଯତ୍ର ଦୃଷ୍ଟଂ ସ୍ଯାତ୍ତତ୍ର ନୋ ମରଣଂ ଧ୍ରୁଵମ୍
ଯେଉଁଠି ମୃତ୍ୟୁ ଦେଖାଯାଏ, ସେଉଁଠି ଆମର ମୃତ୍ୟୁ ମଧ୍ୟ ନିଶ୍ଚିତ।
ଏନଂ ସଂଜୀଵଯିଷ୍ଯାମି ଭାର୍ଗଵଂ ଶଙ୍କରପ୍ରିଯମ୍
ମୁଁ ଏହି ଭାର୍ଗବ, ଯିଏ ଶଙ୍କରଙ୍କ ପ୍ରିୟ, ତାଙ୍କୁ ପୁନଃଜୀବିତ କରିବି।
ଇତି ଵାଦିନି ଵିପ୍ରେନ୍ଦ୍ରେ ଗୌତମୋ ଽପି ମମାର ହ
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଜଣେ ଏପରି କହୁଥିବାବେଳେ, ଗୌତମ ମଧ୍ୟ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ।
ତସ୍ଯୈଵଂ ହତିମାଜ୍ଞାଯ ପ୍ରହ୍ଲାଦାଦ୍ଯା ଦିତୀଶ୍ଵରାଃ
ଏପରି ଭାବରେ ତାଙ୍କର ହତ୍ୟା ଜାଣି, ପ୍ରହ୍ଲାଦ ଓ ଅନ୍ୟ ଦିତିପତିମାନେ—
ମୃତମାସୀଦଥ ବଲଂ ତସ୍ଯ ବାଣସ୍ଯ ଧୀମତଃ
ତାହା ପରେ, ଶାନ୍ତ ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନ ବାଣଙ୍କର ଶକ୍ତି ନଷ୍ଟ ହେଇଗଲା।
ଗୌତମେନ ମହେଶସ୍ଯ ପୂଜଯା ପୂଜିତୋ ଵିଭୁଃ
ଗୌତମ ମହେଶଙ୍କ ପୂଜା କରି, ସେ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଲେ।
ଅହୋ କଷ୍ଟମହୋକଷ୍ଟଂ ମହେଶା ବହଵୋ ହତାଃ
ହାୟ, କେତେ ଭୟଙ୍କର, କେତେ ଦୁଃଖଦ! ମହେଶଙ୍କ ଅନେକ ଭକ୍ତ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଛନ୍ତି।
ଇତି ନିଶ୍ଚିତ୍ଯ ଗତଵାନ୍ମନ୍ଦରାଚଲମଵ୍ଯଯମ୍
ଏପରି ନିଶ୍ଚୟ କରି, ସେ ଅବିନାଶୀ ମନ୍ଦରାଚଳ ପାହାଡ଼କୁ ଗଲେ।
ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ଚ ହରିଂ ତତ୍ର ସ୍ଥିତୌ ପ୍ରାହ ଶିଵୋ ଵଚଃ
ସେଉଁଠି, ଶିବ ଉପସ୍ଥିତ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ହରିଙ୍କୁ ଏହି କଥା କହିଲେ।
ଗତ୍ଵା ପଶ୍ଯାମି ହେ ଵିଷ୍ଣୋ ସର୍ଵଂ ତତ୍କୃତସାହସମ୍
ମୁଁ ଯାଇ ବିଷ୍ଣୁ, ସେ କରିଥିବା ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖିବି।
ନନ୍ଦିକେନ ସୁଵେଷେଣ ଧୃତେ ଛତ୍ରେ ଽତିଶୋଭନେ
ନନ୍ଦୀ ଚମତ୍କାର ପୋଷାକ ପିନ୍ଧି, ଅତି ସୁନ୍ଦର ଛତା ଧରିଥିଲେ ।
ମହେଶାନୁମତିଂ ଲବ୍ଧ୍ଵା ହରିର୍ନାଗାନ୍ତକେ ସ୍ଥିତଃ
ମହେଶଙ୍କର ଅନୁମତି ପାଇ, ହରି ନାଗର ଶେଷରେ ଉଭା ହେଲେ ।
ଶିଵାନୁମତ୍ଯା ବ୍ରହ୍ମାପି ହଂସାରୂଢୋ ଽଭଵତ୍ତଦା
ଶିବଙ୍କର ଅନୁମତିରେ, ବ୍ରହ୍ମା ମଧ୍ୟ ସେତେବେଳେ ହଂସରେ ଚଢିଲେ ।
ଇନ୍ଦ୍ରାଦିସର୍ଵଦେଵାଶ୍ଚ ସ୍ଵସ୍ଵଵାହନସଂଯୁତାଃ
ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଦେବତା, ନିଜ-ନିଜ ଯାନ ସହିତ ଥିଲେ ।
କୋଟିକୋଟିଗଣାକୀର୍ଣା ଗୌତମସ୍ଯାଶ୍ରମଂ ଗତାଃ
କୋଟି-କୋଟି ଦେବଗଣ ଘେରାଇ, ସେମାନେ ଗୌତମଙ୍କ ଆଶ୍ରମକୁ ଗଲେ ।
ସ୍ଵଭକ୍ତଂ ଜୀଵଯାମାସ ଵାମକୋଣନିରୀକ୍ଷଣାତ୍
ବାମପାର୍ଶ୍ୱରୁ ଦୃଷ୍ଟି ଦେଇ, ସେ ନିଜ ଭକ୍ତକୁ ପୁନଃ ଜୀବନ ଦେଲେ ।
ତଦାକର୍ଣ୍ଯ ଵଚସ୍ତସ୍ଯ ଗୌତମଃ ପ୍ରାହ ସାଦରମ୍
ସେ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି, ଗୌତମ ଆଦର ସହ କହିଲେ ।
ତ୍ଵଲ୍ଲିଙ୍ଗାର୍ଚନସାମର୍ଥ୍ଯଂ ନିତ୍ଯମସ୍ତୁ ମମେଶ୍ଵର
ପ୍ରଭୁ, ମୁଁ ସଦା ଆପଣଙ୍କ ଲିଙ୍ଗକୁ ଉପାସନା କରିବାର ଶକ୍ତି ରଖିପାରି ।