ତନ୍ମଧ୍ଯେ ଚ ମହେଶାନଂ ଧ୍ଯାଯେଦ୍ଦୀପ୍ତିମଯଂ ଶୁଭମ୍
ସେଠି ମଧ୍ୟରେ ଦୀପ୍ତିମୟ ଓ ଶୁଭ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।
ତଂ ଦେହମାକାଶଦୀପେ ପ୍ରଦହେଜ୍ଜ୍ଞାନଵହ୍ନିନା
ଏହି ଦେହକୁ ଆକାଶର ଦୀପରେ ଜ୍ଞାନ ଅଗ୍ନିରେ ଦହିବା ଉଚିତ।
ଦଗ୍ଧ୍ଵାକାଶମଥୋ ଵାଯୁମଗ୍ନିଭୂତଂ ତଥା ଦହେତ୍
ଆକାଶକୁ ଦହିବା ପରେ, ପରେ ବାୟୁକୁ, ଏହିପରି ଅଗ୍ନି ଭୂତକୁ ମଧ୍ୟ ଦହିବା ଉଚିତ।
ତଦାଶ୍ରିତାନ୍ଗୁଣାନ୍ଦଗ୍ଧ୍ଵା ତତୋ ଦେହଂ ପ୍ରଦାହଯେତ୍
ସେମାନେ ଉପରେ ନିର୍ଭର କୁଣ୍ଡଳୀ ଗୁଣକୁ ଦହି ଦେହକୁ ଦହିବା ଉଚିତ।
ଶିଖାମଧ୍ଯସ୍ଥିତଂ ଵିଷ୍ଣୁମାନନ୍ଦରସନିର୍ଭରମ୍
ଶିର ମଧ୍ୟରେ ଆନନ୍ଦ ରସରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଷ୍ଣୁ ବସିଥାନ୍ତି।
ଶିଵାଙ୍ଗୋତ୍ପନ୍ନକିରଣୈରମୃତଦ୍ରଵସଂଯୁତୈଃ
ଶିବଙ୍କ ଅଙ୍ଗରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କିରଣ ଅମୃତ ରସରେ ମିଶିଥାଏ।
ଅନେନ ପ୍ଲାଵିତଂ ଭୂତଗ୍ରାମଂ ସଂଚିନ୍ତଯେତ୍ପରମ୍
ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ, ଜୀବମାନଙ୍କୁ ସଫା ହୋଇଛି ବୋଲି ଚିନ୍ତା କରିବା ଉଚିତ।
ପୂଜାଂ କର୍ତୁଂ ଜପ୍ଯକର୍ମାପି ପଶ୍ଚାଦେଵଂ ଧ୍ଯାଯେଦ୍ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଦିଶୁଦ୍ଧ୍ଯୈ
ପୂଜା କିମ୍ବା ଜପ କରିବା ପୂର୍ବରୁ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା ଓ ଏପରି ଅପରାଧରୁ ପବିତ୍ରତା ପାଇଁ ଏଭଳି ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।
ସଦାଶିଵଂ ଦୀପମଧ୍ଯେ ଵିଚିନ୍ତ୍ଯ ପଞ୍ଚାକ୍ଷରେଣାର୍ଚନମଵ୍ଯଯଂ ତୁ
ସଦାଶିବଙ୍କୁ ଦୀପର ମଧ୍ୟରେ ସଦା ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ପଞ୍ଚାକ୍ଷର ମନ୍ତ୍ରରେ ଅବିନାଶୀଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଔଦୁଂବରଂ ରାଜତଂ ସ୍ଵର୍ଣପୀଠଂ ଵସ୍ତ୍ରାଦିଚ୍ଛନ୍ନଂ ସର୍ଵମେଵେହ ପୀଠମ୍
ଉଦୁମ୍ବର କାଠ, ଚାନ୍ଦି କିମ୍ବା ସୁନାର ତକ୍ତ, ପୋଷାକ ଓ ଏପରି ଜିନିଷରେ ଢାକି ଥିବା ଯେକୌଣସି ତକ୍ତ ଏଠାରେ ଯୋଗ୍ୟ।
କୁର୍ଯାତ୍ପୀଠେ ଚୋର୍ଦ୍ଧ୍ଵକେ ନାଗଯୁଗ୍ମଂ ଦେଵାଭ୍ଯାଶେ ଦକ୍ଷିଣେ ଵାମତଶ୍ଚ
ତକ୍ତ ଓ ତା'ପରେ, ଦେବତାଙ୍କ ଦକ୍ଷିଣ ଓ ବାମ ପାଖରେ ଦୁଇଟି ସାପ ରଖିବା ଉଚିତ।
ସୁଶ୍ଵେତେନ ତସ୍ଯ ମଧ୍ଯେ ମହେଶଂ ଲିଙ୍ଗାକାରଂ ପୀଠଯୁକ୍ତଂ ପ୍ରପୂଜ୍ଯମ୍
ଏହାର ମଧ୍ୟରେ ଅତି ଧଳା ଆକାରରେ, ତକ୍ତ ଉପରେ ଲିଙ୍ଗ ଆକାରରେ ମହେଶଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ପୁଷ୍ପୈଃ ପତ୍ରୈଃ ଶ୍ରୀତିଲୈରକ୍ଷତୈଶ୍ଚ ତିଲୋନ୍ମିଶ୍ରୈଃ କେଵଲୈଶ୍ଚପ୍ରପୂଜ୍ଯ
ଫୁଲ, ପତ୍ର, ଶୁଭ ତିଳ, ଅଖଣ୍ଡ ଧାନ ଓ ଶୁଧ୍ଧ ତିଳରେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ପୂଜାଶେଷଂ ତେ ସମାପ୍ଯାଥ ସର୍ଵେ ଗୀତଂ ନୃତ୍ଯଂ ତତ୍ର ତତ୍ରାପି ଚକ୍ରୁଃ
ପୂଜାର ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ସମାପ୍ତ କରି, ସେଠାରେ ସମସ୍ତେ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ଗୀତ ଓ ନୃତ୍ୟ କରିଥିଲେ।
କାଲେ ଚାସ୍ମିନ୍ସୁଵ୍ରତେ ଗୌତମସ୍ଯ ଶିଷ୍ଯଃ ପ୍ରାପ୍ତଃ ଶଙ୍କରାତ୍ମେତି ନାମ୍ନା
ଏହି ସମୟରେ, ଓ ସୁବ୍ରତ, ଗୌତମଙ୍କ ଏକ ଶିଷ୍ୟ ଆସିଲେ, ଯାହାର ନାମ ଶଂକରାତ୍ମାନ।
କ୍ଵଚିଦ୍ଦ୍ଵିଜାତିପ୍ରଵରଃ କ୍ଵଚିଞ୍ଚଣ୍ଡାଲସନ୍ନିଭଃ
କେବେ ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ, କେବେ ଚଣ୍ଡାଳ ସଦୃଶ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।
ଗର୍ଜତ୍ଯୁତ୍ପତତେ ଚୈଵ ନୃତ୍ଯତି ସ୍ତୌତି ଗାଯତି
ସେ ଗର୍ଜନ କରୁଥିଲେ, ଉଡ଼ି ଯାଉଥିଲେ, ନୃତ୍ୟ କରୁଥିଲେ, ସ୍ତୁତି କରୁଥିଲେ ଓ ଗୀତ ଗାଉଥିଲେ।
ଶିଵଜ୍ଞାନୈକସଂପନ୍ନଃ ପରମାନନ୍ଦନିର୍ଭରଃ
ସେ ଶିବ ଜ୍ଞାନରେ ଏକମାତ୍ର ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆନନ୍ଦରେ ଭରିଥିଲେ।
ବୁଭୁଜେ ଗୁରୁଣା ସାକଂ କ୍ଵଚିଦୁଚ୍ଛିଷ୍ଟମେଵ ଚ
ସେ ଗୁରୁଙ୍କ ସହିତ ଏକସାଥି ଖାଇଥିଲେ, କେବେ କେବେ ଗୁରୁଙ୍କ ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟ ମଧ୍ୟ ଖାଇଥିଲେ।
ହସ୍ତଂ ଗୃହୀତ୍ଵୈଵ ଗୁରୋଃ ସ୍ଵଯମେଵାଭୁନକ୍କ୍ଵଚିତ୍
କେବେ କେବେ ଗୁରୁଙ୍କ ହାତ ଧରି, ସେ ନିଜେ ଖାଇଥିଲେ।
ସର୍ଵଦା ତଂ ଗୁରୁର୍ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା କରମାଲଂବ୍ଯ ମନ୍ଦିରମ୍
ଗୁରୁ ସେଠି ସେକୁ ଦେଖି, ସଦା ତାଙ୍କ ହାତ ଧରି ମନ୍ଦିରକୁ ନେଇଯାଉଥିଲେ।
ସ୍ଵଯଂ ତଦସ୍ଯ ପାତ୍ରେଣ ବୁଭୁଜେଗୌତମୋ ମୁନିଃ
ଗୌତମ ଋଷି ନିଜେ ତାଙ୍କର ପାତ୍ରରେ ଖାଇଥିଲେ।
ନିର୍ଦିଷ୍ଟୋ ଗୁରୁପତ୍ନ୍ଯା ତୁ ବୁଭୁଜେ ସୋ ଽଵିଶେଷତଃ
ଗୁରୁପତ୍ନୀଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶରେ, ସେ ବିଭିନ୍ନତା ନ ରଖି ଖାଇଥିଲେ।
କଣ୍ଟକାନନ୍ନଵଦ୍ଭୁକ୍ତ୍ଵା ଯଥାପୂର୍ଵମତିଷ୍ଠତ
କଣ୍ଟା ଓ ଏପରି ଖାଦ୍ୟ ଖାଇ, ସେ ପୂର୍ବ ଭଳି ଅଟୁଟ ରହିଥିଲେ।
ଦିନେଦିନେ ତତ୍ପ୍ରଦତ୍ତଂ ଲୋଷ୍ଟମଂବୁ ଚ ଗୋମଯମ୍
ପ୍ରତିଦିନ ସେ ମାନେ ତାଙ୍କୁ କେବଳ ଏକ ମାଟିର ଗାଠି, ପାଣି ଓ ଗୋମୟ ଦେଇଥିଲେ।
ଏତାଦୃଶୋ ମୁନିରସୌ ଚଣ୍ଡାଲସଦୃଶାକୃତିଃ
ସେ ମୁନି ଚଣ୍ଡାଳଙ୍କ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।
ଅନ୍ତ୍ଯଜୋଚିତଵେଷଶ୍ଚ ଵୃଷପର୍ଵାଣମଭ୍ଯଗାତ୍
ସେ ଅନ୍ତ୍ୟଜଙ୍କ ପରି ପୋଶାକ ପିନ୍ଧି ବୃଷପର୍ବାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ।
ଵୃଷପର୍ଵା ତମଜ୍ଞାତ୍ଵା ପୀଡଯିତ୍ଵା ଶିରୋ ଽଚ୍ଛିନତ୍
ବୃଷପର୍ବାନ ସେଉଁଠି ତାଙ୍କୁ ଚିହ୍ନିପାରିଲେନି, ଦୁଃଖ ଦେଇ ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ କାଟିଦେଲେ।
ଅତୀଵ କଲୁଷଂ ହ୍ଯାସୀତ୍ତତ୍ରସ୍ଥା ମୁନଯସ୍ତଥା
ସେଉଁଠି ଥିବା ମୁନିମାନେ ଏହି ଘଟଣାରେ ବହୁତ ଅଶୁଦ୍ଧ ହେଇଗଲେ।
ନିର୍ଯଯୌ ଚକ୍ଷୁଷୋ ଵାରି ଶୋକଂ ସଂଦର୍ଶଯନ୍ନିଵ
ତାଙ୍କର ଆଖିରୁ ଲୁହ ଝରିଲା, ଯେପରି ଦୁଃଖ ପ୍ରକାଶ ପାଉଛି।