ଅଶ୍ଵୈରଶ୍ଵାଂଶ୍ଚ କେଚିତ୍ତୁ ଗଦାଦଣ୍ଡୈରଥାର୍ଦ୍ଦଯନ୍
କିଛି ଘୋଡ଼ା ଦ୍ୱାରା ଘୋଡ଼ାକୁ ଆଘାତ କଲେ, ଅନ୍ୟମାନେ ଗଦା ଓ ଦଣ୍ଡରେ ପ୍ରହାର କଲେ ।
ସମୁକ୍ତ୍ରାନ୍ତାସଵଃ କେଚିଦ୍ଵିମାନାନି ସମାଶ୍ରିତାଃ
କିଛି ଅମୃତ ପିଇ ନିଜ ଉଡ଼ୁଥିବା ରଥରେ ଆଶ୍ରୟ ନେଲେ ।
ତେ ଦେଵଭାଵମାପନ୍ନା ଦୈତେଯାନ୍ସମୁପାଦ୍ରଵନ୍
ଦେବ ରୂପ ଧରି ସେମାନେ ଦେଇତ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ ।
ଶସ୍ତ୍ରୈର୍ବହୁଵିଧୈର୍ଦ୍ଦେଵାନ୍ନିଜଧ୍ନୁରତିଦାରୁଣାଃ ଶକ୍ରସ୍ଯୈଶ୍ଵର୍ଯମିଚ୍ଛନ୍ତୀ ଦୈତ୍ଯାନାଂ ଚ ପରାଜଯମ୍
ଦେବମାନେ ଅତି ଦାରୁଣ ଯୁଦ୍ଧରେ ବହୁ ପ୍ରକାର ଅସ୍ତ୍ରରେ ଦେଇତ୍ୟମାନଙ୍କୁ ମାରିଦେଲେ, ଶକ୍ରଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ଓ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କର ପରାଜୟ ଚାହିଁ ।
ପରିଧୈଶ୍ଛୁରିକାଭିଶ୍ଚ କୁନ୍ତୈଶ୍ଚକ୍ରୈଶ୍ଚ ଶଙ୍କୁଭିଃ
ଅଗ୍ନିର ଘେରା, ଛୁରି, ବଣ୍ଡୁକ, ଚକ୍ର ଓ କାଠିଆ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଅସ୍ତ୍ରରେ
ଶକ୍ତ୍ଯୋପଲୈଃ ଶତଘ୍ରୀଭିଃ ପାଶୈଶ୍ଚ ତଲମୁଷ୍ଟିଭିଃ
ଯୁଯ୍ଧରେ ଶକ୍ତି, ପଥର, ଶତଘ୍ରୀ, ଫାନ୍ଦ ଓ ହାତରେ ଧରିବା ଅସ୍ତ୍ର ବ୍ୟବହାର ହେଲା
ରଥାଶ୍ଵନାଗପଦଗୈଃ ସଙ୍କୁଲୋ ଵଵୃଧେ ରଣଃ
ରଥ, ଘୋଡା, ହାତୀ ଓ ପଦାଟୀ ସେନାରେ ଯୁଯ୍ଧ ଭିଡ଼ିଗଲା
ଏଵମଷ୍ଟସହସ୍ରାଣି ଯୁଦ୍ଧମାସୀତ୍ସୁଦାରୁଣମ୍
ଏଭଳି ଅଠ ହଜାର ଲୋକ ଭୟଙ୍କର ଯୁଯ୍ଧରେ ଲଢ଼ିଲେ
ସୁରଲୋକଂ ପରିତ୍ଯତଜ୍ଯ ସର୍ଵେ ଭୀତାଃ ପ୍ରଦୁଦ୍ରୁଵୁଃ
ସମସ୍ତେ ଦେବଲୋକ ଛାଡ଼ି ଭୟରେ ପଳାଇଗଲେ
ଵୈରୋଚନିସ୍ତ୍ରିଭୁଵନଂ ନାରାଯଣପରାଯଣଃ
ବୈରୋଚନି ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରି ତିନି ଜଗତରେ ଶାସନ କଲେ
ଇତ୍ଯାଜ ଚାଶ୍ଵମେଘୈଃ ସ ଵିଷ୍ଣୁପ୍ରୀଣନତତ୍ପରଃ
ସେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା ପାଇଁ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କଲେ
ଦେଵାନାଂ ପ୍ରୀଣନାର୍ଥାଯ ଯୈଃ କ୍ରିଯନ୍ତେ ଦ୍ଵିଜୈର୍ମଖାଃ
ଦେବତାମାନେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେବାକୁ ଦ୍ୱିଜମାନେ ଯଜ୍ଞ କରନ୍ତି
ଅଦିତିଃ ସ୍ଵାତ୍ମଜାନ୍ଵୀକ୍ଷ୍ଯ ଦେଵମାତାତିଦୁଃଖିତା
ଦେବମାତା ଅଦିତି ନିଜ ପୁଅମାନେକୁ ଦେଖି ବହୁତ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ
କିଞ୍ଚିତ୍କାଲଂ ସମାସୀନା ତିଷ୍ଟନ୍ତୀ ଚ ତତଃ ପରମ୍
କିଛି ସମୟ ଅଦିତି ବସି ରହିଲେ, ପରେ ଏଭଳି ଅବସ୍ଥାରେ ରହିଲେ
କଞ୍ଚିତ୍କାଲଂ ଫଲାହାରା ତତଃ ଶୀର୍ଣଦଲାଶନା
କିଛି ସମୟ ଫଳ ଖାଇଲେ, ପରେ ପଡିଥିବା ପତ୍ର ଖାଇଲେ
ସଞ୍ଚିଦାନନ୍ଦସନ୍ଦୋହଂ ଧ୍ଯାଯତ୍ଯାତ୍ମାନମତ୍ମନା
ସେ ଆନନ୍ଦର ସାରକୁ ଧ୍ୟାନ କରି, ନିଜ ଆତ୍ମାକୁ ନିଜେ ଚିନ୍ତା କଲେ
ଦୁରନ୍ତଂ ତତ୍ତପଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଦୈତେଯା ମାଯିନୋ ଽଦିତିମ୍
ଅଦିତିଙ୍କର ଦୁର୍ଲଭ ତପସ୍ୟା ଶୁଣି ମାୟାବୀ ଦୈତ୍ୟମାନେ ଅଦିତିଙ୍କୁ ଆସିଲେ
କିମର୍ଥଂ ତପ୍ଯତେ ମାତଃ ଶରୀରପରିଶୋଷଣମ୍
ମାଆ, କଣ ପାଇଁ ଏହି ତପସ୍ୟା କରୁଛ, ଶରୀରକୁ କ୍ଷୟ କରୁଛ?
ତ୍ଯଜେଦଂ ଦୁଃଖବହୁଲଂ କାଯଶୋଷଣକାରଣମ୍
ଏହି ଦୁଃଖରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶରୀରକୁ କ୍ଷୟ କରୁଥିବା କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଛାଡ଼ିଦିଅ
ଶରୀରଂ ଯନ୍ତତୋ ରକ୍ଷ୍ଯଂ ଧର୍ମସାଧନତତ୍ପରୈଃ
ଧର୍ମରେ ଲଗିଥିବା ଲୋକମାନେ ଶରୀରକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବା ଦରକାର
ସୁଖଂ ତ୍ଵଂ ତିଷ୍ଟ ସୁଭଗେ ପୁତ୍ରାନସ୍ମାନ୍ନ ଖେଦଯ
ସୁଭାଗେ, ସୁଖରେ ବସ, ଆମ ପୁଅମାନେକୁ ଦୁଃଖ ଦିଅନି
ଗାଵୋ ଵା ପଶଵୋ ଵାପିଯତ୍ର ଗାଵୋ ମହୀରୁହାଃ
ଗାଁରେ ଗାଏ ହେଉ କି ଅନ୍ୟ ପଶୁ, ଯେଉଁଠି ଗାଏ କି ଗଛ ଅଛି
ଦରିଦ୍ରୋ ଵାପି ରୋଗୀ ଵା ଦେଶାନ୍ତରଗତୋ ଽପି ଵା
ଯଦି ସେ ଦରିଦ୍ର ହେଉଛି, କିମ୍ବା ରୋଗରେ ପୀଡିତ, କିମ୍ବା ଦେଶାନ୍ତରକୁ ଗଲା ଥିଲେ ମଧ୍ୟ,
ଅନ୍ନେ ଵା ସଲିଲେ ଵାପି ଧନାଦୌ ଵା ପ୍ରିଯାସୁ ଚ
ଖାଦ୍ୟ, ପାଣି, ଧନ, କିମ୍ବା ପ୍ରିୟଜନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯେଉଁଠି ଥିବେ,
ସାଧ୍ଵୀ ଚ ସ୍ତ୍ରୀ ପତିପ୍ରାଣା ଗନ୍ତଵ୍ଯଂ ତେନ ଵୈ ଵନମ୍
ଏକ ସତୀ ଜନନୀ, ଯାହାର ଜୀବନ ପତିଙ୍କୁ ନିବଦ୍ଧ, ସେ ପତିଙ୍କ ସହ ଅବଶ୍ୟ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଯିବା ଉଚିତ।
ଗୃହଂ ଚ ମାର୍ଯାତନଯେର୍ଵିହୀନଂ ଯଥା ତଥା ମାତୃଵିହୀନମର୍ତ୍ଯଃ
ସନ୍ତାନ ବିହୀନ ଘର, ମା ବିନା ମଣିଷ ଯେପରି, ସେପରି ଅଟୁଟ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତାପ୍ଯଦିତିର୍ଦୈପ୍ଯୈର୍ନ ଚଚାଲ ସମାଧିତଃ
ଏପରି କଥା ଶୁଣିଲେ ମଧ୍ୟ ଦୈତ୍ୟମାନେ ଅଦିତିଙ୍କୁ ଅସ୍ଥିର କରିପାରିଲେ ନାହିଁ; ସେ ଧ୍ୟାନରେ ଲିନ ରହିଲେ।
ନିରୀକ୍ଷ୍ଯ କ୍ରୋଧସଂଯୁକ୍ତା ହନ୍ତୁଂ ଚକ୍ରୁର୍ମନୋରଥମ୍
ଏହା ଦେଖି ଦୈତ୍ୟମାନେ କ୍ରୋଧରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ତାଙ୍କୁ ମାରିବାକୁ ମନେ ନିଶ୍ଚୟ କଲେ।
ଦଂଷ୍ଟ୍ରଗ୍ରୈରସୃଜନ୍ଵହ୍ନିଂ ସୋ ଽଦହତ୍କାନନଂ କ୍ଷଣାତ୍
ତାଙ୍କର ଦାନ୍ତରେ ଅଗ୍ନି ଉତ୍ପନ୍ନ କରି, କ୍ଷଣମାତ୍ରରେ ସେ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଜଳାଇ ଦେଲେ।
ତେନୈଵ ଦଗ୍ଧା ଦୈତେଯା ଯେ ପ୍ରଧର୍ଷଯିତୁଂ ଗତାଃ
ସେଇ ଅଗ୍ନିରେ, ଯେଉଁ ଦୈତ୍ୟମାନେ ଅଦିତିଙ୍କୁ ଅପମାନ କରିବାକୁ ଆସିଥିଲେ, ସେମାନେ ଜଳିଗଲେ।