ଉପନେତା ନିଷେକ୍ତା ଚ ସଂସ୍କର୍ତ୍ତା ମିତ୍ରସତ୍ତମ
ଯିଏ ଦୀକ୍ଷା ଦେଇଥାନ୍ତି, ସଂସ୍କାର କରନ୍ତି ଏବଂ ମିତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ,
ଏତେ ହି ଗୁରଵଃ ପ୍ରୋକ୍ତାଃ ପୂଜ୍ଯା ଵନ୍ଦ୍ଯଶ୍ଚ ସାଦରମ୍
ଏମାନେ ସମସ୍ତେ ଗୁରୁ ବୋଲି କହାଯାଇଛନ୍ତି, ସମ୍ମାନ ଓ ଆଦର ସହିତ ପୂଜ୍ୟ।
ତୁଲ୍ଯାଃ ସର୍ଵେ ଽପ୍ଯୁତ ସରଵେ ତଦ୍ଯଥାଵଦ୍ଧି ବ୍ରୂହି ମେ
ଏମାନେ ସମସ୍ତେ ସମାନ, ହେ ସରବେ; ଏହାକୁ ଠିକ୍ ଭାବେ ମୋତେ କହ।
ଗୁରୁମାହାତ୍ମ୍ଯକଥନଂ ଶ୍ରଵଣଂ ଚାନୁମୋଦନମ୍
ଗୁରୁଙ୍କର ମହିମା କଥା କହିବା, ଶୁଣିବା ଏବଂ ସମ୍ମତି ଦେବା—
ଏତେ ସମାନପୂଜାର୍ହାଃ ସର୍ଵଦା ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ
ଏମାନେ ସବୁବେଳେ ସମାନ ପୂଜାର ଯୋଗ୍ୟ; ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଅଧ୍ଯାପକାଶ୍ଚ ଵେଦାନାଂ ମନ୍ତ୍ରଵ୍ଯାଖ୍ଯାକୃତସ୍ତଥା
ଯିଏ ବେଦ ପଢାନ୍ତି ଏବଂ ମନ୍ତ୍ର ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ,
ଯଃ ପୁରାଣାନି ଵଦତି ଧର୍ମଯୁକ୍ତାନି ପଣଡିତଃ
ଯିଏ ଧର୍ମ ଭରିତ ପୁରାଣ ପଢନ୍ତି, ସେ ଜ୍ଞାନୀ,
ଦେଵପୂଜାର୍ହକର୍ମାଣି ଦେଵତାପୂଜନେ ଫଲମ୍
ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଯୋଗ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ଦେବପୂଜାର ଫଳ,
ସର୍ଵଵେଦାର୍ଥସାରାଣି ପୁରାଣାନୀତି ଭୂପତେ
ହେ ରାଜା, ପୁରାଣମାନେ ସମସ୍ତ ବେଦର ଅର୍ଥର ସାର।
ଯଃ ସଂସାରାର୍ଣତ୍ଵଂ ତର୍ତ୍ତୁମୁଦ୍ଯୋଗଂ କୁରୁତେ ନରଃ
ଯିଏ ସଂସାର ରୂପୀ ସମୁଦ୍ରକୁ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତି,
ପ୍ରୋକ୍ତଵାନ୍ସର୍ଵଧର୍ମାଶ୍ଚ ପୁରାଣେଷୁ ମହୀପତେ
ସମସ୍ତ ଧର୍ମ ପୁରାଣମାନେ ରେ କହାଯାଇଛି, ହେ ରାଜା।
ପୁରାଣାନି ମହାବୁଦ୍ଧେ ଇହାମୁତ୍ର ସୁଖାଯ ହି
ହେ ମହାବୁଦ୍ଧି, ପୁରାଣମାନେ ଏହି ଜନ୍ମ ଓ ପରଜନ୍ମର ସୁଖ ପାଇଁ।
ତସ୍ଯ ସ୍ଯାନ୍ନିର୍ମଲା ବୁଦ୍ଧିର୍ଭୂଯୋ ଧର୍ମପରାଯଣଃ
ତାଙ୍କର ମନ ପବିତ୍ର ହୁଏ, ସେ ସଦା ଧର୍ମରେ ଲାଗିଥାନ୍ତି।
ଵିଷ୍ଣୁଭକ୍ତନୃଣାଂ ଭୂପ ଧର୍ମେ ବୁଦ୍ଧିଃ ପ୍ରଵର୍ତ୍ତତେ
ହେ ରାଜା, ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଧର୍ମ ପ୍ରତି ବୁଦ୍ଧି ଜାଗ୍ରତ ହୁଏ।
ଧର୍ମାର୍ଥକାମମୋକ୍ଷାଣାଂ ଯେ ଫଲାନ୍ଯଭିଲିପ୍ସଵଃ
ଯେମାନେ ଧର୍ମ, ଧନ, ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷର ଫଳ ଆଶା କରନ୍ତି—
ଅହଂ ତୁ ଗୌତମମୁନେଃ ସର୍ଵଜ୍ଞାଦ୍ରୂହ୍ଯଵାଦିନଃ
ମୁଁ ତ ଗର୍ବରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ସବୁଜାଣି ଗୌତମ ଋଷିଙ୍କୁ ଅପମାନ କରିଥିଲି।
କଦାଚିତ୍ପରମେଶସ୍ଯ ପୂଜାଂ କର୍ତ୍ତୁମହଂ ଗତଃ
କେବଳ ଏକଥର ମୁଁ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ପୂଜା କରିବାକୁ ଗଲିଥିଲି।
ସ ତୁ ଶାନ୍ତୋ ମହାବୁଦ୍ଧିର୍ଗୌନ୍ତମସ୍ତେଜସାଂ ନିଧିଃ
ସେ ଗୌତମ ଶାନ୍ତ ଓ ମହାବୁଦ୍ଧିମାନ୍, ତେଁ ତେଜର ଭଣ୍ଡାର ଥିଲେ।
ଯସ୍ତ୍ଵର୍ଚିତୋ ମଯା ଦେଵଃ ଶିଵଃ ସର୍ଵଜଗଦ୍ଗୁରୁଃ
ଯିଏକି ମୁଁ ପୂଜା କରିଥିଲି, ସେ ହେଉଛନ୍ତି ଦେବ ଶିବ, ସମସ୍ତ ଜଗତଙ୍କ ଗୁରୁ।
ଜ୍ଞାନତୋ ଽଜ୍ଞାନତୋ ଵାପି ଯୋ ଽଵଜ୍ଞାଂ କୁରୁତେ ଗୁରୋଃ
ଜଣେ ମଣିଷ ଜାଣି ବା ଅଜାଣି ଯେଉଁଠି ଗୁରୁଙ୍କୁ ଅବମାନ କରେ—
ଶୁଶ୍ରୂଷାଂ କୁରୁତେ ଯସ୍ତୁ ଗୁରୁଣାଂ ସାଦରଂ ନରଃ
କିନ୍ତୁ ଯିଏ ଗୁରୁଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ସହିତ ସେବା କରେ—
ତେନ ଶାପେନ ଦଗ୍ଧୋ ଽହମନ୍ତଶ୍ଚୈଵ କ୍ଷଧାଗ୍ନିନା
ସେ ଶାପରେ, ମୁଁ ଭିତରେ ଖାଲି ଖାଲି ଭୋକର ଅଗ୍ନିରେ ପୁଡ଼ିଗଲି।
ଏଵଂ ଵଦତି ଵିପ୍ରେନ୍ଦ୍ର ଵଟସ୍ଥେ ଽସ୍ମିନ୍ନିଶାଚରେ
ଏଭଳି ଭାବରେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ କହୁଥିବାବେଳେ, ସେ ରାତିରେ ବଟବୃକ୍ଷ ତଳେ—
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ପ୍ରାତ୍ପଃ କଶ୍ଚିଦ୍ଵିପ୍ରୋ ଽତିଧାର୍ମିକଃ
ଏହି ସମୟରେ ଏକ ଅତି ଧର୍ମିକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଆସିଲେ।
ଵହନ୍ଗଙ୍ଗାଜଲଂ ସ୍କନ୍ଧେ ସ୍ତୁଵନ୍ ଵିଶ୍ଵେଶ୍ଵରଂ ପ୍ରଭୁମ୍
ସେ କନ୍ଧରେ ଗଙ୍ଗାଜଳ ବହି, ବିଶ୍ୱେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରୁଥିଲେ।
ତମାଗତଂ ମୁନିଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପିଶାଚୀରାକ୍ଷସୌ ଚ ତୌ
ସେ ମୁନିଙ୍କୁ ଆସିବାକୁ ଦେଖି, ସେଇ ପିଶାଚ ଓ ରାକ୍ଷସ ଦୁଇଜଣ—
ଅଶକ୍ତାସ୍ତଂ ଧର୍ଷଯିତୁମିଦମୂଚୁଶ୍ଚ ରାକ୍ଷସାଃ
ତାଙ୍କୁ କିଛି କରିପାରିଲେ ନାହିଁ, ଏବଂ ରାକ୍ଷସମାନେ କହିଲେ—
ନାମକୀର୍ତନମାହାତ୍ମ୍ଯାଦ୍ରାକ୍ଷସା ଦୂରଗାଵଯମ୍
ନାମସ୍ମରଣର ମହିମାରୁ ଆମେ ରାକ୍ଷସମାନେ ଦୂରକୁ ଚଲିଗଲୁ।
ନାମପ୍ରାଵରଣଂ ଵିପ୍ର ରକ୍ଷତି ତ୍ଵାଂ ମହାଭଯଯାତ୍
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ନାମର ଆବରଣ ତୁମକୁ ବଡ଼ ଭୟରୁ ରକ୍ଷା କରେ।
ପରାଂ ଶାନ୍ତିଂ ସମାପନ୍ନା ମହିମ୍ନା ହ୍ଯଚ୍ଯୁତସ୍ଯ ଵୈ
ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କ ମହିମାରେ ସେମାନେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶାନ୍ତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ।