ତତ୍କୃତିଂ ଚ ତ୍ଯଜେଦ୍ଵିପ୍ର ମୂଲେନ ଵିଭଜେତ୍ପୁନଃ
ଏହି ଉତ୍ପାଦକୁ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଛାଡି ଦେବା ଉଚିତ ଓ ପୁନଃ ମୂଳ ସହ ବିଭାଜନ କରିବା ଦରକାର।
ସମତ୍ର୍ଯଙ୍କହତିଃ ପ୍ରୋକ୍ତୋ ଘନସ୍ତତ୍ରଵିଧିଃ ପଦେ
ସମତ୍ର କ୍ରିୟା କୁହାଯାଇଛି; ଘନର ନିୟମ ପଦରେ ଅଛି।
ଵିଶୋଧ୍ଯଂ ଵିଷମାଦନ୍ତ୍ଯାଦ୍ଧନଂ ତନ୍ମୂଲମୁଚ୍ଯତେ
ଶେଷ ବିସମ ଦ୍ୱାରା ଶୋଧନ କରିବା ଦ୍ୱାରା ଧନର ମୂଳ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ହୁଏ।
ତତ୍କୃତିତ୍ଵେନ ନିହତାନ୍ନିଘ୍ନୀଂ ଚାପି ଵିଶୋଧଯେତ୍
ଏହି ଉତ୍ପାଦ ଦ୍ୱାରା ନିହତ ଯାହା ଅଛି ତାହାକୁ ଶୋଧନ କରିବା ଓ ନିଘ୍ନୀକୁ ମଧ୍ୟ ଶୋଧନ କରିବା ଉଚିତ।
ଅନ୍ଯୋନ୍ଯହାରନିହତୌ ହରାଂଶୌ ତୁ ସମୁଚ୍ଛିଦା
ଏକାପେକା ହରଣ ଓ ନିହତ କ୍ରିୟାରେ, ଅଂଶଗୁଡିକୁ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ବିଭାଜନ କରିବା ଦରକାର।
ଭାଗପ୍ରଭାଗେ ଵିଜ୍ଞେଯଂ ମୁନେ ଶାସ୍ରାର୍ଥଚିନ୍ତକୈଃ
ଅଂଶର ଅନୁପାତ, ମୁନି, ଶାସ୍ତ୍ରର ଅର୍ଥ ଚିନ୍ତା କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ ବୁଝିବା ଉଚିତ।
ଭାଗାସ୍ତଲସ୍ଥହାରେଣ ହରଂ ସ୍ଵାଂଶାଧିକେନ ତାନ୍
ଅଂଶଗୁଡିକୁ ମୋଟରୁ ହରଣ କରି, ସେମାନଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ଅଧିକ ଅଂଶ ଦେବା ଉଚିତ।
କାର୍ଯସ୍ତୁଲ୍ଯହରାଂ ଶାନାଂ ଯୋଗଶ୍ଚାପ୍ଯନ୍ତତୋ ମୁନେ
ଯେତେବେଳେ ଅଂଶ ସମାନ ହୁଏ, ଶେଷରେ ଯୋଗ କରିବା ଦରକାର, ମୁନି।
ଅଂଶାହତିଶ୍ଛେଦଘାତହୃଦ୍ଭିନ୍ନଗୁଣନେ ଫଲମ୍
ଅଂଶକୁ ହରଣ, ଛେଦନ, ଘାତ ଓ ଭିନ୍ନ ଅଂଶର ଗୁଣନ କ୍ରିୟାରୁ ଫଳ ମିଳେ।
ଶେଷଃ କାର୍ଯୋ ଭାଗହାରେ କର୍ତଵ୍ଯୋ ଗୁଣନାଵିଧିଃ
ଅଂଶ ବିଭାଜନରେ ଶେଷ ନେବା ଉଚିତ; ଗୁଣନର ନିୟମ ଅନୁସରିବା ଦରକାର।
ପଦସିଦ୍ଧ୍ଯୈ ପଦେ କୁର୍ଯାଦଥୋରଵଂ ସର୍ଵତଶ୍ଚ ରଵମ୍
ପଦ ଦେଖାଇବା ପାଇଁ, ପ୍ରତିଟି ପଦରେ ଏକ ଶବ୍ଦ କରିବା ଉଚିତ୍, ଏବଂ ସବୁଠାରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଶବ୍ଦ ହେବା ଦରକାର।
ଋଣଂ ସ୍ଵଂ ସ୍ଵମୃଣଂ କୁର୍ଯାଦୃଶ୍ଯେ ରାଶିପ୍ରସିଦ୍ଧଯେ
ନିଜ ଋଣ ଓ ନିଜର ଋଣକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିବା ଉଚିତ୍, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଚିହ୍ନ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ।
ଅଂଶସ୍ତ୍ଵଵିକୃତସ୍ତତ୍ର ଵିଲୋମେ ଶେଷମୁକ୍ତଵତ୍
ଏଠାରେ ଅଂଶ ଅପରିବର୍ତ୍ତିତ ରହେ; ଯଦି ବିପରୀତ ଦିଗରେ ଯିବା, ତେବେ ଅବଶିଷ୍ଟ ପୂର୍ବରୁ ଯେପରି ଥିଲା ସେପରି।
ଇଷ୍ଟଘ୍ନଦୃଷ୍ଟେନୈତେନ ଭକ୍ତରାଶିରନୀଶିତଃ
ଇଚ୍ଛିତ ଓ ଦେଖିଥିବାକୁ ଗୁଣନ କଲେ ରାଶିର ଉତ୍ତର ମିଳେ, ଅନ୍ୟଥା ନୁହେଁ।
ରାଶ୍ଯନ୍ତରହୃତଂ ଵର୍ଗୋତ୍ତରଂ ଯୋସୁତଶ୍ଚ ତୌ
ରାଶିମାନଙ୍କର ତଫାତ୍ ହେଉଛି ଗୋଷ୍ଠୀର ଅଧିକତା; ଯିଏ ଜନ୍ମ ନେଇଛି, ସେଉଁଠି ଦୁଇଟି।
ଏକୋ ଽସ୍ଯ ଵର୍ଗୋ ଦଲିତଃ ସୈକୋ ରାଶିଃ ପରୋ ମତଃ
ଏହାର ଗୋଟିଏ ଗୋଷ୍ଠୀ ଭାଗକୁ ଭାଗିଦିଆଯାଏ; ଏହିପରି, ଗୋଟିଏ ରାଶି ସର୍ବୋତ୍ତମ ମନାଯାଏ।
ଵର୍ଗଯୋଗାନ୍ତରେ ଵ୍ଯେକେ ରାଶ୍ଯୋର୍ଵର୍ଗୋସ୍ତ ଏତଯୋଃ
ଅନ୍ୟ ଗୋଷ୍ଠୀ ଯୋଗରେ, ଏକାକି ହେଉଛି ରାଶି, ଏବଂ ଏହି ଦୁଇଟିର ଗୋଷ୍ଠୀ।
ଏଷୀସ୍ଯାନାମୁଭେ ଵ୍ଯକ୍ତେ ଗଣିତେ ଵ୍ଯକ୍ତମେଵ ଚ
ଅନ୍ୱେଷକ ଦୁଇଜଣ ସ୍ପଷ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି, ଗଣନାରେ କେବଳ ସ୍ପଷ୍ଟତାକୁ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଏ।
ଦୃଷ୍ଟସ୍ଯ ଚ ଗୁଣାର୍ଦ୍ଧୋ ନ ଯୁତଂ ଵର୍ଗୀକୃତଂ ଗୁଣଃ
ଦେଖିଥିବାର ଗୁଣିତ ଅର୍ଧାଂଶ ଯୋଗ କରାଯାଏ ନାହିଁ; ଗୋଷ୍ଠୀକୃତ ଗୁଣିତ ହେଉଛି ଗୁଣକ।
ଭକ୍ତଂ ତଥା ମୂଲଗୁଣଂ ତାଭ୍ଯାଂ ସାଧ୍ଯୋଥ ଵ୍ଯକ୍ତଵତ୍
ଏହିପରି, ମୂଳ ଗୁଣକୁ ସେହି ଦୁଇଟି ଦ୍ୱାରା ଭାଗ କଲେ ଫଳ ମିଳେ, ଯେପରି ସ୍ପଷ୍ଟ ଦେଖାଯାଏ।
ଇଚ୍ଛଘ୍ନମାଦ୍ଯହୃତ୍ସେଷ୍ଟଂ ଫଲଂ ଵ୍ଯସ୍ତେ ଵିପର୍ଯଯାତ୍
ଇଚ୍ଛିତ ସଂଖ୍ୟାକୁ ପ୍ରଥମ ଅବଶିଷ୍ଟ ସହିତ ଗୁଣନ କଲେ ଫଳ ମିଳେ, ଯାହା ବିପରୀତ ଦ୍ୱାରା ଅଲଗା ହୁଏ।
ବହୁରାଶିଵଧଂ ଭକ୍ତେ ଫଲଂ ସ୍ଵଲ୍ପଵଧେନ ଚ
ଅନେକ ରାଶି ଦ୍ୱାରା ଭାଗ କଲେ ଫଳ ମିଳେ, ଏବଂ ଛୋଟ ଭାଗ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ଫଳ ମିଳେ।
ମାନଘ୍ନକାଲଶ୍ଚାତୀତକାଲାଘ୍ନଫଲସଂହୃତାଃ
ମାପ ସହିତ ସମୟ ଗୁଣନ ହୁଏ, ଏବଂ ଅତୀତ ସମୟ ଦ୍ୱାରା ଗୁଣିତ ଫଳ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଏ।
ବହୁରାଶିପଲାତ୍ସ୍ଵଲ୍ପରାଶିମାସଫଲଂ ବହୁ
ଅନେକ ରାଶିର ଫଳରୁ, କିଛି ରାଶି ମାସର ଫଳ ଅଧିକ ମିଳେ।
କ୍ଷେପା ମିଶ୍ରହତାଃ କ୍ଷେପୋଯୋଗଭକ୍ତାଃ ଫଲାନି ଚ
କ୍ଷେପ ମିଶ୍ରିତ ଓ ଘାତିତ ହୁଏ, କ୍ଷେପ ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା ଭାଗ କଲେ ଫଳ ମିଳେ।
ପୂର୍ଣୋଗଚ୍ଛେତ୍ସମେଧ୍ଯଵ୍ଯେସମେଵର୍ଗୋର୍ଦ୍ଧିତେତ୍ଯତଃ
ପୂର୍ଣ୍ଣ ଯିଏ, ସେ ଆଗକୁ ବଢ଼େ; ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି, ଗୋଷ୍ଠୀ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି।
ଵ୍ଯେକଂ ଵ୍ଯେକଗୁଣାପ୍ତଂ ଚ ପ୍ରାଧ୍ନଂ ମାନଂ ଗୁଣୋତ୍ତରେ
ଏକାକି, ଏକାକିର ଗୁଣିତ ଓ ମୁଖ୍ୟ ମାପ, ଉତ୍ତମ ଗୁଣକରେ।
ଶ୍ରୁତିକୃତ୍ଯନ୍ତରପଦ କୋଟିର୍ଦୋଃ କର୍ଣଵର୍ଗଯୋଃ
ଶ୍ରବଣ କାର୍ଯ୍ୟର ଅନ୍ୟ ପଦ, ଶିଖର, ଓ କର୍ଣ୍ଣ ଓ ଗୋଷ୍ଠୀର ଦୋଷ।
ରାଶ୍ଯୋରନ୍ତରଵର୍ଗେଣ ଦ୍ଵିଘ୍ନେ ଘାତେ ଯୁତେ ତଯୋଃ
ଦୁଇଟି ରାଶିର ତଫାତକୁ ଦୁଇ ଗୁଣ କରି, ସେହି ଫଳକୁ ଦୁଇଟି ରାଶିର ଯୋଗରେ ଯୋଗ କଲେ,
ଵ୍ଯାସ ଆକୃତିସଂକ୍ଷଣ୍ଣୋଵ୍ଯାସାସ୍ଯାତ୍ପରିଧିର୍ମୁନେ
ହେ ମୁନି, ଏହି ଯୋଗର ମୂଳ ମୂଲ୍ୟ ନେଲେ ଯେଉଁ ମାପ ମିଳେ, ସେହିଟି ହେଉଛି ବ୍ୟାସ।