ପ୍ରାଜାପତ୍ଯଵ୍ରତଂ କୁର୍ଯାଦ୍ରେତୋଵିଣ୍ମୂତ୍ରଭୋଜନେ
ପ୍ରଜାପତି ବ୍ରତ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିବା ଉଚିତ, ଯେଉଁଠାରେ ରେତ, ମୁତ୍ର କିମ୍ବା ମଳ ସ୍ପର୍ଶ କରିଥିବା ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବାକୁ ପଡ଼େ।
ରଜସ୍ଵଲାଂ ଚ ଚାଣ୍ଡାଲଂ ମହାପାତକିନଂ ତଥା
ଯଦି କୌଣସି ରଜସ୍ବଳା ନାରୀ, ଚାଣ୍ଡାଳ କିମ୍ବା ମହାପାପୀଙ୍କୁ ସ୍ପର୍ଶ କରିଯାଏ,
ସ୍ପୃଷ୍ଟ୍ଵା ସଚୈଲଂ ସ୍ନାଯୀତ ଘୃତଂ ସଂପ୍ରାଶେଯତ୍ତଥା
ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିଥିବା ସମୟରେ ସ୍ପର୍ଶ କରିଲେ, ନିସ୍ପତ୍ତି ନାଇବା ଉଚିତ; ଏହିପରି ଘିଅ ମଧ୍ୟ ଖାଇବା ଉଚିତ।
ଏତେଷ୍ଵନ୍ଯତମଂ ସ୍ପୃଷ୍ଟ୍ଵା ଅଜ୍ଞାନାଧଦ୍ଯଦି ଭୋଜନେ
ଯଦି ଅଜ୍ଞାନରେ ଖାଇବା ସମୟରେ ଏହିମାନେ ମଧ୍ୟରୁ କୌଣସି ଏକକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରିଯାଏ,
ସ୍ନାନଦାନଜପାଦୌ ଚ ଭୋଜନାଦୌ ଚ ନାରଦ
ନାରଦ, ସ୍ନାନ, ଦାନ, ଜପ କିମ୍ବା ଭୋଜନ କରିବା ସମୟରେ,
ଉଦ୍ଵମେଦ୍ଧୁକ୍ତମଂନ୍ନତତ୍ସ୍ତ୍ରାତ୍ଵା ଚୋପଵସେତ୍ତଥା
ଖାଇଥିବା ଖାଦ୍ୟ ବାହାର କରିବା, ନିଜକୁ ସୁରକ୍ଷିତ କରିବା ଏବଂ ଉପବାସ କରିବା ଉଚିତ।
ଵ୍ରତାଦିମଧ୍ଯେ ଯଦ୍ଯେଷା ଶୃଣୁଯାଦ୍ଧୂନିମପ୍ଯୁତ
ବ୍ରତ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଅନୁଷ୍ଠାନ ମଧ୍ୟରେ ଯଦି ଅଗ୍ନିର ଭସ୍ମ ଶୁଣିଯାଏ,
ପାପାନାମଧିକଂ ପାପଂ ଦ୍ଵିଜଦୈଵତନିନ୍ଦନମ୍
ପାପମାନେ ମଧ୍ୟରେ, ଦ୍ୱିଜ କିମ୍ବା ଦେବତାଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କରିବା ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପାପ।
ମହାପାତକତୁଲ୍ଯାନି ଯାନି ପ୍ରୋକ୍ତାନି ସୂରିଭିଃ
ଯେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ଋଷିମାନେ ମହାପାପ ସମାନ ଭାବରେ କହିଛନ୍ତି,
ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତାନି ଯଃ କୁର୍ଯାନ୍ନାରାଯଣପରାଯଣଃ
ଯିଏ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରି ଶୁଦ୍ଧି କାର୍ଯ୍ୟ କରେ,
ଯସ୍ତୁ ରାଗାଦିନିର୍ମୁକ୍ତୋ ହ୍ଯନୁତାପସମନ୍ଵିତଃ
ଯିଏ ରାଗ ଆଦିରୁ ମୁକ୍ତ ଏବଂ ପଶ୍ଚାତାପରେ ଭରିତ,
ମହାପାତକଯୁକ୍ତୋ ଵା ଯୁକ୍ତୋ ଵା ସର୍ଵପାତକୈଃ
ସେ ମହାପାପ କିମ୍ବା ସମସ୍ତ ପାପ ସହିତ ଯୁକ୍ତ ହେଉଥିବା,
ନାରାଯଣମନାନ୍ଦ୍ଯନ୍ତଂ ଵିଶ୍ଵାକାରମନାମଯମ୍
ଯଦି ସେ ନାରାୟଣଙ୍କୁ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ଆକାର ଏବଂ ନିର୍ମଳ, ଚିତ୍ତରେ ଧ୍ୟାନ କରେ,
ସ୍ମୃତୋ ଵା ପୂଜିତୋ ଵାପି ଧ୍ଯାତଃ ପ୍ରଣମିତୋ ଽପି ଵା
ସେ ଚେତନାରେ ରଖିଥିବା, ପୂଜା କରିଥିବା, ଧ୍ୟାନ କରିଥିବା କିମ୍ବା ନମସ୍କାର କରିଥିବା,
ସଂପର୍କାଦ୍ଯଦି ଵା ମୋହାଦ୍ଯସ୍ତୁ ପୂଜଯତେ ହରିମ୍
ସମ୍ପର୍କ କିମ୍ବା ମୋହରେ ମଧ୍ୟ ଯିଏ ହରିଙ୍କୁ ପୂଜା କରେ,
ସକୃତ୍ସଂସ୍ମରଣାଦ୍ଵିଷ୍ଣୋର୍ନଶ୍ଯନ୍ତି କ୍ଲେଶସଂଚଯାଃ
ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଏକଥର ମଧ୍ୟ ସ୍ମରଣ କଲେ, ଦୁଃଖର ସମସ୍ତ ସଂଚୟ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।
ମାନୁଷଂ ଦୁର୍ଲଭଂ ଜନ୍ମ ପ୍ରାପ୍ଯତେ ଯୈର୍ମୁନୀଶ୍ଵର
ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯେଉଁମାନେ ମାନବ ଜନ୍ମ ପାଇଥାନ୍ତି, ଏହା ଅତି ଦୁର୍ଲଭ ଏବଂ ଦୁର୍ଲଭ ଭାବରେ ମିଳେ ।
ତସ୍ମାତ୍ତଡିଲ୍ଲତାଲୋଲଂ ମାନୁଷ୍ଯଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ଦୁର୍ଲଭମ୍
ତେଣୁ ଏହି ଦୁର୍ଲଭ ମାନବ ଜୀବନ, ଯାହା ତଡିତ୍ ଚମକ ପରି ଶୀଘ୍ର ଅସ୍ଥାୟୀ, ମିଳିଥିବା ପରେ—
ସର୍ଵେ ଽନ୍ତରାଯା ନଶ୍ଯନ୍ତି ମନଃଶୁଦ୍ଧିଶ୍ଚ ଜାଯତେ
ସମସ୍ତ ବାଧା ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ, ମନର ଶୁଦ୍ଧି ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ ।
ଧର୍ମାର୍ଥକାମୋକ୍ଷାଖ୍ଯାଃ ପୁରୁଷାର୍ଥାଃ ସନାତନାଃ
ଧର୍ମ, ଅର୍ଥ, କାମ ଓ ମୋକ୍ଷ — ଏହି ଚାରିଟି ମାନବ ଜୀବନର ନିତ୍ୟ ଲକ୍ଷ୍ୟ ।
ପୁତ୍ରଦାରଗୃହକ୍ଷେତ୍ରଧନଧାନ୍ଯାଭିଧାଵତୀମ୍
ପୁଅ, ଜନାନୀ, ଘର, ଜମି, ଧନ ଓ ଧାନ୍ୟ ପାଇଁ ଲୋକେ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତି ।
ସଂତ୍ଯଜ୍ଯ କାମଂ କ୍ରୋଧଂ ଚ ଲୋଭଂ ମୋହଂ ମଦଂ ତଥା
କାମ, କ୍ରୋଧ, ଲୋଭ, ମୋହ ଓ ଅଭିମାନକୁ ଛାଡିଦିଅ ।
ଵ୍ଯାପାରାନ୍ସକଲାଂସ୍ତ୍କ୍ତ୍ଵା ପୂଜଯଧ୍ଵଂ ଜନାର୍ଦନମ୍
ସମସ୍ତ କାମକାଜ ଛାଡି ଜନାର୍ଦନଙ୍କୁ ପୂଜା କର ।
ଯାଵନ୍ନାଯାତି ମରଣଂ ଯାଵନ୍ନାଯାତି ଵୈ ଜରା
ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୃତ୍ୟୁ ଆସିନାହିଁ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ଆସିନାହିଁ—
ଧୀମାନ୍ନକୁର୍ଯାଦ୍ଵିଶ୍ଵାସଂ ଶରୀରେ ଽସ୍ମିନ୍ଵିନଶ୍ଵରେ
ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକେ ଏହି ନଶ୍ୱର ଶରୀରରେ ବିଶ୍ୱାସ ରଖିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ ।
ଆସନ୍ନମରଣୋ ଦେହସ୍ତସ୍ମାଦ୍ଦର୍ପ୍ପଂ ଵିମୁଚତ
ଦେହ ମୃତ୍ୟୁ ପାଖରେ ଅଛି, ତେଣୁ ଅଭିମାନକୁ ଛାଡିଦିଅ ।
ଏତଜ୍ଜ୍ଞାତ୍ଵା ମହାଭାଗ ପୂଜଯସ୍ଵ ଜନାର୍ଦନମ୍
ଏହି କଥା ଜାଣି, ମହାଭାଗ, ତୁମେ ଜନାର୍ଦନଙ୍କୁ ପୂଜା କର ।
ଭକ୍ତ୍ଯା ଯଜତି ଯୋ ଵିଷ୍ଣୁଂ ମହାପାତକଵାନପି
ଯେଉଁମାନେ ବଡ଼ ପାପରେ ଲିପ୍ତ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଯଦି ଭକ୍ତିରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି—
ସର୍ଵତୀର୍ଥାନି ଯଜ୍ଞାଶ୍ଚ ସାଂଗା ଵେଦାଶ୍ଚ ସତ୍ତମ
ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ, ଯଜ୍ଞ ଓ ତାଙ୍କର ଅଂଶ, ଏବଂ ବେଦ, ମହାନ—
କିଂ ଵୈ ଵେଦୈର୍ମଖୈଃ ଶାସ୍ତ୍ରୈଃ କିଂଵା ତୀର୍ଥନିଷେଵଣୈଃ
ବେଦ, ଯଜ୍ଞ, ଶାସ୍ତ୍ର କିମ୍ବା ତୀର୍ଥର ସେବାର କଣ ଉପକାର—