ଅକ୍ଷଯୁକ୍ଛୁକ୍ଲନଵମୀ କାର୍ତିକେ ଦ୍ଵାଦଶୀ ସିତା
କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର ଅକ୍ଷୟ ଶୁକ୍ଳ ନବମୀ, ଏବଂ ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷର ଦ୍ୱାଦଶୀ।
ଆଷାଢଶୁକ୍ଲଦଶମୀ ସିତା ମାଘସ୍ଯ ସତ୍ପମୀ
ଆଷାଢ଼ ମାସର ଶୁକ୍ଳ ଦଶମୀ, ମାଘ ମାସର ଶୁକ୍ଳ ସପ୍ତମୀ।
ଫଆଲ୍ଗୁନସ୍ଯ ତ୍ଵମାଵାସ୍ଯା ପୌଷସ୍ଯୈକାଦଶୀ ସିତା
ଫାଲ୍ଗୁନ ମାସର ଅମାବାସ୍ୟା ଓ ପୌଷ ମାସର ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷର ଏକାଦଶୀ ଦିନରେ—
ମନ୍ଵାଦଯଃ ସମାଖ୍ଯାତା ଦତ୍ତସ୍ଯାକ୍ଷଯକାରିକାଃ
ଏହି ସମୟଗୁଡ଼ିକୁ ଋଷିମାନେ ଦାନ କଲେ ଅକ୍ଷୟ ଫଳ ମିଳେ ବୋଲି କହିଛନ୍ତି।
ଶ୍ରାଦ୍ଧେ ନିମନ୍ତ୍ରିତେ ଚୈଵଗ୍ରହଣେ ଚନ୍ଦ୍ରସୂର୍ଯଯୋଃ
ଶ୍ରାଦ୍ଧ କାଳରେ, ନିମନ୍ତ୍ରଣ ମିଳିଲେ, ଓ ଚନ୍ଦ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟ ଗ୍ରହଣ ସମୟରେ—
ଗଲଗ୍ରହେ ଦୁର୍ଦ୍ଦିନେ ଚ ନାଧୀଯୀତ କଦାଚନା
ଗ୍ରହଣ ବେଳେ କିମ୍ବା ଅଶୁଭ ଦିନରେ କେବେ ବି ପାଠ ପଢ଼ିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଅଧୀଯତାଂ ସୁମୂଢାନାଂପ୍ରଜାଂପ୍ରଜ୍ଞାଂଯଶଃ ଶ୍ରିଯମ୍
ମୂଢ଼ମତି, ସନ୍ତାନ, ବୁଦ୍ଧି, କୀର୍ତ୍ତି ଓ ଧନ ପାଇଁ ପଢ଼ିବା ଉଚିତ।
ଅନଧ୍ଯାଯେ ତୁ ଯୋ ଽଧୀତେ ତଂ ଵିଦ୍ଯାଦ୍ଵ୍ରହ୍ମଘାତକମ୍
ଯେଉଁଠାରେ ପଢ଼ିବା ନିଷିଦ୍ଧ, ସେଠାରେ ଯିଏ ପଢ଼େ, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତା ବୋଲି ଜଣା।
କୁଣ୍ଡଗୋଲକଯୋଃ କେଚିଜ୍ଜଡାଦୀନାଂ ଚ ନାରଦ
ନାରଦ, କେତେକ ଲୋକ କୁଣ୍ଡ ଓ ଗୋଳକ ଯୋଗ ଓ ମୂଢ଼ମତିମାନେ ପାଇଁ ପଢ଼ିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ ବୋଲି କହନ୍ତି।
ଅନଧୀତ୍ଯ ତୁ ଯୋ ଵେଦମନ୍ଯତ୍ର କୁରୁତେ ଶ୍ରମମ୍
ଯିଏ ବେଦ ପଢ଼ିନାହିଁ, ଅନ୍ୟ କାମରେ ଶ୍ରମ କରେ—
ଅନଧୀତଶ୍ରୁତିର୍ଵିପ୍ର ଆଚାର ପ୍ରତିପଦ୍ଯତେ
ଏବଂ ଯିଏ ଶାସ୍ତ୍ର ପଢ଼ିନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ଆଚରଣ ଠିକ୍ ରଖେ—
ନିତ୍ଯଂ ନୈମିତ୍ତିକଂ କାମ୍ଯଂ ଯଚ୍ଚାନ୍ଯତ୍କର୍ମ ଵୈଦିକମ୍
ନିତ୍ୟ, ନୈମିତ୍ତିକ, କାମ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ବେଦୀୟ କାର୍ଯ୍ୟ—
ଶବ୍ଦବ୍ରହ୍ମମଯୋ ଵିଷ୍ଣୁର୍ଵେଦଃ ସାକ୍ଷାଦ୍ଧାରି ସ୍ମୃକତଃ
ବେଦ ଅର୍ଥାତ୍ ଶବ୍ଦବ୍ରହ୍ମ ରୂପେ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ସ୍ୱୟଂ ବିଦ୍ୟମାନ ବୋଲି ସ୍ମୃତିରେ କହାଯାଇଛି।
ଵେଦାଧ୍ଯାଯୀ ତତୋ ଵିପ୍ରଃ ସର୍ଵାନ୍କାମାନଵାନ୍ପୁଯାତ୍
ଏହିପରି, ବେଦ ପଢ଼ୁଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣ ସମସ୍ତ କାମନା ପୂରଣ କରି ପବିତ୍ର ହୁଏ।
ଅନୁଜ୍ଞାତସ୍ତତସ୍ତେନ କୁର୍ଯାଦଗ୍ନିପରିଗ୍ରହମ୍
ତାପରେ ଅନୁମତି ମିଳିଲେ, ଅଗ୍ନି ସ୍ୱୀକାର କରିବା ଉଚିତ।
ଅଧୀତ୍ଯ ଗୁରଵେ ଦତ୍ତ୍ଵା ଦକ୍ଷିଣାଂ ସଂଵିଶେଦ୍ଵୃହମ୍
ପଢ଼ି ସେଷ କରି, ଗୁରୁଙ୍କୁ ଦକ୍ଷିଣା ଦେଇ, ଗୃହସ୍ଥ ଜୀବନକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବା ଉଚିତ।
ଦ୍ଵିଜଃ ସମୁଦ୍ଵହେତ୍କନ୍ଯାଂ ସୁଶୀଲାଂ ଧର୍ମ ଚାରିଣୀମ୍
ଦ୍ୱିଜ ଜନେ ଭଲ ଚରିତ୍ର ଓ ଧର୍ମପରାୟଣ କନ୍ୟାଙ୍କୁ ବିବାହ କରିବା ଉଚିତ।
ଦ୍ଵିଜଃ ସମୁଦ୍ଵହେତ୍କନ୍ଯଥା ଗୁରୁତଲ୍ପରାଃ
ଦ୍ୱିଜ ଜନେ ଗୁରୁ କିମ୍ବା ବଡ଼ମାନେଙ୍କ ସହିତ ଥିବା କନ୍ୟାଙ୍କୁ ବିବାହ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଅତିକେଶାମକେଶାମକେଶାଂ ଚ ଵାଚାଲାଂ ନୋଦ୍ଵହେଦ୍ଵୁଧଃ
ଅତ୍ୟଧିକ କେଶ ଥିବା, କେଶ ନଥିବା କିମ୍ବା ବହୁତ କଥା କହୁଥିବା ଜଣେ ଜନୀକୁ ବୁଦ୍ଧିମାନ ବ୍ୟକ୍ତି ବିବାହ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ନ୍ଯାନାଧିକାଙ୍ଗୀମୁନ୍ମତ୍ତାଂ ପିଶୁନାଂ ନୋଦ୍ଵହେଦ୍ ବୁଧଃ
ଅସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଙ୍ଗ, ପାଗଳ କିମ୍ବା ଅପବାଦ କରୁଥିବା ଜଣେ ଜନୀକୁ ବୁଦ୍ଧିମାନ ବ୍ୟକ୍ତି ବିବାହ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଶ୍ମଶ୍ରୁଵ୍ଯଞ୍ଜନସଂଯୁକ୍ତାଂ କୁବ୍ଜାଂ ଚୈଵାଦ୍ଵହେନ୍ନ ଚ
ଯେଉଁ ଜଣେ ଜନୀଙ୍କର ମୁହଁରେ ଅଧିକ ଲୋମ ଅଛି କିମ୍ବା ଗାଁଡ଼ ହୋଇଛନ୍ତି, ସେଉଁଠି ବିବାହ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଵିଵାଦଶୀଲାଂ ଭ୍ରମିତାଂ ନିଷ୍ଠୁରାଂ ନୋଦ୍ଵହେଦ୍ରୁଧଃ
ଯିଏ ପୂର୍ବରୁ ବିବାହିତ, ସେ ଜଣେ ଝଗଡ଼ାଳୁ, ଅସ୍ଥିର କିମ୍ବା କଠୋର କଥା କହୁଥିବା ଜନୀ ସହ ବିବାହ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଅତିକୃଷ୍ଣାଂ ରକ୍ତଵର୍ଣାଂ ଧୂର୍ତାଂ ନୈଵୋଦ୍ଵହେ ଦ୍ଵୁଧଃ
ଯିଏ ପୂର୍ବରୁ ବିବାହିତ, ସେ ଅତି କଳା, ଲାଲ୍ ରଙ୍ଗର କିମ୍ବା ଚତୁର ଜନୀ ସହ ବିବାହ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ତାସଶ୍ଵାସାଦିସଂଯୁକ୍ତାଂ ନିଦ୍ରାଶୀଲାଂ ଚ ନୋଦ୍ଵହେତ୍
ଯିଏ ଗଭୀର ଶ୍ୱାସ କିମ୍ବା ଏପରି ଅନ୍ୟ କୌଣସି ରୋଗ ଥିବା, କିମ୍ବା ସବୁବେଳେ ଘୁମାଉଥିବା ଜନୀ, ସେଉଁଠି ବିବାହ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ପରାପଵାଦନିରତାଂ ତସ୍କାରାଂ ନୋଦ୍ଵହେଦ୍ଵୁଧଃ
ଯିଏ ଅନ୍ୟମାନେ କଥା କହି ନିନ୍ଦା କରେ କିମ୍ବା ଚୋରି କରେ, ସେଉଁଠି ବିବାହ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଗର୍ଵିତାଂ ବକଵୃତ୍ତିଂ ଚ ସର୍ଵଥା ନୋଦ୍ଵହେଦ୍ଵୁଧଃ
ଯିଏ ଅହଂକାରୀ କିମ୍ବା ମିଥ୍ୟା ଆଚରଣ କରେ, ସେଉଁଠି କେବେ ବିବାହ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ପ୍ରଗଲ୍ଭାଂ ଵାଗୁଣାଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ସର୍ଵଥା ତାଂ ପରିତ୍ଯଜେତ୍
ଯଦି କୌଣସି ଜନୀ ଅତି ଖୋଲା ମୁହଁରେ କଥା କହେ ବୋଲି ଜଣାପଡ଼େ, ସେଉଁଠି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଛାଡ଼ିଦେବା ଉଚିତ୍।
ପରାନୁକୂଲିନୀ ଯା ଚ ସର୍ଵଥା ତାଂ ପରିତ୍ଯଜେତ୍
ଯିଏ ସବୁବେଳେ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ପକ୍ଷରେ ଅଧିକ ଝୁକିଥାଏ, ସେଉଁଠି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଛାଡ଼ିଦେବା ଉଚିତ୍।
ପୂର୍ଵଃ ପୂର୍ଵୋ ଵରୋ ଜ୍ଞେଯଃ ପୂର୍ଵାଭାଵେ ପରଃ ପରଃ
ଯିଏ ପ୍ରଥମେ ବର ହେବାକୁ ଆସିଛନ୍ତି, ସେଉଁଠି ପ୍ରଥମ ପ୍ରାଥମିକତା ଦିଆଯିବ; ଯଦି ସେ ନାହାନ୍ତି, ତେବେ ପରବର୍ତ୍ତୀଙ୍କୁ।
ଗାନ୍ଧର୍ଵୋ ରାକ୍ଷସଶ୍ଚୈଵ ପୈଶାଚଶ୍ଚାଷ୍ଟମୋ ମତଃ
ଗାନ୍ଧର୍ବ, ରାକ୍ଷସ ଏବଂ ପୈଶାଚ ବିବାହକୁ ଏଠାରେ ଅଷ୍ଟମ ପ୍ରକାର ଭାବେ ଗଣାଯାଏ।