ସ ଏଵ ପତିତୋ ଜ୍ଞେଯୋ ଯତଃ କର୍ମବହିଷ୍କୃତଃ
ଯିଏ କର୍ମରୁ ବାହାରିଯାଏ, ସେ ଏକମାତ୍ର ପତିତ ବୋଲି ଜଣାଯିବା ଉଚିତ।
ଭ୍ରଷ୍ଟୋ ଯଃ ସ୍ଵାଶ୍ରମାଚାରାତ୍ପତିତଃ ସୋ ଽଭିଧୀଯତେ
ଯିଏ ନିଜ ଆଶ୍ରମର ଆଚାରରୁ ଭ୍ରଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ, ସେ ପତିତ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଆଚାରାତ୍ପତିତଂ ମୂଢଂ ନ ପୁନାତି ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମ
ଯେଉଁ ମଣିଷ ସଠିକ ଆଚରଣରୁ ପଡ଼ିଯାଏ, ସେ ଯଦି ଶିକ୍ଷାରେ ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ ହେଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ପବିତ୍ର କରିପାରେନି, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜ।
ଯଜ୍ଞୋ ଵା ଵିଵିଧୋ ବ୍ରହ୍ମଂସ୍ତ୍ଯକ୍ତାଚାରଂନ ରକ୍ଷତି
ଯେଉଁ ଲୋକେ ଆଚରଣକୁ ଛାଡ଼ିଦେଇଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ଯଜ୍ଞ କିମ୍ବା ବ୍ରହ୍ମର ପାଠ ମଧ୍ୟ ରକ୍ଷା କରିପାରେନି।
ଆଚାରାତ୍ପ୍ରାପ୍ଯତେ ମୋକ୍ଷ ଆଚାରାତ୍କିଂ ନ ଲଭ୍ଯତେ
ଠିକ୍ ଆଚରଣ ଦ୍ୱାରା ମୁକ୍ତି ମିଳେ; ଆଚରଣ ଦ୍ୱାରା କଣ ମିଳେନାହିଁ?
ହରିଭକ୍ତେପରି ତଥା ନିଦାନଂ ଭକ୍ତିରିଷ୍ଯତେ
ଏହିପରି, ହରିଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରୁଥିବା ମଧ୍ୟରେ, ଭକ୍ତିକୁ ନିଜେ କାରଣ ବୋଲି ଗଣାଯାଏ।
ତସ୍ମାତ୍ସମସ୍ତଲୋକାନାଂ ଭକ୍ତିର୍ମାତେତି ଗୀଯତେ
ସେହିପାଇଁ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ମା' ବୋଲି ଭକ୍ତିଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରାଯାଏ।
ତଥା ଭକ୍ତିଂ ସମାଶ୍ରିତ୍ଯ ସର୍ଵେ ଜୀଵନ୍ତି ଧାର୍ଂମିକାଃ
ଏଭଳି, ଭକ୍ତି ଉପରେ ଭରସା କରି, ସମସ୍ତ ଧାର୍ମିକ ଲୋକେ ଜୀବନ୍ତି।
ନ ତସ୍ଯ ତ୍ରିଷୁ ଲୋକେଷୁ ସଦୃଶୋ ଽସ୍ତ୍ଯଜନନ୍ଦନ
ତିନି ଲୋକରେ ତାଙ୍କ ସମାନ କେହି ନାହାନ୍ତି, ହେ ଅଜନନ୍ଦନ।
ତସ୍ମିଂସ୍ତୁଷ୍ଟେ ଭଵେଜ୍ଜ୍ଞାନଂ ଜ୍ଞାନାନ୍ମୋକ୍ଷମଵାପ୍ଯତେ
ସେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ ଜ୍ଞାନ ହୁଏ; ଏହି ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ମୁକ୍ତି ମିଳେ।
ତତ୍ସଙ୍ଗଂ ପ୍ରାପ୍ଯତେ ପୁମ୍ଭିଃ ସୁକୃତୈଃ ପୂର୍ଵସଞ୍ଚିତୈଃ
ଲୋକମାନେ ପୂର୍ବଜନ୍ମର ସୁକୃତି ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କ ସଙ୍ଗ ପାଇଥାନ୍ତି।
କାମାଦିଦୋଷନିର୍ ମୁକ୍ତାସ୍ତେ ସନ୍ତୋ ଲୋକଶିକ୍ଷକାଃ
କାମ ଓ ଅନ୍ୟ ଦୋଷରୁ ମୁକ୍ତ, ସେମାନେ ସନ୍ତ ହୋଇ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଶିଖାଅନ୍ତି।
ଯଦି ଲଭ୍ଯେତ ଵିଜ୍ଞେଯଂ ପୁଣ୍ଯଂ ଜନ୍ମାନ୍ତରାର୍ଜିତମ୍
ଯଦି ଏହି ସୁଯୋଗ ମିଳେ, ତେବେ ଜାଣିବା ଉଚିତ୍ ଯେ, ଏହା ପୂର୍ବଜନ୍ମର ପୁଣ୍ୟର ଫଳ।
ସତ୍ସଙ୍ଗତିର୍ଭଵେତ୍ତସ୍ଯ ନାନ୍ଯଥା ଘଟତେ ହି ସା
ସତ୍ସଙ୍ଗ କେବଳ ସେଉଁଠି ହୁଏ; ଏହା ଅନ୍ୟ ଭାବରେ କେବେ ହୁଏ ନାହିଁ।
ସନ୍ତଃ ସୂକ୍ତିମରୀଚ୍ଯୋଶ୍ଚାନ୍ତର୍ଧ୍ଵାନ୍ତଂ ହି ସର୍ଵଦା
ସନ୍ତମାନେ ଶୁଭ ବାଣୀର କିରଣ ପରି, ସଦା ମନର ଅନ୍ଧକାରକୁ ଦୂର କରନ୍ତି।
ତେଷାଂ ସଙ୍ଗୋ ଭଵେଦ୍ଯସ୍ଯ ତସ୍ଯ ଶାନ୍ତିର୍ହି ଶାଶ୍ଵତୀ
ଯେଉଁଠାରେ ସେମାନଙ୍କ ସଙ୍ଗ ମିଳେ, ସେଠାରେ ଶାଶ୍ୱତ ଶାନ୍ତି ରହେ।
ତେଷାଂ ଲୋକୋ ଭଵେତ୍କୀଦୃକ୍ତତ୍ସର୍ଵଂ ବ୍ରୂହି ତତ୍ତ୍ଵତଃ
ସେମାନଙ୍କ ଲୋକ କେମିତି? ଏହି ସବୁକିଛି ସତ୍ୟସତ୍ୟ କହ।
ଏତାନ୍ନିଗଦିତୁଂ ଶକ୍ତସ୍ତ୍ଵତୋ ନାସ୍ତ୍ଯଧିକୋ ଽପରଃ
ଏହି ସବୁ କଥା କହିବାକୁ ତୁମେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ତୁମଠାରୁ ଉପରେ କେହି ନାହାନ୍ତି।
ଯମୁଵାଚ ଜଗନ୍ନାଥୋ ଯୋଗନିଦ୍ରାଵିମୋଚିତଃ
ଯାହାକୁ ଯଗନ୍ନାଥ ଯୋଗନିଦ୍ରାରୁ ମୁକ୍ତ କରି କଥା କହିଥିଲେ।
ଜଗତ୍କର୍ତ୍ତା ଶିଵବ୍ରହ୍ମ ସ୍ଵରୁପଵାନ୍
ଯିଏ ଏହି ଜଗତର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ନିଜ ରୂପରେ ଥିବା ଶିବବ୍ରହ୍ମା।
ଜଗତ୍ଯେକାର୍ଣଵୀଭୂତେ ନଷ୍ଟେ ସ୍ଥାଵରଜଙ୍ଗମେ
ଯେବେ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱ ଏକ ମହାସାଗରରେ ପରିଣତ ହୋଇଥିଲା, ଏବଂ ସ୍ଥାବର ଓ ଜଙ୍ଗମ ସବୁ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଇଥିଲା,
ଅସଂଖ୍ଯାତାବ୍ଜଜନ୍ମାଦ୍ଯୈରାଭୂଷିତତନୂରୂହଃ
ଅନେକ ଅଗଣନୀୟ ପଦ୍ମରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିବା ଦେହ ଓ ଆକୃତିରେ ଶୋଭିତ ହେଉଥିଲେ,
ସୂକ୍ଷ୍ମାତ୍ସୂକ୍ଷ୍ମତରୋ ଦେଵୋ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡଗ୍ରାସଂବୃଂହିତଃ
ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଥିବା ଦେବତା, ଯିଏ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡକୁ ସଂକୋଚ ଓ ବିସ୍ତାର କରନ୍ତି,
ମାର୍କଣ୍ଡେଯଃ ସ୍ଥିନସ୍ତସ୍ଯ ଲୀଲାଃ ପଶ୍ଯନ୍ମହେ ଶିତୁଃ
ମାର୍କଣ୍ଡେୟ ତାଙ୍କଠାରେ ରହି, ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କର ଦିବ୍ୟ ଲୀଳା ଦେଖୁଥିଲେ।
ହରିରେକଃ ସ୍ଥିତ ଇତି ମୁନେ ପୂର୍ଵଂ ହି ଶୁଶ୍ରୁମ
ହେ ମୁନି, ପୂର୍ବରୁ ଆମେ ଶୁଣିଥିଲୁ, ଏକମାତ୍ର ହରି ଅବଶିଷ୍ଟ ଥିଲେ।
ସର୍ଵଗ୍ରସ୍ତେନ ହରିଣା କିମର୍ଥଂ ସୋ ଽଵଶେଷିତଃ
ସମସ୍ତ କିଛି ହରିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଗ୍ରସିତ ହେବା ପରେ, କାହିଁକି ସେ ଅବଶିଷ୍ଟ ରହିଗଲେ?
ହରିକୀର୍ତିସୁଧାପାନେ କସ୍ଯାଲସ୍ଯଂ ପ୍ରଜା ଯତେ
ହରିଙ୍କର କୀର୍ତ୍ତିର ଅମୃତ ପାନ କରିବାରେ କିଏ ଅଳସ ହେବ?
ଶାଲଗ୍ରାମେ ମହାତୀର୍ଥେ ସୋ ଽତପ୍ଯତ ମହାତପାଃ
ଶାଳଗ୍ରାମ ନାମକ ମହାତୀର୍ଥରେ, ସେ ମହାତପସ୍ବୀ ଉଗ୍ର ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲେ।
ନିରାହାରଃ କ୍ଷମାଯୁକ୍ତଃ ସତ୍ଯସନ୍ଧୋ ଜିତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ
ଅନ୍ନ ତ୍ୟାଗ କରି, କ୍ଷମାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ସତ୍ୟବାନ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଜିତ କରିଥିବା,
ସର୍ଵଭୂତହିତୋ ଦାନ୍ତ ସ୍ତତାପ ସୁମହତ୍ତପଃ
ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଭଲ ପାଇଁ ନିଜକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ।